گاه‌شمار واقعه کربلا و روز دهم محرم 61 هجری

16:21 ۱۲ روز و ۲ ساعت پیش مشرق نیوز 59 0
گاه‌شمار واقعه کربلا و روز دهم محرم 61 هجری

امام حسین بعد از نماز صبح برای اصحابش، سخنرانی و آن‌ها را به صبر و جهاد دعوت کرد. طرف مقابل نیز نماز را به امامت عمر سعد خواند و بعد از نماز صبح به آرایش سپاه و استقرار نیرو مشغول شدند.

مشرق نیوز

به گزارش مشرق،روز دهم محرم را عاشورا می‌خوانند؛ واژه‌ای که پیش از اسلام و در دوره جاهلی وجود نداشته است. حتی در کلام عرب غیر از «عاشوراء» کلمه‌ای بر وزن فاعولاء وجود ندارد. بعضی از واژه‌شناسان، عاشورا را کلمه‌ای عبرانی و عربی شده واژه عاشور دانسته‌اند. عاشورا در زبان عبری برای نامیدن روز دهم ماه تشری (ماه یهودی) به کار می‌رود. برخی روز عاشورا را سالگرد روزی می‌دانند که حضرت موسی دریای سرخ را شکافت و به همراه پیروانش از آن عبور کرد. از امام باقر نقل شده که روزه در عاشورا قبل از واجب شدن روزه ماه رمضان معمول بوده، ولی پس از آن ترک شده است. با این حال همان‌گونه که در زیارت عاشورا آمده بنی‌امیه این روز را مبارک خواندند و اکنون برخی از اهل سنت نیز روزه گرفتن در این روز را مستحب می‌دانند. اما این روز برای شیعیان و بسیاری از اهل سنت و حتی پیروان ادیان غیراسلامی روز حزن و اندوه و سوگواری است. حوادث روز عاشورا و اتفاقات پیش و پس از آن را با هم مرور می‌کنیم.
بیشتر بخوانید:چرا سیدالشهدا برای رفع عطش چاه حفر نکردند؟!ابیاتی که اباعبدالله در تکریم همسر و فرزندش سرودآنچه در روز هفتم محرم بر «امام حسین(ع)» گذشت وقایع صبح تا غروب روز عاشوراطبق محاسبه مرحوم دکتر احمد بیرشک، واقعه کربلا به حساب گاه‌شماری شمسی روز  21 مهر سال 59 هجری شمسی بوده است.
اذان صبح؛ 5:47 بامدادامام حسین بعد از نماز صبح برای اصحابش، سخنرانی و آن‌ها را به صبر و جهاد دعوت کرد. طرف مقابل نیز نماز را به امامت عمر سعد خواند و بعد از نماز صبح به آرایش سپاه و استقرار نیرو مشغول شدند.
  6 صبحامام حسین دستور داد تا اطراف خیمه‌ها خندق بکنند و آن را با خاربوته‌ها پر کنند تا بعد آن را آتش بزنند و مانع از حمله سپاه از پشت سر بشوند.
  7 صبحکمی بعد از طلوع آفتاب امام سوار بر شتری شد تا بهتر دیده شود. روبه‌روی سپاه کوفه رفت و با صدای بلند برای آن‌ها خطبه‌ای خواند. صفات و فضایل خودش و پدر و برادرش را یادآوری کرد و اینکه کوفیان به امام نامه نوشته‌اند. حتی چند نفر از سران سپاه کوفه را مخاطب قرار داد و از حجار بن ابجر و شبث ربعی پرسید که مگر آن‌ها او را دعوت نکرده‌اند؟ آن‌ها انکار کردند. امام نامه‌هایشان را به طرف آن‌ها پرتاب و خدا را شکر کرد که حجت را بر آن‌ها تمام کرده است. یکی از سران جبهه مقابل از امام پرسید چرا حکم ابن‌زیاد را نمی‌پذیرد و آن‌ها را از ننگ مقابله با پسر پیامبر نمی‌رهاند؟ اینجا امام آن جمله معروف‌شان را فرمودند: «الا و ان الدعی بن الدعی قد رکز بین اثنتین بین السلة و الذلة و هیهات مناالذلة ... فرد پستی که پسر فرد پست دیگری است، من را بین کشته شدن و قبول ذلت مجبور کرده. ذلت از ما دور است.» سخنرانی امام حدوداً نیم ساعت طول کشیده است.
  8 صبحچند نفر از اصحاب خطاب به کوفیان سخنان مشابه امام گفتند؛ ازجمله بُرَیر که «سید القرآء» (آقای قرآن‌خوان‌ها)ی کوفه بود و زهیربن قین. بعد از سخنان زهیر و بریر، امام فریاد معروف «هل من ناصر ینصرنی» را سر داد. چند نفری دچار تردید شدند؛ از جمله حُر و فرد دیگری به نام ابوالشعثا و دو برادر که در گذشته عضو خوارج بودند.
   9 صبحشمر به عمر سعد پرخاش کرد که چرا این‌قدر تعلل می‌کند؟ عمر سعد نخستین تیر را به سمت سپاه امام رها کرد و خطاب به لشکریانش فریاد زد: «نزد عبیدالله شهادت بدهید که من اولین تیر را رها کردم.» بعد از انداختن تیر توسط عمر سعد، کماندارهای لشکر کوفه همگی با هم شروع به تیراندازی کردند. امام به یارانش فرمودند: «این‌ها نماینده این قوم هستند. برای مرگی که چاره‌ای جز پذیرش آن نیست، آماده شوید.» چند نفر از سپاه امام در این تیرباران کشته شدند. (تعداد شهدا در حمله اول 50 نفر ذکر شده است.)
   10 صبحبعد از تیراندازی، «یسار»، غلام «زیاد بن ابیه» و «سالم» غلام عبیدالله ابن‌زیاد از لشکر کوفه برای نبرد تن به تن ابتدای جنگ بیرون آمدند. عبدالله بن عمیر اجازه نبرد خواست. امام‌حسین نگاهی به او کرد و فرمود: «به گمانم حریف کشنده‌ای باشی»؛ عبدالله آن دو نفر را کشت، البته انگشتان دست چپش قطع شد.
بعد از این نبرد تن به تن، حمله سراسری سپاه کوفه شروع شد. ابتدا حجار به جناح راست سپاه امام حسین حمله کرد؛ اما حبیب و یارانش در برابر او ایستادگی کردند. زانو به زمین زدند و با نیزه‌ها حمله را دفع کردند. همزمان شمر به جناح چپ سپاه امام‌ حمله برد. زهیر و یارانش به جنگ مهاجمان رفتند. خود شمر در این حمله زخم برداشت و بعد از عقب‌نشینی هر دو جناح کوفی، عمر سعد 500 تیرانداز فرستاد که دوباره سپاه امام را تیرباران کردند و در پی آن حملات، علاوه بر از پا درآمدن هر 23 اسب لشکریان امام تعدادی دیگر از اصحاب شهید شدند. الفتوح آن نفرات را 50 نفر و ابن‌شهرآشوب 38 نفر ذکر کرده است. اولین شهید، ابوالشعثا بود که هشت تیر انداخت و پنج نفر از دشمن را کشت. امام او را دعا کرد. گروهی از سپاه شمر خواستند از پشت سر به امام حمله کنند که زهیر و 10 نفر به آن‌ها حمله کردند.
   11 صبحبعد از این حملات، امام‌ دستور تک‌تک به میدان رفتن را به یاران داد. اصحاب با هم قرار گذاشتند تا زنده‌اند نگذارند کسی از بنی‌هاشم به میدان برود. یکی از نخستین کسانی که کشته شد، پیرمرد زاهد، جناب بریر بود. مسلم بن عوسجه بعد از او کشته شد. حبیب بر سر بالین او رفت و گفت کاش می‌توانستم وصیت‌های تو را اجرا کنم. مسلم با دست امام حسین را نشان داد و گفت: وصیت من این مرد است. یک بار هم هفت نفر از اصحاب امام‌ در محاصره واقع شدند، حضرت عباس محاصره آن‌ها را شکست و نجات‌شان داد.
   اذان ظهر؛ ساعت 12:50حبیب بن مظاهر موقع اذان ظهر شهید شد، چون که نوشته‌اند امام خطاب به اصحاب گفت یکی برود با عمر سعد مذاکره بکند و بخواهد برای نماز ظهر جنگ را متوقف کنیم. یکی از لشکر کوفه صدا زد: «نماز شما قبول نمی‌شود.» حبیب به او گفت: «ای حمار! فکر می‌کنی نماز شما قبول می‌شود و نماز پسر پیامبر(ص) قبول نمی‌شود؟» و به جنگ او رفت اما از سپاه کوفی به کمکش آمدند و حبیب شهید شد. امام از شهادت حبیب متاثر شد و برای نخستین‌بار در روز عاشورا گریست؛ رو به آسمان کرد و گفت: «خدایا رفتن جان خودم و دوستانم را به حساب تو می‌گذارم.»  امام‌ نماز را شکسته و به قاعده «نماز خوف» خواند. گروهی از اصحاب به امام‌ اقتدا کردند و بقیه به جنگ پرداختند. زهیر و سعیدبن عبدالله حنفی خودشان را سپر امام کردند. نوشته اند سعید بن عبدالله ۱۳ تیر و نیزه خورد و به شهادت رسید. در آخرین نفس از امام پرسید: «آیا وفا کردم؟»
    ساعت 13 30 نفر از اصحاب امام تا وقت نماز زنده بودند و بعد از این ساعت شهید شدند. بعد از کشته شدن اصحاب، نوبت به بنی‌هاشم رسید. نخستین نفر، حضرت علی‌اکبر، پسر امام‌حسین بود. البته برخی عبدالله بن مسلم بن عقیل را نخستین شهید بنی‌هاشم می‌دانند که ظاهرا جناب عبدالله بن مسلم، به طرز ناجوانمردانه‌ای شهید شد. شهادت او بر جوانان بنی‌هاشم گران آمد، دسته‌جمعی بر اسب سوار شده و به دشمن حمله بردند. امام آن‌ها را آرام کرد و فرمود: «ای پسرعموهای من بر مرگ صبر کنید؛ به خدا پس از این هیچ خواری و ذلتی نخواهید دید.»
    ساعت 14عاقبت امام حسین و حضرت عباس تنها ماندند. عباس اجازه میدان خواست اما امام او را مامور رساندن آب به خیمه‌ها کرد. دشمن بین دو برادر فاصله انداخت. عباس دلاور در حالی که با شجاعت تمام سعی در آوردن مشک آب برای زنان و کودکان داشت در محاصره دشمن دو دستش قطع شده و با عمودی آهنین بر سرش زدند که از اسب بر زمین افتاد. اباعبدلله سراسیمه خود را بر پیکر قطعه‌قطعه برادر رساند. دشمن کمی به عقب رفت. امام برای دومین بار بعد از مرگ برادر عزیزش گریه کرد و فرمود: «اکنون دیگر پشتم شکست.»
   ساعت ۱۵ امامبه طرف خیمه‌ها برگشت تا خداحافظی بکند. همچنین پیراهنش را پاره‌پاره کرد و پوشید تا بعدا در وقت غارت کردن توسط دشمن برهنه‌اش نکنند. وقت وداع با اهل بیت، کودک شیرخواره‌اش علی‌اصغر را به میدان برد تا او را سیراب کند که به تیر حرمله شهید شد. امام به میدان رفت اما کمتر کسی حاضر به مقابله با ایشان می‌شد. بعضی تیر می‌انداختند و بعضی از دور نیزه پرتاب می‌کردند. شمر و 10 نفر به مقابله امام آمدند. بعد از شهادت امام، بر پیکر مبارکش جای ۳۳ زخم نیزه و ۳۴زخم شمشیر شمرده شد. در مقاتل نوشته‌اند زمانی که امام در آستانه شهادت بود کسی جرات نمی‌کرد به سمت ایشان برود؛ اهل حرم از صدای اسب ایشان ذوالجناح متوجه شده و بیرون دویدند. کودکی به نام عبدالله بن حسن دوید و به طرف مقتل امام آمد؛ او را در بغل عمویش کشتند. امام ناراحت شدند و کوفیان را نفرین کردند: «خدایا باران آسمان و روییدنی زمین را از ایشان بگیر!»
   اذان عصر؛ ساعت 16:06وقت شهادت امام را وقت نماز عصر گفته‌اند. شمر میان کسان بانگ زد که «وای شما منتظر چیستید؟ مادرهایتان به عزایتان بنشینند، بکشیدش!» حمیدبن مسلم گوید: «در این حال سنان بن انس حمله برد و نیزه در قلب امامفروبرد...»
   ساعت ۱۷ بعد از شهادت امام عده‌ای لباس‌های آن حضرت را غارت کردند که نوشته‌اند تمام این افراد بعدها به مرض‌های لاعلاج دچار شدند. غارت عمومی اموال امام حسین و همراهانش آغاز شد. عمر سعد ساعتی بعد دستور توقف غارت را داد و حتی نگهبانی برای خیمه‌ها گذاشت. یکی از شیعیان بصره به اسم سوید بن‌مطاع بعد از شهادت امام به کربلا رسید و برای دفاع از حرم امام جنگید تا شهید شد. نزدیک غروب آفتاب سر امام را جدا می‌کنند و به خولی می‌دهند تا همان شبانه برای ابن‌زیاد ببرد. بعد به دستور عمر سعد بر بدن مطهر امام و یارانش اسب می‌دوانند.
  اذان مغرب؛ ساعت 18:49درحالی که عمر سعد دستور نماز جماعت مغرب را می‌داده، سنان بن انس بین مردم می‌تاخته و رجز می‌خوانده که «افسار و رکاب اسب مرا باید از طلا بکنید؛ چرا که من بهترین مردمان را کشته‌ام!»گاه‌شمار واقعه کربلا و روز دهم محرم 61 هجری
منبع: صبح نو


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

فرهنگ حماسه
فرهنگ حماسه

آخرین اخبار

شرکت کارن تجارت بهین، ارائه‌دهنده راهکارهای نظافت صنعتی در ایران
امروزه پیشرفت‌های بسیار چشمگیری در کلیه حوزه‌ها و مسائل مختلف به وجود آمده است. صنعت نظافت یکی از حوزه‌های مهم در این زمینه است که در طول سالیان متمادی پیشرفت‌های فوق‌العاده‌ای داشته است.
ثبت شرکت در کیش و منطقه آزاد با ثبت شرکت هانا
خیلی از افراد ترجیح می‌دهند، شرکت‌شان را در کیش به دلیل شرایط ویژه‌ای که ثبت شرکت در مناطق آزاد دارند، ثبت کنند. در این متن به مزایای ثبت شرکت در کیش و منطقه آزاد توسط ثبت شرکت هانا پرداخته شده است.
۴ راز خرید موفق خودرو دست دوم
خرید موفق خودرو را می‌توان تجربه‌ای دلنشین دانست. اما ایجاد رضایت پس از خرید خودرو امری است که در دنیای امروز کمی سخت شده‌ است.
پایان کار بانوان پینگ پنگ باز ایران در قهرمانی آسیا
بانوان پینگ پنگ باز ایران از دور رقابت‌های قهرمانی آسیا حذف شدند.
جایزه لئو یاشین به مراسم توپ طلا اضافه شد
طبق اعلام مجله فرانس فوتبال در مراسم توپ طلا در سال ۲۰۱۹ جایزه ای به نام لئو یاشین به بهترین دروازبان داده خواهد شد.
شانس مدال برنز و کسب سهمیه المپیک برای اطری- ۲ فینالیست روسیه در ۲ وزن نخست
رضا اطری برای کسب مدال برنز و سهمیه المپیک، فردا در شانس مجدد به رقابتهایش ادامه می‌دهد.
امامی، افضلی، کریمی و محبی رقبایشان را شناختند
با برگزاری مراسم قرعه کشی، ۴ آزادکار ایران رقبای خود را در کشتی آزاد قهرمانی جهان شناختند.
غیبت ادامه‌دار دیاباته و حضور فرشید باقری در تمرین استقلال
تمرین امروز استقلال با حضور اصحاب رسانه برگزار شد.
اظهارات زرینچه درباره لباس جنجالی استقلالی‌ها
سرپرست تیم فوتبال استقلال به حواشی ایجاد شده درباره لباسی که بازیکنان استقلال پیش از بازی با نفت مسجد سلیمان به یاد هوادار درگذشته‌شان پوشیدند، واکنش نشان داد.
بیانیه جدید رئیس فیفا: زنان ایران باید از ماه آینده به ورزشگاه‌ بروند
رییس فیفا در بیانیه‌ای اعلام کرد که زنان ایرانی باید اجازه حضور در ورزشگاه را داشته باشند.

پر بازدید ترین اخبار امروز

سازوکار تعیین شده برای حذف یارانه‌بگیران پردرآمد
دفتر سخگوی دولت طی اطلاعیه‌ای جزئیاتی از سازوکار تعیین شده برای حذف یارانه‌بگیران پردرآمد را منتشر کرد که نشان می‌دهد قرار بر این بوده در شهریوماه یارانه حدود ۲۰۰ هزار خانوار شناسایی شده در دهک‌های بالای درآمدی واریز نشود.
ششمی بانوی وزنه بردار ایران در گروه D وزنه برداری قهرمانی جهان
بانوی وزنه‌بردار ایران در گروه D دسته ۵۵ کیلوگرم قهرمانی جهان ششم شد.
ویدئو - از اثبات نظریه اینشتین تا ساخت ربات‌هایی تازه
در بیست و سومین بسته اخبار علم و فناوری ایسنا، با هم خبرهایی تازه از لایه ازون و اثبات نظریه انیشتین می‌شنویم و با ربات‌هایی تازه آشنا می‌شویم.
کالدرون در منزل هوادار ۸ساله فوت شده پرسپولیس+عکس
سرمربی پرسپولیس در منزل کودک ۶ ساله فوت شده در دیدار پرسپولیس و صنعت نفت آبادان حاضر شد.
ارتش کویت به حالت آماده‌باش درآمد
فرماندهی ستاد کل ارتش کویت از افزایش سطح آمادگی رزمی برخی یگان‌های ارتش خبر داد.
کاسبان سیاسی در ماجرای ˮدختر آبیˮ خواستند برای انتخابات مجلس از آب گل آلود ماهی بگیرند
سرانجام ساخت «سنجرخان» در تلویزیون
بررسی اقدام ˮدختر آبیˮ در 360 درجه این هفته
پروندهˮاز دولت دینی تا دولت مدرنˮ| در تکاپوی یافتن الگوی بومی برای تحقق دولت اسلامی (2)
در فصل سوم ˮوست ورلدˮ چه خواهیم دید؟
نامه 100 تشکل به شهردار تهران برای جبران حذف عنوان ˮشهیدˮ از معابر
مؤمنی: اربعین بهترین فرصت برای توسعه جریان مهدویت است
درسگفتارهای ˮآیین حکومت داری و دولت اسلامیˮ برگزار می شود
اجتماع فرمانده گردان‌های فرهنگی برای خدمت‌رسانی به زائران حسینی
همایش اربعین؛ اجتماع فرمانده گردان های فرهنگی در شب عملیات اربعین