روزی که پهلوی از داشتن بحرین چشم‌پوشی کرد

14:05 ۹ روز و ۲۰ ساعت پیش مشرق نیوز 93 0
روزی که پهلوی از داشتن بحرین چشم‌پوشی کرد

دقیقا 48 سال قبل بود؛ 23 مرداد 1350. محمدرضا پهلوی از حاکمیت ایران بر یکی از استراتژیک‌ترین مناطق جنوب خلیج‌فارس چشم‌پوشی کرد و به همین راحتی بخشی از خاک ایران از سرزمین مادری جدا شد.

مشرق نیوز

به گزارش مشرق،دقیقا 48 سال قبل بود؛ 23 مرداد 1350. محمدرضا پهلوی از حاکمیت ایران بر یکی از استراتژیک‌ترین مناطق جنوب خلیج‌فارس چشم‌پوشی کرد و به همین راحتی بخشی از خاک ایران از سرزمین مادری جدا شد. بحرین در جنوب‌غرب خلیج‌فارس مدت‌ها در اشغال انگلیسی‎ها بود. در نهایت با رایزنی‌ها و معاملات پشت‌پرده‌ای که بین ایران، انگلیس و آمریکا برقرار بود، بحرین برای همیشه از خاک ایران جدا شد. حالا 48 سال از آن روز می‌گذرد. چند مستندساز نسل سومی راه افتاده و تاریخ را شخم زده‌اند تا جدا کردن بحرین از ایران را روایت کنند. حاصل این شخم زدن شده مستند «آسوده بخواب کوروش»! حرف اصلی علی فراهانی به عنوان کارگردان و مهدی مستوفی به عنوان تهیه‌کننده این بود که پهلوی با این کار دست به یک خیانت تاریخی زد و ننگ جدایی بخشی از خاک ایران را برای همیشه به پیشانی زد. به مناسبت سالروز این اتفاق غم‌انگیز سراغ تهیه‌کننده این مستند رفتیم و با او درباره این اثر حرف زدیم؛ مستندی که هفته بعد قرار است رونمایی شود.
بیشتر بخوانید:میراث پهلوی از دریای خزر؛ از ادعا تا واقعیتنظر مورخان راجع به مستندتان چیست؟فیلم را در قالب اکران‌های خصوصی به مورخان مختلفی نشان داده‌ایم. دکتر موسی حقانی، یعقوب توکلی، سلیمی‌نمین و خسرو معتضد از کسانی بوده‌اند که موفق به دیدن این مستند شده‌اند. بازخوردهایی که داشته‌ایم حول چند محور بوده. اولین محور به این بازمی‌گردد که همه استادان متفق‌القول بودند که تاکنون به این موضوع پرداخته نشده و این موضوع کاملا مغفول است. از این جهت جدایی بحرین از ایران با یک غفلت رسانه‌ای مواجه شده است. نکته بعدی این بود که مسائلی که در مستند به آنها اشاره شده، همگی منطبق بر واقعیت و موضوعاتی است که در تاریخ اتفاق افتاده و اسناد آن هم موجود است. یعنی از نظر استناد تاریخی، موضوع خلاف تاریخ در مستند وجود ندارد. نکته مهمی که در مورد مستند وجود دارد این است که روایت بخشی از مستند، خلاف روایت غالبی است که از پهلوی وجود دارد؛ مثلا شما می‌بینید یک جاهایی حتی از تصاویر و فیلم‌های تلویزیون دوران پهلوی هم استفاده کرده‌ایم. روایتی که بعضا حاوی تعاریف و تمجیدهایی هم از محمدرضاشاه است. نیت ما این بود که این مساله را به نمایش بکشیم که پهلوی برای روایت قهرمانانه از شاه، تاریخ را هم به تحریف کشانده است. البته این را هم بگویم که این روایت در ادامه مستند زیر سوال می‌رود. با این حال همین مقدار هم قدری مورد انتقاد بعضی چهره‌های انقلابی قرار گرفته که آن را صلاح نمی‎‌دانند. با این حال افرادی که دید رسانه‌ای بازتری داشته و به مردم نزدیک‌تر بودند از مستند تعریف کردند.
چه ملاحظاتی را رعایت کردید؟ما درباره بحرینی حرف می‌زدیم که دچار اعتراضات مردمی بوده و حکومت آل‌خلیفه هم آن را سرکوب کرده و با جمهوری اسلامی هم روابط حسنه‌ای ندارد. از این جهت شیعیان بحرین هم خیلی موافق یادآوری این اتفاق تاریخی نبودند. دلیلش هم این بود که یادآوری این موضوع، مهر تاییدی می‌زد بر اتهام دستگاه آل‌خلیفه که شیعیان این کشور از نظر تشکیلاتی با ایران ارتباط دارند. ملاحظه دیگر هم این بود که ممکن است یک سری توهماتی برای بعضی اعراب کشورهای حاشیه خلیج‌فارس پیش بیاورد که ایران برای بحرین برنامه‌ای دارد و قصد دارد برای بازپس‌گیری آن اقدام کند. اینها ملاحظاتی بود که ما از روز اول با آن روبه‌رو بودیم. برای حل این قضیه همه تلاش ما این بود که شخصیت اصلی مستند شاه باشد. مخاطب مستند را مخاطب داخلی در نظر بگیریم و در مورد پهلوی حرف بزنیم و خیلی به سمت شکاف و دعوای استعماری عرب و عجم نرویم؛ در مورد مردم بحرین و شیعیان این کشور و این‌که تمایل دارند جزئی از ایران باشند حرفی نزنیم. هدف اصلی ما شاه بود. دوربین ما او را دنبال می‌کند از ابتدای حکومتش که شهریور 1320 بود تا انتها. روی همین حساب هم بعد از حدود یک ربع، وارد موضوع بحرین می‌شود. در کنار بحرین، موضوعات دیگری مانند لشکرکشی شاه به ویتنام و عمان را هم بررسی کرده‌ایم. البته تلاش داشتیم این موارد را در ارتباط با بحرین به تصویر بکشیم. با این حال شخصیت اصلی ما شاه است.
خودتان در طول مرحله تحقیق به چه رسیدید؟واگذاری بحرین قطعا خیانت بود. با این حال راه‌حلی که داده‌ایم و قائل به آن هستیم این بود که بحرین قبل از جدایی این طور نبوده که کاملا در اختیار حکومت ایران باشد. اولین قراردادی که باعث شد استعمار انگلیس به این موضوع ورود کند مربوط به زمان قاجار است. با این حال تا انتهای حکومت قاجار و رضاخان هم همیشه محل مناقشه بود ولی مثل سایر بخش‌های خاک ایران نبود. کاری که شاه می‌توانست با این موضوع بکند این بود که کاری به این موضوع نداشته باشد تا بتواند در زمان و وقت مناسب سراغ احقاق حق ارضی ایران برود؛ شبیه این مورد هم در جاهای دیگر دنیا اتفاق افتاده است مثل آرژانتین یا آلمان شرقی و غربی. این را مورخین هم تایید کرده‌اند. در مورد آلمان شرقی و غربی عین این اتفاق افتاد ولی آلمان دو تکه نشد. پیشنهاد مستند ما به شاه این است که نباید زیر بار معامله با انگلیس و آمریکا و واگذاری آن می‌رفت.
 تصاویر بکر تاریخی خوبی هم در مستند استفاده کرده‌اید! درباره دسترسی به این تصاویر بگویید!یکی از نقاط قوت کار ما آرشیو آن است. بخشی از کار را از طریق صداوسیما و شبکه افق و آرشیو مرکزی تامین کردیم.
 بخشی دیگر هم مربوط به مستندهای بکر خارجی است که در ایران پخش نشده و موضوع‌شان در مورد شاه و بحرین و جنگ جهانی بود. تصاویری در این مستندها بود که تا حالا دیده نشده بود. از اینها هم استفاده زیادی کردیم.
امروز سالروز جدایی بحرین از ایران است و مردم باید این موضوع را خوب بدانند تا یک مقداری از ژست‌هایی که سلطنت‌طلب‌ها در مورد ملی‌گرایی و دفاع از وطن دارند، از مد بیفتد. هفته قبل رضا پهلوی توییت زده و درباره حقوق ایران در دریای خزر اظهار نگرانی کرده بود. در این فضا باید بیشتر کار کنیم و بیشتر حرف بزنیم. فقط قاجار حکومت بی‌کفایت نبوده است. وظیفه رسانه‌هاست که روی این موضوع مانور بدهند
منبع:جام جم 


گروه های زیر مجموعه سیاسی

سیاست خارجی
سیاست خارجی

آخرین اخبار

کاتانچ رسما در نیمکت عراق ماندنی شد
فدراسیون فوتبال عراق با کاتانچ برای ادامه همکاری به توافق نهایی رسید و این مربی قطعا در نیمکت عراقی ها ماندنی شد.
نقش کی‌روش و مترجمش در انتقال طارمی به ریوآوه
سرمربی ریوآوه به نقش کارلوس کی روش و مترجم او در راه جذب مهدی طارمی اشاره کرد.
حمله تند روزنامه‌نگاران سعودی به برانکو به خاطر السومه
رسانه‌های عربستانی در انتقاد از برانکو ایوانکوویچ جملات تندی را به کار برده‌اند. به نظر شرایط فوتبال عربستان از همین ابتدای کار برای برانکو بسیار سخت شده است.
۲ شرط سران الاهلی برای برانکو- مهلت اندک ایوانکوویچ!
مدیران باشگاه الاهلی خیلی زود در جلسه‌ای که با برانکو برگزار کردند و به او هشدار دادند که تنها با وجود دو شرط می‌تواند در تیم بماند.
آمریکا: با ژاپن و کره جنوبی درباره پرتاب موشکی کره شمالی رایزنی می‌کنیم
یک مقام بلندپایه دولت آمریکا گفت، این کشور از گزارش‌های منتشر شده در خصوص پرتابهای موشکی جدید کره شمالی مطلع بوده و در حال رایزنی با ژاپن و کره جنوبی در این خصوص است.
انصارالله از دو سامانه پدافند هوایی رونمایی می‌کند
سخنگوی جنبش انصارالله یمن اعلام کرد، از دو سامانه پدافند هوایی به زودی رونمایی می‌شود.
ترامپ: واقعا روابط خوبی با رهبر کره شمالی دارم- کیم آزمایش موشکی را دوست دارد
رئیس جمهوری آمریکا گفت، ایالات متحده واقعا روابط خوبی با کره شمالی و رهبری این کشور دارد.
کره‌شمالی دوباره ۲ موشک بالستیک شلیک کرد
رسانه‌های کره‌جنوبی به نقل از ستاد مشترک ارتش کشورشان گزارش دادند، کره‌شمالی امروز (شنبه) پرتابه‌هایی را به سمت دریای ژاپن شلیک کرد.
۳۹ زخمی در پی انفجار در استان بابل عراق
منابع مطلع از انفجار یک دستگاه موتور سیکلت بمب گذاری شده در استان بابل عراق و مجروح شدن ۳۹ شخص در پی این انفجار خبر داده‌اند.
سوره‌ای که با خواندش در قیامت شهید محسوب می‌شوید
سوره علق یا إِقرا اولین سوره‌ای که بر پیامبر (ص) نازل شد (به نظر بیشتر مفسران). این سوره نود و ششمین سوره و از سوره‌های مکی قرآن است که در جزء سی‌ام جای گرفته است.

پر بازدید ترین اخبار امروز

ابزار جدید اینستاگرام برای گزارش اطلاعات غلط و اشتباه
ایتنا - اینستاگرام قصد دارد ابزاری را در اختیار کاربران خود قرار دهد که می‌توانند به کمک آن، اطلاعات غلط و اشتباه را گزارش دهند.
پیروزی پرگل ریو اوه در شب هت‌تریک طارمی
تیم فوتبال ریو اوه با درخشش مهاجم ایرانی‌اش توانست اوس را شکست دهد تا نخستین پیروزی‌اش در فصل جدید را جشن بگیرد.
علت حذف «بشار رسن» از لیست ۱۸ نفره پرسپولیس؟
دلیل عدم حضور بشار رسن در لیست ۱۸ نفره پرسپولیس در بازی با پارس‌جنوبی مشخص شد.
اتفاقی که باعث شد روحانی با افتخار پشت تریبون بایستد
حدوداً یک‌دهه از آن روز می‌گذرد؛ از روزی که طرف مقابل به بهانه بعضی از تحریم‌های سازمان ملل از واگذاری سامانه پدافندی به ایران خودداری کرد.
وزارت ورزش یا دولت برای حفظ دماوند وارد عمل شوند
یک کوهنورد ایرانی معتقد است که باید درآمد فدارسیون شفاف سازی شود و بارها این موضوع از طرف کوه نوردان درخواست شده است.
تجدید میثاق رییس جمهور و هیات دولت با آرمان های امام خمینی
خودروی تولیت آستان قدس چیست؟- تذکر شدید درباره «پرداخت خارج از شمول» به مدیران- پیشنهاد تولید برق در پشت‌بام‌ها
ظریف: اروپا اجرای تعهدات خود را آغاز کند کاهش تعهدات برجامی را متوقف می‌کنیم
هیچ‌کس از شمشیر عدالت مصون نیست حتی نمایندگان!
دولت به‌جای حذف صفر از پول ملی، نظام بانکداری را اصلاح کند
جهرمی میزان جریمه مدیران زیرساخت را اعلام کند
پیام توئیتری ربیعی در آغاز هفته دولت
متأسفانه کسی به اختلاس‌ها و دزدی‌ها توجه نمی‌کند!- سلبریتی یعنی این...!
بانک‌های جهان علاقه‌مند به دور زدن تحریم ایران نیستند
ظریف پس از تور اروپایی وارد تهران شد