بالاخره کاشی‌ها پهلوی بود یا صفوی؟

14:53 ۳۲ روز و ۱۶ ساعت پیش ایسنا 164 0
بالاخره کاشی‌ها پهلوی بود یا صفوی؟

وقتی رئیس کمیته ملی ایکوموس ایران با دیدن ترک مرمت‌شدۀ گنبد مسجد شیخ لطف‌الله فریاد «خراب کرده‌اند» را سر داد، گفتگوها و گزارش‌ها و تحلیل‌های بسیاری در رسانه‌های مختلف درج شد که بازخوانی آن‌ها گاه تناقضاتی را در بیانات برخی از مسئولان میراث فرهنگی اصفهان در رابطه با مرمت این گنبد آشکار می‌کند. یکی از این تناقض‌ها مربوط به تعیین قدمت کاشی‌های گنبد مسجد شیخ لطف‌الله است.

ایسنا

در گفت‌وگویی که ایسنا ۲۵ آبان ماه با ناصر طاهری ، معاون اداره کل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان اصفهان داشت ، وی درباره قدمت کاشی‌های این گنبد اظهار کرد: هیچ گنبدی امروز با همان کاشی‌های صفوی وجود ندارد، چون تقریباً هر ۵۰ سال یک‌بار مرمت و بازسازی‌شده است. حتی نقش کاشی‌های ۱۵۰ سال پیش مسجد امام هم با نقش کاشی‌های فعلی آن فرق دارد و به‌هرحال به‌مرورزمان کاشی‌ها نوسازی می‌شوند.
فریبا خطابخش ، مدیر پایگاه میراث جهانی نقش‌جهان نیز  اگرچه در بخشی از صحبت‌های خود در همان گفتگو برای توضیح شیوه مرمت دو ترک از گنبد مسجد شیخ لطف‌الله اعلام کرد گنبد مسجد شیخ لطف‌الله، قبلاً هم مرمت‌شده بود و کاشی‌های آن صفوی نبودند، در بخش دیگری از سخنان خود اظهار کرد: کاشی‌ها صفوی بود و ما نمی‌خواستیم آن‌ها را نو کنیم بلکه می‌خواستیم مرمت کنیم.
البته خانم خطابخش در روزی که خبرنگاران و اهالی رسانه را برای بازدید از گنبد مسجد شیخ لطف‌الله روی این گنبد دعوت کرده بود نیز بر همین اظهارنظر دوم خود تأکید کرد و گفت: ۹۵ درصد کاشی‌های ترک مرمت‌شدۀ گنبد همان کاشی اصل صفوی است و چیزی اضافه نشده بلکه آنچه اضافه‌شده کاشی‌هایی است که ریخته یا تخریب‌شده و دیگر قابل‌استفاده نبوده است.
ایسنا در رابطه با این اظهارنظرهای متفاوت، چهارم آذرماه از عبدالله جبل عاملی ، مدیرکل سابق اداره کل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری اصفهان درباره قدمت کاشی‌های گنبد مسجد شیخ لطف‌الله  سؤال کرد و وی در پاسخ به سؤال ایسنا با رد سخن معاون میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری اصفهان که اعلام کرده بود «کاشیِ هیچ گنبدی صفوی نیست» اعلام کرد: این حرف درست نیست. شاید درباره مسجد امام که سه بار کاشی‌های آن برچیده و دوباره ساخته‌شده درست باشد اما گنبد شیخ لطف‌الله همیشه موضعی مرمت‌شده و نمی‌توان گفت که کاشیِ صفوی نداشته است.
و اما فریدون اللهیاری ، مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری اصفهان، آخرین فردی بود که درباره قدمت کاشی‌های گنبد مسجد شیخ لطف‌الله اظهارنظر کرد. او ۲۵ دی‌ماه
در گفتگو با بخش خبری ساعت ۲۰ شبکه چهارم سیما گفت: به استحضار برسانم که بخش عظیمی از کاشی‌ها و آجرهای گنبد در اواخر دوره قاجار و اوایل پهلوی از بین رفته بود و سال ۱۳۱۳ تا ۱۳۱۵ مرمت کاملی روی این گنبد انجام شد. اکنون بخش مهمی از آجرها و کاشی‌های گنبد شیخ لطف‌الله از دوره پهلوی اول است که اوایل دهه شصت نیز مجدداً با توجه به آسیب‌دیدگی‌هایی که مشاهده شد، سعی کردند به‌صورت موضعی روی گنبد مرمت‌هایی را انجام بدهند.
وی با اشاره به مرمتی که از سال ۱۳۹۷ بر روی این گنبد آغازشده و اکنون مورد بحث است، تأکید کرد: در دو ترک مرمت‌شده بیش از ۹۵ درصد آجرها و کاشی‌های سطح گنبد همان آجرها و کاشی‌های دوره پهلوی بوده که دوباره به‌کاربرده شده و شاید فقط ۵ درصد به علت از بین رفتن و ریختگی‌ها به‌تازگی ترمیم‌شده باشد اما عمده همان است.
اکنون و با این تناقض‌ها، این سؤال به وجود می‌آید که بالاخره کاشی‌های گنبد مسجد شیخ لطف‌الله صفوی بوده یا پهلوی؟ حسین مصدق زاده (متولد ۱۳۰۴)  که به همراه مرحوم استادمحمد مصدق زاده، در دورۀ پهلوی مرمت گنبد شیخ لطف‌الله را بر عهده داشته‌، در این رابطه به ایسنا گفت: در آن زمان کاشی‌های دو ترک از گنبد که آسیب بیشتری دیده بود به‌طور کامل برچیده و کاشی‌های قدیمی که سالم بودند مجدداً استفاده شد. موارد کمبود هم با کاشی‌های نو به همان سبک قدیم بازسازی شد. ضمن اینکه سایر قسمت‌های گنبد هم که آسیب کمتری دیده بود به‌صورت موضعی مرمت شد.
بدیهی است، اگر بنا به تأکیدات مکرر مسئولان اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری اصفهان، مطالعات دقیقی پیش از مرمت اخیر گنبد شیخ لطف الله انجام شده باشد، نباید شاهد چنین اظهارنظرهای متفاوت و متناقضی در بحث تعیین قدمت کاشی‌های این گنبد باشیم.


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

عمومی
عمومی

آخرین اخبار

تاثیر ˮیوگاˮ بر وضعیت زنان مبتلا به ˮام اسˮ
تمرینات یوگا به عنوان یک روش درمانی برای کاهش و یا به تاخیر انداختن خستگی به شمار می‌رود.
بازگشت هیجان به قاره اروپا
مرحله یک هشتم نهایی لیگ قهرمانان اروپا سه‌شنبه شب با ۲ دیدار آغاز می‌شود.
این افراد هرگز از تردمیل استفاده نکنند
یک متخصص آسیب‌های ورزشیدرباره روش درست استفاده از تردمیل و عوارض آن برای برخی افراد توضیح داد.
خوردنی‌هایی که مصرف آن‌ها پس از ساعت ۱۶ توصیه نمی‌شود
نان سفید، بستنی، شکلات و چیپس از جمله مواد خوراکی هستند که برای جلوگیری از افزایش وزن باید از مصرف آنها مخصوصا پس از ساعت چهار بعدازظهر اجتناب کرد.
آنچه مردان باید درباره «واریکوسل» بدانند
متخصص ارولوژی با اشاره به بروز بیماری واریکوسل در مردان، گفت: این عارضه از جمله علل ناباروری در مردان است.
تمهیدات ویژه برای انتخابات برفی مجلس- محور مسدودی نداریم
معاون راه روستایی سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای اعلام کرد: با وجود بارش باران و برف و وجود کولاک در جاده‌های مختلف، هیچ محوری در کشور مسدود نشده و برای باز نگه‌داشتن راه‌های روستایی در روز انتخابات تمهیدات ویژه اندیشیده شده است.
اعمال محدودیت برای ورود تازه‌واردها به بورس
یک تحلیل‌گر بازار سرمایه ضمن مثبت ارزیابی کردن ورود پول‌های جدید به بازار سرمایه، گفت: بهتر است در این شرایط افراد غیرحرفه‌ای به سمت صندوق‌های سرمایه‌گذاری سوق داده شوند. حتی من با این موضوع موافق هستم که برای ورود آن‌ها محدودیت قائل شوند و این افراد را به سمت صندوق‌ها هدایت کنند تا بازار با چالش مواجه نشود.
پاریس: انگلیس و اروپا در مذاکرات پیش رو یکدیگر را خواهند درید
وزیر امور خارجه فرانسه در کنفرانس امنیتی مونیخ گفت، انگلیس و بروکسل در مذاکرات تجاری پسابرگزیت یکدیگر را خواهند درید.
راه‌های ارتکاب جرم با تاسیس محاکم اختصاصی از بین نمی‌رود
یک وکیل دادگستری گفت: افتتاح مجتمع ویژه رسیدگی به مفاسد اقتصادی امری پسندیده است اما راه‌ها و روش‌های ارتکاب جرم و ریشه‌های آن با تاسیس محاکم اختصاصی یا تخصصی از بین نمی رود.
مصر ۲۰۰ میلیون ماسک ضد آلودگی برای چین تولید می کند
یک مقام مصری روز دوشنبه اعلام کرد که دولت چین برای پیشگیری از گسترش ویروس کرونا، با مصر برای خرید ۲۰۰ میلیون ماسک صورت قرارداد امضاء کرده است.

پر بازدید ترین اخبار امروز

تاثیر ˮیوگاˮ بر وضعیت زنان مبتلا به ˮام اسˮ
تمرینات یوگا به عنوان یک روش درمانی برای کاهش و یا به تاخیر انداختن خستگی به شمار می‌رود.
بازگشت هیجان به قاره اروپا
مرحله یک هشتم نهایی لیگ قهرمانان اروپا سه‌شنبه شب با ۲ دیدار آغاز می‌شود.
این افراد هرگز از تردمیل استفاده نکنند
یک متخصص آسیب‌های ورزشیدرباره روش درست استفاده از تردمیل و عوارض آن برای برخی افراد توضیح داد.
خوردنی‌هایی که مصرف آن‌ها پس از ساعت ۱۶ توصیه نمی‌شود
نان سفید، بستنی، شکلات و چیپس از جمله مواد خوراکی هستند که برای جلوگیری از افزایش وزن باید از مصرف آنها مخصوصا پس از ساعت چهار بعدازظهر اجتناب کرد.
آنچه مردان باید درباره «واریکوسل» بدانند
متخصص ارولوژی با اشاره به بروز بیماری واریکوسل در مردان، گفت: این عارضه از جمله علل ناباروری در مردان است.
استقرار نیروهای انتظامی در کانکس‌های موقت نوروزی
30 درصد ارزانتر اقامت کنید
آمادگی پایگاه‌های تاریخی استان مرکزی برای نوروز ۹۹
اسفندانه‌ جشنی از جنس نوروز در یزد
استان مرکزی باید به مقصد سفر تبدیل شود-افزایش پوشش ارتباطی در جاده‌های استان
تازه‌ترین نرخ دلار و یورو
اتریش هشدار برای سفر به ایران را لغو کرد
کاشف جام حسنلو درگذشت
بازی بر روی دریاچه یخی را تجربه کنید
شهرداری اراک ملک تاریخی محسنی عراقی را تملک کرد