بازار، پیوند یلدای امروز و دیروز همدان

11:47 ۱۸۷ روز و ۶ ساعت پیش ایرنا 181 0
بازار، پیوند یلدای امروز و دیروز همدان

همدان - ایرنا -همه چیز با گذشته ها فرق کرده؛ نه بازار همدان بازار دیروز است، نه کاسب هایش و نه خریدهای مردم؛ اما هنوز هم یلدا زنده است و با نام زیبایش بازار به جنب و جوش می افتد.

ایرنا

به گزارش ایرنا، زمزمه های آمدن یلدا دخترک بازیگوش گیسو بلند که به گوش می رسید، بازار همدان هم به تب و تاب می افتاد، به ویژه راسته نخود بریزها، عطاری ها و قند ریزها.
تنقلات و آجیل هایی که در این راسته بازارها تهیه می شد، با انصاف و مردم داری تمام به دست مشتری ها داده می شد و فروشنده و خریدار شادکامی و برکت برای یکدیگر طلب می کردند.
خبری از میوه های رنگارنگ امروزی نبود و گندم برشته، کشمش، گردو، سنجد، قیسی و هسته های بوداده ی هندوانه و کدو، آجیل پر طرفدار چله نشینی همدانی ها بود که با هنرمندی کدبانوی خانه درون سینی های کنگره دار مسی روی کرسی چیده می شد و عجیب زیر نور لامپا بروی همه چشمک می زد.
این ترکیب خوردنی های خواستنی نشانی از اعتقاد و تجربه اهالی همدان قدیم به خواص گوناگون خشکبار بود.
اینها را «حاج محمد علی مسگریان» از بازاریان خوشنام همدانی که نود و چند زمستان و یلدا را به چشم دیده، برایمان نقل می کند؛ شب یلدا دیگی از لبو هم به آتش ملایم تنور سپرده می شد تا نخستین روز زمستان با این معجون گرمابخش و شیرین آغاز شود.
مردم همدان معمولا شام را زود می خوردند و شام شب یلدا را زودتر؛ تا وقت بیشتری برای شب نشینی یلدا و کنار هم بودن داشته باشند.
خانواده داماد هم برای نوعروسش خنچه‌ای تزئین شده از بهترین تنقلات بازار و یک قواره پارچه نفیس و چند تکه لباس زمستانی و قطعه ای طلا و جواهر به عنوان پیشکش به خانه پدری عروس می بردند؛ این رسم هدیه دادن فرصتی برای دیدار عروس و داماد بود که کمتر رخ می داد.
برف هم از مدتها قبل دامن حریر سفیدش را بروی شهر و روستاها باز کرده بود اما برف شب یلدا چیز دیگری بود. خانه ها را زیر تلمبار سنگینش پنهان می کرد و کوچه ها را هم قد پشت بام خانه ها بالا می آورد. سوز و سرما بر پوست صورتمان چون اناری سرخ و ترک خورده نقش می انداخت.
اصلا یلدا به همین برفش زیبا بود و تنها چیزی که یخ و سرمای شب یلدا را آب می کرد، جمع شدن بَر گِرد کرسی خانه مادربزرگها و داستان های کهن و حماسی پدربزرگها بود و ما سراپا گوش می‌شدیم که آخر قصه چه می شود.
به رسم دیرین شب یلدا تفالی هم به حافظ می زدند. حکیم طوس هم از قاب شاهنامه اش افسانه نبرد رستم و سهراب می سرود و بزم یلدا را تکمیل می کرد و پیرزنها برای مادر سهراب آهسته اشک می ریختند.
موی سپید کرده بازار همدان آهی از سر حسرت می کشد و گویی دلتنگ زمستان های قدیم همدان است و یلداهای قدیم، یلداهای ساده و خودمانی، بی هیچ ریا و زرق و برقی.
او که نام فامیلش نشان از شغل آبا و اجدادی اش دارد، از دگرگون شدن حال مردم، زمستان، یلدا و بازار همدان شکوه می کند و می گوید: حالا هیچ چیز سرجایش نمانده، اوضاع بازار از ریشه تغییر کرده؛ نه شکل ظاهری اش و نه مرام و شیوه کاسبان و نه اجناسی که داد و ستد می شود.
مسگریان اضافه می کند: بیشتر راسته بازارها نیز تغییر ماهیت داده و آثاری از نخود بریزها، قنادها، مسگرها و حلبی سازها نیست.
پیر خوش بیان و خوش سیرت همدانی، کوهی از اعتبار و اعتماد مردم را با خود دارد و هر روز زندگی اش را با کلام «راضی ام به رضای خدا» سپری کرده و هنوز دلگرم است به اینکه کاسب های جوان، خوش انصافی و کسب روزی حلال را بیاموزند و در سایه همین درستکاری سنتهای نیاکان را زنده نگه دارند.
آری به قول استاد مسگریان همه چیز با گذشته ها فرق کرده؛ نه بازار همدان بازار دیروز است، نه کاسب هایش و نه خریدهای مردم؛ اما هنوز هم با نام یلدا بازار به جنب و جوش می افتد.
هنوز هم گذر نیمه جان برف به شهر کوهستانی همدان می رسد و دوباره لرزه به انداممان می اندازد؛ دوباره لباس های پشمی خیس روی بند، قندیل می بندد.
دوباره می توان کرسی را وسط خانه های کوچکمان جا بدهیم و یلدا را به سبک و سیاق قدیمی ها ساده جشن بگیریم؛ مادر انارهای سرخ دانه کند و تا صبح غرق در لذت گرمای دلچسب کرسی، گیسوی بلند یلدا را شانه زده و ببافیم و هرگز اشک های دختر پاییز را هنگام دل کندن از زمین نبینیم.
گزارش از: زهرا زارعی
7527/2090


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

فرهنگ حماسه
فرهنگ حماسه

آخرین اخبار

باقری‌نیا سرمربی استقلال خوزستان شد
تیم فوتبال استقلال خوزستان با هدایت باقری‌نیا در لیگ یک فوتبال شرکت می‌کند.
شاگردان ویلموتس و فرهاد مجیدی ۲۴ تیر به مصاف هم می‌روند- طلب کی‌روش پرداخت شد
سرپرست دبیرکلی فدراسیون فوتبال از دیدار قطعی تیم ملی بزرگسالان و امید در تاریخ ۲۴ تیرماه خبر داد.
منصوریان: بازیکنان سربازمان را می‌خواهیم
سرمربی ذوب‌آهن می‌گوید تیمش به بازیکنان سرباز خود نیاز دارد.
زمان آغاز فصل نوزدهم لیگ برتر فوتبال اعلام شد
مسئول برگزاری مسابقات لیگ برتر می‌گوید لیگ برتر هفتم یا هشتم مرداد و با بازی ذوب‌آهن شروع می‌شود.
واکنش علی دایی به پیشنهاد مربی‌گری پرسپولیس
علی دایی احتمال حضور روی نیمکت تیم‌های لیگ برتری در فصل جدید را رد کرد.
فرار فتاحی از پاسخ به سوالی درباره محرومیتش
رئیس محروم کمیته مسابقات سازمان لیگ حاضر به توضیح درباره محرومیتش نشد.
درخواست چین از آمریکا برای پایان دادن به تحریم کوبا
وزارت امور خارجه چین اعلام کرد که پکن از آمریکا خواسته است تا با تکریم اصول سازمان ملل متحد، کوبا را از تحریم خارج کند؛ با باور به اینکه این عمل به نفع هر دو کشور و باعث افزایش ثبات در منطقه خواهد بود.
رسانه‌های روسیه: اولین اس۴۰۰ ژوئیه به ترکیه تحویل می‌شود
طبق اعلام رسانه‌های خبری روسیه، این کشور در ماه ژوئیه اولین بخش سیستم موشکی اس -۴۰۰ را به ترکیه تحویل خواهد داد.
وقوع روزی 30 درگیری در مرزهای شرقی و جنوبی کشور برای مبارزه با ورود مواد مخدر
فرمانده مرزبانی ناجا گفت: با سند، ادعا می‌کنیم که جمهوری اسلامی ایران در خط مقدم مقابله با مواد مخدر است و کشورهای غربی نقشی در مبارزه با مواد مخدر ندارند.
آتش‌سوزی در هتل قصر مشهد - حریق مهار شد
مدیر عامل سازمان آتش‌نشانی و خدمات ایمنی شهرداری مشهد از آتش‌سوزی در هتل قصر مشهد و مهار آن خبر داد.

پر بازدید ترین اخبار امروز

توضیحاتی درباره خانم بازداشت شده در وزارت نفت- هیچ تصمیمی برای حذف ارز 4200 تومانی نداریم
سخنگوی دولت با بیان اینکه یک خانم بازداشت شده اظهار داشت: اینها که با شرکت‌های خارجی کار می‌کنند و معمولا اطلاعات جمع می کنند و باید دستگاه بررسی کند، نوع بیان خبری اتفاق درست نیست.
ظرفیت پالایش نفت خام و میعانات گازی ایران افزایش یافت
متوسط پالایش نفت خام و میعانات گازی ایران از خردادماه به دو میلیون و ۱۵۰ هزار بشکه در روز رسیده و این در شرایطی است که ظرفیت پالایش کشور در ابتدای سال 1396 یک میلیون و ۵۵۰ هزار بشکه بوده است و پیش‌بینی شده که این میزان تا پایان امسال به حدود ۲ میلیون و ۴۰۰ هزار بشکه در روز برسد.
چراغ نفتی بلای جان دختر ۱۸ ساله
دختری جوان در پی سوختگی ناشی از حریق چراغ نفتی در شهر زاهدان جان باخت.
بیتِ شهید بهشتی، مردم ساز بود
خواهر شهید بهشتی گفت: باید برنامه‌ریزی‌ها را طوری انجام دهید که مشکلات از ریشه حل شود، بیت شهید بهشتی، بیتی بود که واقعاً مردم ساز بود و مشکلات مردم را حل می‌کرد.
اسلام دین مذاکره و تعقل است
امام جمعه اهل تسنن زاهدان با بیان اینکه از اختلاف در بین کشورهای اسلامی متاسف هستم، گفت: اسلام دین مذاکره و تعقل است، باید گفتمان اولین ابزار برای حل اختلافات باشد.
توصیه سفارت ایران در مسکو به شهرندان ایرانی درباره سفر به روسیه
تهدید جدی برای بناهای تاریخی یونان
چه کنیم ایران مقصد یک بار مصرف گردشگران نباشد؟
کشاورزان برای «تل‌یونجه» تعهد کتبی داده‌اند
ایران برای گرفتن این میزبانی همت ندارد؟
هشت تیر به موزه نروید
۱۰۰هزار دینار عراق سهم هر زائر اربعین
اتمام حجتِ میراث‌فرهنگی برای ساختمانِ «جیپ»
آغاز برنامه‌ریزی برای مشارکت در اکسپو ۲۰۲۰ دبی
ارز مسافرتی چند؟