نظر شما همیشه هم محترم نیست!

18:00 ۳۵ روز و ۱۱ ساعت پیش ایسنا 948 0
نظر شما همیشه هم محترم نیست!

«آیا نظر هر کسی محترم است؟» حتی آن‌هایی که باورهایشان را دلبخواهی پذیرفته‌اند و برایش به‌دنبال هیچ استدلال موجهی نگشته‌اند؟

ایسنا

به گزارش ایسنا، روزنامه «جوان» در ادامه نوشت: برخی می‌گویند اینکه «هر کسی حق دارد نظری داشته باشد و آن را اظهار کند» معنایش این است که هر نظری محترم است اما گروهی دیگرمعتقدند باورهای ما بی‌چون‌وچرا محترم نیستند و احترام، شرط و شروطی دارد. چگونه می‌شود به نتیجه قانع‌کننده‌ای رسید؟
آیا به دیگران ربطی ندارد که ما چه باوری داریم؟ به دیگران ربطی ندارد که ما چه غذایی دوست داریم. اگر کسی از پیتزا بدش می‌آید، مشکلی نیست؛ می‌تواند از ساندویچ خودش لذت ببرد و ما را با غذای دلخواهمان تنها بگذارد. به همین ترتیب، گویا باورهایمان هم مثل غذاها، جزو حریم شخصی ما محسوب می‌شوند و دیگران نباید جرئت دخالت در آن‌ها را به خود بدهند اما این ایده مخالف بسیار سرسختی دارد. سقراط می‌گفت: «تا جان در بدن دارم از آگاه‌ساختن شما به آنچه باید بدانید، دست نمی‌کشم.»
نظر هر کسی محترم است؟ اصلاً و ابداً. همه نظراتی دارند، اما واقعاً بر چه مبنایی باید قبول کنیم که ارزش همه آنها برابر است؟ نزدیک به سه‌سال پیش، در دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، یکی از گفت‌وگوهای به‌یادماندنی این سال‌ها بین یک استاد جامعه‌شناسی و چند تا از دانشجویان در گرفت. آن استاد جامعه‌شناسی در سخنرانی‌اش موسیقی یکی از خوانندگان فوق محبوب عامه‌پسند را که به تازگی فوت کرده بود، شدیداً به باد نقد گرفت اما دانشجویانی از پایین سن فریاد می‌زدند که هر کسی نظر خودش را دارد و نباید به سلیقه دیگران توهین کرد. حق با که بود؟
آیا حق داریم هر چیزی را که دلمان می‌خواهد باور کنیم؟ باورها چیزهایی خصوصی نیستند که انتظار داشته باشیم کسی آنها را زیر سؤال نبرد. فرض کنید در یک مرکز بهداشت پزشک اطفال هستید. یک روز پدر و مادری بچه‌شان را پیش شما می‌آورند و وقتی می‌گویید زمان واکسیناسیون بچه رسیده، به شما می‌گویند: اجازه نمی‌دهیم به بچه ما واکسن بزنید. دلیلش را می‌پرسید و جواب می‌دهند: «ما معتقدیم واکسن ضرر دارد.» مسئله را توضیح می‌دهید ولی با تحکم بیشتری از شما می‌خواهند که «به باور ما احترام بگذار!». اما آیا می‌شود به باورهایی که روی زندگی دیگران اثر می‌گذارند فقط و فقط احترام گذاشت؟
کی به کیست؟ هر چه را دوست داری باور کن! اگر کسی بگوید سیگار برای سلامتی‌تان مفید است، حرفش را باور می‌کنید؟ اگر نامزد انتخاباتی وعده‌های عجیب‌وغریب بدهد، چه؟ تبلیغات بازرگانی را چه می‌گویید؟ بسیاری از ما گوشمان به این حرف‌ها بدهکار نیست. در واقع آنقدرها هم ساده‌لوح نیستیم، اما پس این همه باور دروغین افراد از کجا می‌آید؟ نیک انفیلد می‌گوید، آنچه باورهای خطا را به خورد ما می‌دهد نه سادگی و ساده‌لوحی ما، که دستگاه پیچیده علایق و گرایش‌های اجتماعی ماست. ما عادت داریم چیزهایی را باور کنیم که به نفعمان هستند و از صمیم قلب دوستشان داریم.
چرا مقابل دانش مقاومت می‌کنیم؟ وقتی کسی چیز غلطی را باور کرد، دیگر کار از کار گذشته است. باید قبل از آن دست به کار شویم. سیگاری‌ها می‌دانند سیگارکشیدن مضر است، اما دست از عادتشان برنمی‌دارند. همان‌طور که همه می‌دانیم مصرف زیاد قند چه عوارضی دارد، اما عاشق شیرینی هستیم. با این حال، دایره چیزهای غلطی که از آن‌ها دست نمی‌کشیم، به این مسائل محدود نمی‌شود. در واقع، باورهایی مثل نژادپرستی، واکسن‌هراسی، یا انکار تغییرات اقلیمی هم معمولاً از همین سازوکار پیروی می‌کنند. ذهن ما مستعد مقاوت در برابر دانش است.
معمای ساده‌ای که نشان می‌دهد شناختن چیزها چقدر دشوار است اگر تمام باورهای درست و موجه ما اتفاقی باشند، بدین معناست که ما هیچ چیزی نمی‌دانیم. پس از اینکه افلاطون معرفت را تعریف کرد، این تعریف نسبتاً ثابت ماند و تغییر زیادی نکرد. درست هم به نظر می‌رسید؛ برای معرفت‌داشتن به چیزی، اولاً نباید در آن شک کنید، ثانیاً آن معرفت باید درست باشد و ثالثاً بدانید چرا آن معرفت درست است، اما به یک‌باره گتیه ظهور کرد و همه‌چیز را به هم ریخت. او پرسید: «اگر شناخت ما از سر شانس درست باشد، آن وقت چه؟». ۵۰ سال می‌گذرد و متفکران همچنان درگیر مسئله گتیه‌اند.
* مجموعه یادداشت‌هایی درباره اخلاق باور / وب‌سایت ترجمان علوم انسانی / با اندکی تلخیص


گروه های زیر مجموعه از همه جا

از همه جا
از همه جا

آخرین اخبار

تمهیدات سخت گیرانه قایقرانی برای برگزاری اردو-احتمال ممنوعیت رفت و آمد به دریاچه
رییس فدراسیون قایقرانی گفت: برای برگزاری اردوی تیم ملی تمهیدات سخت گیرانه ای را در نظر می گیریم که شاید برای برخی ها خوشایند نباشد.
۳ امتیاز خانگی برای لیورپول
لیورپول تونست شفیلدیونایتد را در خانه شکست دهد.
بازار آشفته استقلال- خطرهای واقعی، مدیران مجازی!
باشگاه استقلال در این روزها با مسائل و اتفاقات بسیار مختلفی مواجه است و چند سوال و ابهام مهم پیرامون این باشگاه را فرا گرفته است.
عادت بد فوتبالیست‌های ایرانی
اولین قدم برای حرفه‌ای شدن فوتبالیست‌های ایرانی، مربوط به زمین فوتبال یا مسابقه نیست بلکه آن‌ها باید در نوع رفتار خود تجدیدنظر کنند.
ماموریت جدید مدیریت بحران تهران برای اجرای امدادونجات بین‌المللی در ایران
معاون مقابله، آمادگی و پدافند غیرعامل سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران از ماموریت جدید این سازمان برای هماهنگی و سازماندهی تیم‌های بین‌المللی جستجو و نجات شهری در کشور خبر داد.
راه اندازی مرکز یادگیری معلم- اعلام فراخوان اشتراک تولیدات معلمی در آینده نزدیک
مدیرکل دفتر انتشارات و فناوری های آموزشی سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی ضمن اعلام جزئیات راه اندازی مرکز یادگیری معلم از اعلام فراخوانی در آینده نزدیک برای اشتراک گذاری تولیدات محتوایی معلمان خبر داد.
زندگی سخت بشر با کرونا - آینده ویروس، همچنان در ابهام
عضو کمیته علمی ستاد مقابله با کرونا با بیان اینکه فعلا پیش بینی برای آینده کرونا متصور نیستیم، گفت: طی این مدت رعایت پروتکل‌های بهداشتی را آسان گرفتیم و کسی برای رعایت آن‌ها سختگیری نکرد. از طرفی عده‌ای از مردم هنوز هم کووید-۱۹ را باور ندارند و با افتخار بدون ماسک بیرون می‌روند که این مسائل منجر به تشدید آلودگی می‌شوند.
تبدیل برج میلاد به مرکز ˮدیپلماسی فرهنگیˮ
معاون شهرسازی شهرداری تهران با اشاره به تصویب طرح جدید برج میلاد در کمیسیون ماده ۵ اعلام کرد: شهرداری تهران برای ۱۲۰ هکتار محدوده جدید برج میلاد، چشم انداز ایجاد "مرکز دیپلماسی فرهنگی" ترسیم کرده است.
ماسک‌هایی که استفاده از آن‌ها هیچ سودی ندارد+ جزئیات
دانشمندان ژاپنی در تحقیقات جدید خود اعلام کردند ماسک می‌تواند به میزان قابل توجهی از شیوع کووید ۱۹ از طریق هوا جلوگیری کند.
گیاه نخل ماداگاسکار -تکثیر گیاه نخل ماداگاسکار به سه روش
نخل ماداگاسکار نه یک نخل است و نه یک گونه از کاکتوس این گیاه از خانواده Apocynaceae است.

پر بازدید ترین اخبار امروز

تمهیدات سخت گیرانه قایقرانی برای برگزاری اردو-احتمال ممنوعیت رفت و آمد به دریاچه
رییس فدراسیون قایقرانی گفت: برای برگزاری اردوی تیم ملی تمهیدات سخت گیرانه ای را در نظر می گیریم که شاید برای برخی ها خوشایند نباشد.
۳ امتیاز خانگی برای لیورپول
لیورپول تونست شفیلدیونایتد را در خانه شکست دهد.
بازار آشفته استقلال- خطرهای واقعی، مدیران مجازی!
باشگاه استقلال در این روزها با مسائل و اتفاقات بسیار مختلفی مواجه است و چند سوال و ابهام مهم پیرامون این باشگاه را فرا گرفته است.
عادت بد فوتبالیست‌های ایرانی
اولین قدم برای حرفه‌ای شدن فوتبالیست‌های ایرانی، مربوط به زمین فوتبال یا مسابقه نیست بلکه آن‌ها باید در نوع رفتار خود تجدیدنظر کنند.
ماموریت جدید مدیریت بحران تهران برای اجرای امدادونجات بین‌المللی در ایران
معاون مقابله، آمادگی و پدافند غیرعامل سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران از ماموریت جدید این سازمان برای هماهنگی و سازماندهی تیم‌های بین‌المللی جستجو و نجات شهری در کشور خبر داد.
محمد صالح‌علاء: با فراموشی خیلی زلفِ گره‌زده دارم
درد مزمن و ارتباط آن با آسیب قلبی
رالی باخت - باخت خودرو
جای نشان «صلحِ اسلام» خالی است
این پرسپولیس «دشمن» نمی‌خواهد
قضیه طلب ۱.۱ میلیارد دلاری ایران از رژیم صهیونیستی
وام ۵۰ میلیونی ازدواج، ۲ میلیون و ۵۰۰!
«بگذارید زنگ آزادی به صدا درآید»
روایتی دست اول از تیتراژنویسی محمدرضا شجریان
از یاد می‌برم، از یاد می‌روم