از بانوی سردار تا حماسه «زنان لَرده»

09:48 ۱۳ روز و ۱۰ ساعت پیش مشرق نیوز 59 0
از بانوی سردار تا حماسه «زنان لَرده»

یکی از نبردهای دلاوران بوشهری در برابر ارتش استعمارگر بریتانیا، جنگ زنان شجاع منطقه لَرده در دشتستان است که شیرزنانی به مقابله با انگلیسی‌ها پرداختند و توانستند یگان نظامی آن‌ها را در هم بکوبند.

مشرق نیوز

به گزارش مشرق،این روزها پخش سریال بانوی سردار که نمایش‌دهنده برشی از زندگی پرفرازونشیب سردار بی‌بی مریم بختیاری است، گوشه‌ای از نقش بی‌بدیل بانوان این سرزمین را در سال‌های دور به تصویر کشیده است.
از بانوی سردار تا حماسه «زنان لَرده»
بی‌بی مریم زنی روشنفکر، غیور و شجاع بود که توانست در منطقه‌ای عشایری توانایی خود را به جامعه کاملاً مردانه  عصر خود تحمیل کند و در جریان‌های سیاسی اجتماعی زمان خود، از مشروطه تا جنگ اول جهانی و حتی تغییر حکومت‌ها، لقب سرداری را دریافت کند؛ «باستانی پاریزی» مورخ معاصر درباره او می‌گوید:در این کوهستان زنی می‌زیسته که برابر ۱۰۰ مرد، در سرنوشت تاریخ معاصر ایران دخیل بوده است. منظورم بی‌بی مریم بختیاری است که وقتی در جنگ بین‌الملل اول، ایرانیان وطن‌خواه ابتدا از اولتیماتوم روس و بعد از هجوم انگلیسی‌ها، ناچار به مهاجرت و آواره کوهستان شدند، این زن نامدار، همه آنان را پناه داد.
بیشتر بخوانید:«بانویسردار» اقتدار زن ایرانی را به رخ کشیداین روزها که جهان غرب سعی در تحمیل داشته‌ها و نداشته‌های فرهنگی خود به تمام کشوهای جهان است و خود را منادی آزادی و دفاع از حقوق زنان معرفی می‌کند و تنها راه نقش‌آفرینی زنان در اجتماع را پذیرش فرهنگ لیبرالی و پیروی از اندیشه‌های فمینیستی و ضد دینی نشان می‌دهد، نمایش الگوهایی چون بی‌بی مریم که با تکیه به داشته‌های فرهنگی خود در تاریخ این سرزمین نقش پررنگی ایفا کرده‌اند، می‌تواند در ایجاد روحیه امید و مقاومت و خودباوری در زنان و مردان ایرانی تأثیرگذار باشد.
  دلاوری زنان لَرده در هاله‌ای از فراموشیاما یکی از اتفاقات مهم تاریخ معاصر در سال 1297 شمسی که زنان این سرزمین نقش ویژه‌ای در آن داشته‌اند ولی تاریخ‌نگاران کمتر به آن اشاره کرده‌اند، جنگ لرده است؛ یکی از نبردهای دلاوران تنگستان و دشتی و دشتستان در برابر ارتش استعمارگر بریتانیا در تهاجم به ایران در جنگ اول جهانی که در این جنگ زنان شجاع منطقه لَرده در استان بوشهر به مقابله با انگلیسی ها پرداختند و توانستند یگان نظامی آن‌ها را در هم بکوبند.
از بانوی سردار تا حماسه «زنان لَرده»
تصویر سازی حماسه زنان لرده دشتستان در تقابل با ارتش انگلیسحال به بهانه پخش سریال «بانوی سردار» خوب است که نگاهی به این رخداد مهم تاریخ مقاومت ایران عزیز داشته باشیم، رخدادی که هم‌زمان با دلاوری‌های بی‌بی مریم بختیاری در  دل کوهستان‌های منطقه دشتستان استان بوشهر رخداده است.
ماجرای زنان«لَرده»لرده روستایی کوهستانی در دل  کوه‌های گیسکان در شمال شرقی شهر برازجان استان بوشهر است که زنان آن نام این منطقه را جاودانه کرده‌اند.
انگلیسی ها پس از مدت‌زمان کوتاهی که بخشی از استان بوشهر را تصرف کرده بودند در دلوار و  چغادک از سرداران مقاومت جنوب شکست خوردند؛  به‌تلافی آن شکست‌ها درصدد حمله به دشتستان و شکستن مقاومت غضنفر السلطنه برازجانی (حاکم برازجان و از خوانین ضد انگلیس) برآمدند.
انگلیسی‌ها به دنبال رهبر ضد استعمار دشتستاندر کتاب «عملیات در ایران » نوشته جیمز مابرلی، ترجمه کاوه بیات، انتشارات رسا آمده است؛ پس از عقب‌نشینی غضنفرالسلطنه از برازجان به کوه‌های گیسکان و روستای لرده، نظامیان انگلیسی برای دستگیری او به آنجا حمله می‌کنند.
اما به  غضنفر دست پیدا نمی‌کنند و پس از ناکامی در یافتن غضنفر السلطنه و پس از  دو روز درگیری با نیروهای محلی و دادن تلفات در تلاش برای عقب‌نشینی به اردوگاه خود در برازجان بودند تا توان خود را بازیابی کنند،  زیرا آن‌ها می‌دانستند به ادامه درگیری به دلیل عدم آشنایی به منطقه مشکل آب و غذا شکست آن‌ها حتمی خواهد بود؛ لذا مسیر برگشت را در پیش گرفتند.
ورود زنان لرده‌ای به جنگ با ارتش انگلیسدر آن میان زنان شیردل لَرده ای که در دو روز پیش در رسانیدن اسلحه و فشنگ و آب و آذوقه به مردان نقش ویژه‌ای ایفا کرده و دوش‌به‌دوش مردان مقابله و مقاومت می‌کردند در روز سوم نیز هنگامی‌که هنوز هوا تاریک بود، اسلحه به دست خود را بر فراز راه بلوط و راه آسِنگ رسانیده و در کنار مردان موضع گرفتند.
با دمیدن صبح و با تصمیم قبلی فرماندهان دشمن مبنی بر عقب‌نشینی مدافعان اعم از زنان و مردان درصدد برآمدند تا با موقعیتی که دارند ضربات مهلکی بر دشمن وارد نمایند و با این ضربات درس عبرتی در تاریخ نظامی انگلیس به صاحب‌منصبان و سربازان انگلیسی بیاموزند.
در روز سوم و شروع عقب‌نشینی سربازان انگلیسی و سرازیرشان در معابر تنگ کوهستانی، مردان وزنان لَرده ای راه را بر دشمن سد کردند و عرصه را بر آنان در مسیر «راه بلوط» تنگ‌تر نمودند.
در چنین وضعیتی گروهی از دشمن سعی کرد با یک حمله شرایط را عوض کند، به همین سبب آن‌ها از مسیر بَراَفتُو(بر آفتاب) گذشته و در مناطق سوق‌الجیشی موضع گرفتند.
از بانوی سردار تا حماسه «زنان لَرده»
ناگهان صدای مهیبی آن‌ها را زمین‌گیر کرد؛  زنان لَرده ای با دیدن آنان با «کِل» زدن و شلیک گلوله آرامش کوهستان را بر هم زدند و تلفات زیادی از آن‌ها گرفتند. این درگیری باعث دستپاچگی و هراس سربازان دشمن شد و آن‌ها ناچار به فرار شدند اما چون راه فرار آنان توسط مردان دلاور لرده ای سد شده بود سربازان انگلیسی دچار تلفات زیادی شدند. در هنگامی‌که قوای شکست‌خورده انگلیس در مسیر «راه بلوط» (برد بریده) نیز در حال عقب‌نشینی بودند، مردان وزنان لَرده ای بر آنان هجوم آورده و تلفاتی دیگر بر آنان وارد نمودند.
تار و مار شدن ارتش انگلیس به دست زنان لردهانگلیسی‌ها  پس از سه روز نبرد ناموفق با مردان وزنان لَرده ای و برازجانی و عدم دسترسی به غضنفر السلطنه  و دادن تلفات زیاد و مجروحین فراوان با زحمات زیاد ناچار به عقب‌نشینی شده و چون کشته‌ها  و مجروحین خود را نمی‌توانستند به‌راحتی با خود حمل کنند، از اردوگاه خود در برازجان درخواست کمک کردند.
نقل است که طی سه روز حماسه لَرده، انگلیسی‌ها با بیش از 300 کشته و ده‌ها زخمی بر جای گذاشتند و مقادیر زیادی سلاح، توپ و مهمات  از دست دادند و با خفت درحالی‌که زنان لَرده  نقش ویژه‌ای را در شکست آن‌ها داشتند به اردوگاه خود برگشتند اما فرمانده انگلیسی بعدها در گزارش عملیات خود بنا به تکبر انگلیسی، برای توجیه این شکست خفت‌بار از زنان عشایر، گم کردن راه را دلیل عقب‌نشینی سپاه خود عنوان کرد تا تاریخ ننویسد که انگلیسی‌ها از ۱۰ زن ایرانی شکست خوردند؛ در تاریخ نام تعدادی از این بانوان بانام‌های سوگل، سلطان، جانی، خانمی و گل عنبر ذکرشده است.
از بانوی سردار تا حماسه «زنان لَرده»
قاسم یاحسینی نویسنده و مورخ بوشهری با اظهار تاسف از عدم آشنایی مردم با زنان شجاع دشتستانی و نبود کتاب و مطلبی درباره این زنان گفت: تعداد هفت کتاب تنها در ایران درباره «ژاندارک» نوشته شده ولی درباره این زنان شجاع لرده‌ای هیچ کتابی نگاشته نشده است، در حالی که از این زنان شجاع هر کجای دنیا، تندیس‌هایی ساخته می‌شد.
روز گرامیداشت مبارزات ضد استعماری زنان ایراناروپایی‌ها سال‌هاست که سعی کرده‌اند چهره‌های تاریخی خود را در حوزه زنان به‌عنوان الگوی جامعه معرفی کنند مثلاً فرانسوی‌ها سال‌های سال است با نوشتن ده‌ها جلد کتاب و تولید بیش از ۲۰ اثر سینمایی تلویزیونی و نمایشی سعی کردند «جاندار» را به‌عنوان الگوی زنان مبارز معرفی کنند.
این در حالی است که مسؤولان استان بوشهر بویژه نماینده ولی‌فقیه در بوشهر، در تریبون‌های مختلف به لزوم ثبت 15 آبان‌ماه به نام مبارزات ضد استعماری زنان ایران در تقویم ملی کشور اشاره داشته‌اند.
از بانوی سردار تا حماسه «زنان لَرده»
اما ناتوانی ما در نمایش داشته‌های فرهنگی خود بسیار مشهود است زیرا بعد از سالیان طولانی ما کتاب‌ها و فیلم‌های بسیار اندکی از نقش شخصیت‌هایی چون «بی‌بی مریم» و شجاعت‌های «زنان لَرده» تولید کرده‌ایم؛ امید است مسؤولان فرهنگی  با برنامه‌ریزی، بهتر بتوانند با نمایش الگوهای واقعی زنان این سرزمین از رسوخ هرچه بیشتر الگوهای جعلی غربی در بدنه جامعه جلوگیری کنند تا دختران این دیار الگوهای خود را از میان زنان مبارز و اندیشمند سرزمین خود برگزینند و چه نیکوست که روز حماسه زنان لرده  به‌نام روز گرامیداشت مبارزات ضد استعماری زنان ایران نامگذاری شود تا همیشه در یاد ها بماند.
منبع: فارس


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

فرهنگ حماسه
فرهنگ حماسه

آخرین اخبار

شرکت کارن تجارت بهین، ارائه‌دهنده راهکارهای نظافت صنعتی در ایران
امروزه پیشرفت‌های بسیار چشمگیری در کلیه حوزه‌ها و مسائل مختلف به وجود آمده است. صنعت نظافت یکی از حوزه‌های مهم در این زمینه است که در طول سالیان متمادی پیشرفت‌های فوق‌العاده‌ای داشته است.
ثبت شرکت در کیش و منطقه آزاد با ثبت شرکت هانا
خیلی از افراد ترجیح می‌دهند، شرکت‌شان را در کیش به دلیل شرایط ویژه‌ای که ثبت شرکت در مناطق آزاد دارند، ثبت کنند. در این متن به مزایای ثبت شرکت در کیش و منطقه آزاد توسط ثبت شرکت هانا پرداخته شده است.
۴ راز خرید موفق خودرو دست دوم
خرید موفق خودرو را می‌توان تجربه‌ای دلنشین دانست. اما ایجاد رضایت پس از خرید خودرو امری است که در دنیای امروز کمی سخت شده‌ است.
پایان کار بانوان پینگ پنگ باز ایران در قهرمانی آسیا
بانوان پینگ پنگ باز ایران از دور رقابت‌های قهرمانی آسیا حذف شدند.
جایزه لئو یاشین به مراسم توپ طلا اضافه شد
طبق اعلام مجله فرانس فوتبال در مراسم توپ طلا در سال ۲۰۱۹ جایزه ای به نام لئو یاشین به بهترین دروازبان داده خواهد شد.
شانس مدال برنز و کسب سهمیه المپیک برای اطری- ۲ فینالیست روسیه در ۲ وزن نخست
رضا اطری برای کسب مدال برنز و سهمیه المپیک، فردا در شانس مجدد به رقابتهایش ادامه می‌دهد.
امامی، افضلی، کریمی و محبی رقبایشان را شناختند
با برگزاری مراسم قرعه کشی، ۴ آزادکار ایران رقبای خود را در کشتی آزاد قهرمانی جهان شناختند.
غیبت ادامه‌دار دیاباته و حضور فرشید باقری در تمرین استقلال
تمرین امروز استقلال با حضور اصحاب رسانه برگزار شد.
اظهارات زرینچه درباره لباس جنجالی استقلالی‌ها
سرپرست تیم فوتبال استقلال به حواشی ایجاد شده درباره لباسی که بازیکنان استقلال پیش از بازی با نفت مسجد سلیمان به یاد هوادار درگذشته‌شان پوشیدند، واکنش نشان داد.
بیانیه جدید رئیس فیفا: زنان ایران باید از ماه آینده به ورزشگاه‌ بروند
رییس فیفا در بیانیه‌ای اعلام کرد که زنان ایرانی باید اجازه حضور در ورزشگاه را داشته باشند.

پر بازدید ترین اخبار امروز

سازوکار تعیین شده برای حذف یارانه‌بگیران پردرآمد
دفتر سخگوی دولت طی اطلاعیه‌ای جزئیاتی از سازوکار تعیین شده برای حذف یارانه‌بگیران پردرآمد را منتشر کرد که نشان می‌دهد قرار بر این بوده در شهریوماه یارانه حدود ۲۰۰ هزار خانوار شناسایی شده در دهک‌های بالای درآمدی واریز نشود.
ششمی بانوی وزنه بردار ایران در گروه D وزنه برداری قهرمانی جهان
بانوی وزنه‌بردار ایران در گروه D دسته ۵۵ کیلوگرم قهرمانی جهان ششم شد.
ویدئو - از اثبات نظریه اینشتین تا ساخت ربات‌هایی تازه
در بیست و سومین بسته اخبار علم و فناوری ایسنا، با هم خبرهایی تازه از لایه ازون و اثبات نظریه انیشتین می‌شنویم و با ربات‌هایی تازه آشنا می‌شویم.
کالدرون در منزل هوادار ۸ساله فوت شده پرسپولیس+عکس
سرمربی پرسپولیس در منزل کودک ۶ ساله فوت شده در دیدار پرسپولیس و صنعت نفت آبادان حاضر شد.
ارتش کویت به حالت آماده‌باش درآمد
فرماندهی ستاد کل ارتش کویت از افزایش سطح آمادگی رزمی برخی یگان‌های ارتش خبر داد.
کاسبان سیاسی در ماجرای ˮدختر آبیˮ خواستند برای انتخابات مجلس از آب گل آلود ماهی بگیرند
سرانجام ساخت «سنجرخان» در تلویزیون
بررسی اقدام ˮدختر آبیˮ در 360 درجه این هفته
پروندهˮاز دولت دینی تا دولت مدرنˮ| در تکاپوی یافتن الگوی بومی برای تحقق دولت اسلامی (2)
در فصل سوم ˮوست ورلدˮ چه خواهیم دید؟
نامه 100 تشکل به شهردار تهران برای جبران حذف عنوان ˮشهیدˮ از معابر
مؤمنی: اربعین بهترین فرصت برای توسعه جریان مهدویت است
درسگفتارهای ˮآیین حکومت داری و دولت اسلامیˮ برگزار می شود
اجتماع فرمانده گردان‌های فرهنگی برای خدمت‌رسانی به زائران حسینی
همایش اربعین؛ اجتماع فرمانده گردان های فرهنگی در شب عملیات اربعین