تأملی در آسیب‌شناسی پژوهش در حوزه دفاع مقدس و مقاومت

15:01 ۱۵ روز و ۲۲ ساعت پیش تسنیم 63 0
تأملی در آسیب‌شناسی پژوهش در حوزه دفاع مقدس و مقاومت

در این یادداشت سعی شده است به‌طور اجمالی به آسیب‌هایی پژوهش در حوزه دفاع مقدس و مقاومت، اشاره شود که نیاز امروز جامعه است.

تسنیم

- اخبار فرهنگی - به گزارش خبرگزاری تسنیم به نقل از مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس، حسن علایی طی یادداشتی به‌طور اجمالی به آسیب‌هایی که متوجه پژوهش در حوزه دفاع مقدس و مقاومت است اشاره کرده و می‌نویسد: 1- یکی از نقاط ضعف پژوهش‌های انجام‌شده در حوزه دفاع مقدس و مقاومت، اتکای پژوهش‌ها بر اقدام فردی است، نه جمعی. کمتر پژوهش انجام‌شده را سراغ داریم که مبتنی و متکی بر کار جمعی باشد. درحالی‌که ابعاد گسترده حتی موضوعات جزئی دفاع مقدس نیز ایجاب می‌کند پژوهش‌ها توسط گروه‌های پژوهشی انجام شود، نه فرد. در حال حاضر، در سطح دنیا و مراکز عمده پژوهشی، فعالیت‌های پژوهشی معمولاً توسط گروه‌های پژوهشی که شامل کارشناسان و صاحب‌نظران حوزه مربوطه است انجام می‌شود، لیکن در کشور ما، کار جمعی کمتر صورت می‌گیرد و عمده تولیدات پژوهشی ماحصل تلاش فردی است. این روش، ضعف‌هایی ازجمله طولانی شدن زمان انجام پروژه و گاه فرسایشی شدن را به دنبال دارد. مضافاً این‌که اتقان موارد پژوهشی در سیر انجام پژوهش و نتایج به‌دست‌آمده متکی بر توانمندی علمی یک نفر خواهد بود؛ درحالی‌که در کار جمعی و مشارکتی توان علمی و فکری چند نفر در خدمت پیشبرد پژوهش قرار خواهد گرفت و بالمآل ایجاد هم‌افزایی خواهد کرد.
2- در کارهای پژوهشی ارجاع به اسناد و مدارک موضوعیت دارد و یکی از نقاط قوت پژوهش‌ها بهره‌مندی از اسناد و مدارک متقن است. در خصوص دفاع مقدس و مقاومت، با توجه به این‌که طرف‌های درگیر چندجانبه است، لذا می‌بایست ارجاع به اسناد و مدارک از جامعیت برخوردار باشد؛ به‌عبارت‌دیگر در جنگ تحمیلی عراق علیه ایران حداقل دو کشور و در نگاهی وسیع‌تر و واقعی‌تر و طبق گزارش‌های دقیق، بیش از سی کشور دخالت مستقیم و غیرمستقیم داشتند؛ بنابراین اگر قرار است در پژوهش‌ها و تحقیقات به اسناد و مدارک ارجاع شود باید به همه یا قسمت عمده‌ای از اسناد و مدارک مرتبط دسترسی پیدا کرد. درواقع در انجام پژوهش‌ها باید به دنبال نگاه بیرونی هم بود. در حال حاضر با گذشت بیش از سه دهه از پایان جنگ، دسترسی به اسناد و مدارک خارجی مقدور است. بسیاری از کشورهای درگیر جنگ عراق و ایران اسنادی که زمانی محرمانه تلقی می‌شده است را از طبقه‌بندی خارج و در دسترس عموم قرار داده‌اند. بهره‌مندی از مدارک و اسناد سایر کشورها زوایای پنهانی از جنگ را آشکار خواهد کرد که قبلاً دیده نشده است.
3- مخاطبین و جامعه هدف و بهره‌برداران پروژه‌های پژوهشی دفاع مقدس و مقاومت معمولاً معین و مشخص نیستند. درواقع روشن نیست که پژوهش‌های انجام‌شده و یا در دست اقدام برای چه قشری از مخاطبین فراهم آمده است، اصلاً پژوهش‌ها مخاطب دارد یا نه؟ گرچه مخاطب‌محوری را نمی‌توان و نباید جایگزین مساله‌محوری کرد اما نیم‌نگاه جدی به مخاطب هر پروژه‌ی پژوهشی هم قدری لازم است.
4- در پژوهش‌ها نیازسنجی دیده نمی‌شود و پژوهش‌ها بر اساس نیاز روز جامعه انجام نمی‌گیرد. این در حالی است که معمولاً پژوهش‌ها برای پاسخگویی به نیازهایی تعریف می‌شود. لذا مجرد پژوهش گرچه خالی از فایده نیست اما اگر نتواند نیازی را که از پیش تعریف شده مرتفع کند انگیزه پژوهش و پژوهشگر را تأمین نکرده است؛ بنابراین منطقی است که یکی از سرفصل‌های هر پژوهشی در حوزه دفاع مقدس ناظر بر پاسخگویی به نیازی باشد که قبلاً شناسایی و موردتوجه قرارگرفته شده است.
5- ضعف در شیوه‌ها و روش‌های پژوهشی محسوس است. برخی از پژوهش‌های انجام‌شده و یا در دست اقدام بر اساس روش‌های سنتی پیگیری می‌شود و گاهی ملاحظه می‌شود که پژوهشگر حتی آشنایی اولیه هم با روش‌های متداول پژوهش ندارد اما موضوع جدّی پژوهشی را عهده‌دار شده است!
6- عدم جامع‌نگری از حیث درگیر بودن نهادها و دستگاه‌های مرتبط نیز از آسیب‌های جدی حوزه پژوهش در عرصه دفاع مقدس و مقاومت است. به‌بیان‌دیگر گاه ملاحظه می‌شود که یک موضوع و مسئله پژوهشی به چند دستگاه، نهاد و سازمان دولتی و غیردولتی مرتبط است اما پژوهشگر به دلایل متعدد از مراجعه به مراکز ذی‌ربط امتناع می‌کند، لذا نتایج حاصله از پژوهش جامعیت لازم را ندارد.
7- طولانی شدن و فرسایشی شدن زمان انجام پروژه‌های پژوهشی از دیگر آسیب‌های جدی این حوزه است. برآورد نادرست و غیرواقعی از زمان لازم برای انجام پروژه باعث می‌شود که پژوهشگر با کمبود وقت مواجه شود و نتواند مقدار زمان مناسب را برای اجرای پروژه در نظر بگیرد. معمولاً در این حالت از کمیت و کیفیت کار کاسته می‌شود.
8- عدم دسترسی به آمار درست و عدم راستی آزمایی آمارهای ارائه‌شده بعضاً موجب می‌شود که آمار متفاوت و گاه متناقض در پژوهش‌های در دست اقدام ارائه شود که بالتبع مایه سوءبرداشت و سوءاستفاده دیگران واقع می‌شود. عدم همکاری نهادها و سازمان‌های ذی‌ربط برای در اختیار گذاردن آمار، معضلی غیرقابل‌توجیه است.
9- موازی کاری، کارهای تکراری و جزیره‌ای عمل کردن مراکز پژوهشی و عدم ارتباط و تعامل فی‌مابین جهت هم‌افزایی، از دیگر معضلات حوزه پژوهش درباره موضوعات دفاع مقدسی است. گاه دیده می‌شود که یک موضوع مربوط به دفاع مقدس دست‌مایه پژوهش در چند مرکز پژوهشی قرار گرفته است. این اتفاق موجب هرز رفتن بودجه‌های هنگفت پژوهشی، اتلاف وقت و منابع نیروی انسانی است.
10- از دیگر مشکلات حوزه پژوهش درباره موضوعات دفاع مقدس تن ندادن پژوهشگران به کارهای پژوهشی در این زمینه است. تعداد کم پژوهشگران نسبت به موضوعات پژوهشی موجب شده است که تعداد متنابهی از موضوعات پژوهشی دفاع مقدس روی زمین بماند! این مهم لزوم آموزش و تربیت نیروی انسانی ویژه تحقیق و پژوهش درباره موضوعات حوزه دفاع مقدس و فراهم آوری و ایجاد زمینه‌های مناسب ترغیبی و تشویقی پژوهشگران جهت توجه به موضوعات دفاع مقدس را مضاعف می‌سازد. حمایت از پایان‌نامه‌های کارشناسی ارشد و رساله‌های دکتری یکی از راهکارها تلقی می‌شود.
11- دسترسی به منابع خارجی یکی از شرایط لازم برای انجام کارهای پژوهشی است. باوجود اهمیتی که این موضوع دارد اما کمتر مرکز پژوهشی است که حاضر به تأمین بودجه و منابع مالی برای دسترسی به منابع مذکور است. عدم پشتیبانی مادی و معنوی از پژوهشگران برای دسترسی به منابع خارجی معضلی است که تأثیر مستقیم بر افت کیفیت پروژه‌های پژوهشی دارد.
 سهم ناچیز پژوهش از بودجه سالیانه کشور (1.1 درصد) و فاصله تا وضع مطلوب (4 درصد) به‌رغم روند افزایشی اعتبارات تحقیق و توسعه در کشور، سایه سنگین خود در حوزه پژوهش درباره دفاع مقدس را هم نشان می‌دهد.
12- عدم وجود مرکزی مادر برای جمع‌آوری سوابق و پیشینه فعالیت‌های پژوهشی، پژوهشگران و ارائه نظام موضوعات از دیگر مشکلات این حوزه است. فقدان بانک جامع اطلاعاتی از پژوهش‌های انجام‌شده یا در دست اقدام، به‌نوبه خود آثار سوئی را به این حوزه تحمیل می‌کند.
13- پژوهش در حوزه دفاع مقدس و مقاومت به‌عنوان گفتمان عمومی و جاافتاده در مراکز دانشگاهی و پژوهشی درنیامده است. اغلب پژوهش‌ها صبغه‌ی سفارش سازمانی دارد و به‌عنوان یک فرهنگ پژوهشی تلقی نشده است. باوجود بیش از 1500 استاد واحدهای درسی دفاع مقدس در سطح دانشگاه‌ها، تبدیل پژوهش در حوزه دفاع مقدس و مقاومت به گفتمان عمومی، حداقل در سطح دانشگاه‌ها، کار سختی به نظر نمی‌رسد.
چله عزت|از روضه روز عاشورا تا پیدا شدن انگشت و انگشتر شهید+عکس چله عزت|عشق به جهاد و شهادت بیشتر است یا عشق به مادر و همسر؟ انتهای پیام/


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

عمومی
عمومی

آخرین اخبار

توصیه به مبتلایان صرع در پاندمی کرونا
متخصص بیماریهای مغز و اعصاب درباره شیوع بیماری صرع در ایران، گفت: این بیماری ۱,۸ دهم درصد در ایران شیوع دارد و حدود یک میلیون و۲۰۰ هزار نفر در کشور مبتلا به این بیماری هستند، مطالعات و آمارها نیز نشان می‌دهد تعدادی از این افراد را کودکان تشکیل می‌دهند.
کورتون درمانی مبتلایان به کرونا، پوکی استخوان می آورد؟
رییس مرکز مدیریت بیماری‌های غیرواگیر وزارت بهداشت ضمن برشماری عوامل خطر بروز پوکی استخوان، گفت: دسته‌ای از پوکی استخوان بر اثر مصرف داروهای درمانی برای سایر بیماری‌ها به وجود می‌آید که یکی از آنها کورتون‌ است؛ دارویی که در درمان مبتلایان به کرونا نیز استفاده می‌شود اما بعید است بتواند در کوتاه مدت سبب بروز پوکی استخوان در این بیماران شود، هرچند که باید مطالعات گسترده‌تری بر این موضوع انجام شود.
تاکید WHO بر همبستگی جهانی در عرضه واکسن کرونا در آینده
با افزایش موارد ابتلا به بیماری کووید-۱۹ در سراسر جهان دبیرکل سازمان جهانی بهداشت (WHO) خواستار همبستگی جهانی در عرضه واکسن کروناویروس در آینده شد.
کمبود انسولین در استان مرکزی شدید نیست- درگیر جوسازی ها نشویم
رییس انجمن داروسازان استان مرکزی گفت: درست است که در حال حاضر با کمبود انسولین مواجه هستیم، اما این کمبود شدید نیست و به نظر می رسد بیشتر درگیر جوسازی ها شده ایم.
ابتلا و مرگ و میر بالای کرونا در کشور-روند صعودی بیماری در ۱۵ استان
بر اساس اعلام کمیته اپیدمیولوژی وزارت بهداشت، در هفته منتهی به ۲ آبـان ماه موارد ابتلا و مرگ‌ومیر در کشور بالا و روند نیز مختصری صعودی شده است.
انجام تست کرونا برای تمام ساکنان یک شهر در چین
مقامات چین اعلام کردند با شیوع منطقه ای کووید ۱۹، آزمایش کرونا برای تمامی ساکنان یک شهر به طور مجدد انجام می‌شود.
جزئیات حادثه مرگبار در ایستگاه متروی توحید-مرگ سه کارگر
مدیر روابط عمومی شرکت متروی تهران در مورد حادثه در ایستگاه در حال ساخت متروی توحید و مرگ سه نفر توضیحاتی ارائه کرد.
ساماندهی فعالیت های ورزشی در بوستان های پایتخت
فرمانده انتظامی تهران بزرگ با حضور در سازمان ورزش شهرداری تهران از فعالیت های این سازمان در توسعه ورزش شهروندی در پایتخت تجلیل کرد و گفت: نقش ورزش درکاهش آسیب های اجتماعی انکارناپذیر است.
اعلام مناطق پربارش در تهران- آمادگی کامل شهرداری تهران برای بارش برف و باران
مدیرکل امور خدمات شهری شهرداری تهران از آمادگی شهرداری تهران برای بارش نزولات آسمانی خبر داد.
عوامل افزایش آلودگی هوای پایتخت در نیمه دوم سال
مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوای تهران با اعلام اینکه پایتخت به علت دارا بودن انبوه منابع متحرک و ثابت پتانسیل بالایی برای تولید و انباشت حجم انبوهی از آلاینده‌های هوا دارد، گفت: نبود امکان تهویه مناسب طبیعی هوای تهران، در طول سال به ویژه در فصول سرد عامل بالقوه‌ای برای تشدید آلودگی هوا محسوب می‌شود.

پر بازدید ترین اخبار امروز

اسلامی: کرونا از یک تیم‌ والیبال به تیم بسکتبال قزوین منتقل شد
سرمربی تیم بسکتبال شهرداری قزوین‌گفت: یکی از تیم‌های والیبال کرونا داشت و پس از بازی کردن در سالن ما، کرونا به تیم ما منتقل شد.
غلامرضا محمدی: به حرف‌هایم درباره انتخابی پایبندم- برای موفقیت به آرامش نیاز داریم
سرمربی تیم ملی کشتی آزاد با تاکید بر برگزاری رقابت‌های انتخابی در تمامی اوزان، گفت: به حرف‌هایی که می‌زنم پایبند هستم.
قهرمان لیگ فوتسال بدون سرمربی و بازیکنان جدید در لیگ برتر؟
در شرایط کنونی قهرمان لیگ برتر فوتسال نه اجازه ثبت قرارداد دارد و نه می‌تواند از سرمربی خود استفاده کند.
توافق ارمنستان و جمهوری آذربایجان برای برقراری مجدد آتش بس بشردوستانه
وزارت امور خارجه ایالات متحده از توافق ارمنستان و جمهوری آذربایجان برای برقراری مجدد آتش بس بشردوستانه خبر داده است.
تشکیل ۵۴هزار پرونده زمین‌خواری -کشف نیمی از سرقت‌های کشور در پلیس پیشگیری
رییس پلیس پیشگیری ناجا از تشکیل ۵۴هزار پرونده مبارزه با زمین خواری در این پلیس خبر داد.
رقابت ۱۰ هزار اثر در شانزدهمین جشنواره فیلم «مقاومت»
صاحبان آثار سینمایی از سینماداران به قوه قضائیه شکایت کردند
بازیگر محبوب پایتخت، مهمان «چهل تیکه» می شود
پخش سریال خارجی «بلندترین صدا» برای اولین بار از تلویزیون
آخرین وضعیت ساخت «رعد و برق» به کارگردانی بهروز افخمی- تصاویر
سینماهای ایتالیا تعطیل شد- برای دومین بار در یکسال
ادامه صدرنشینی «دزد صادق» در سینماهای آمریکا
رامبد با «خندوانه» وارد می شود-18 ماه غیبت پرحاشیه
تازه ترین خبرها از سریال «ابوذر زمان»
بازگشت «آرون افشار» به عرصه هنر پس از 8 ماه دوری