دیبای شعر معاصر

12:08 ۹۳ روز و ۲ ساعت پیش ایرنا 201 0
دیبای شعر معاصر

ارومیه - ایرنا - سید منصور دیبا، شاعر و شعرشناس محبوب و از یاران دیرین استاد شهریار بود؛ شاعری برخاسته از دارالصفای خوی که به حق دیبای شعر معاصر و غزلسرای شیفته عرصه های خیال انگیز است.

ایرنا

به گزارش ایرنا، سید منصور دیبا متولد 24 آذر 1319 هجری شمسی در خوی از شهرهای آذربایجان غربی بود و در سرودن اشعار ترکی و فارسی تبحر داشت؛ آفتاب زندگی این ادیب در 16 اردیبهشت سال 1383 غروب کرد و پیکرش در قطعهٔ هنرمندانِ بهشت زهرای تهران آرام گرفت.
غزل مهم ترین قالب شعری وی بر اساس اشعار موجود از این هنرمند گمنام محسوب می شود اما آثار این استاد در مجموعه مستقلی تا به حال منتشر نشده است.
طبق کتاب «فرهنگ نام آوران خوی» تالیف بهروز نصیری و زهرا عاشرزاده /چاپ 1382/، آثار وی در مطبوعات و تذکره هایی چون تذکره الشعرای آذربایجان /جلد پنج/، دریای رحمت، باران رحمت و سالنامه های ایران از سال 1347 تا 1353 منتشر شده بود.
دیبا در سال 1341 هجری شمسی توفیق دیدار شاعر شیرین سخن آذربایجان و آفریننده منظومه جاویدان حیدربابا را پیدا کرد و استاد شهریار در آغاز دیوان خود که مربوط به اردیبشهت سال 1364 است، خطاب به دیبا با قلم خود نوشت: «برای دوست قدیم و صمیم و شاعر و شعرشناس واقعی سید منصور دیبای خویی، دبیر ادبیات امضا و اهدا می کنم».
من بی هنره شهریاریم یازمادا اوستاد / بوندان یوخاری «دیبا» یا پاداش اولا بیلمز
دیبا بیش از 2 دهه در لباس معلمی خدمت کرد و طبق کتاب «فرهنگ نام آوران خوی» «در مهر 1341 به استخدام رسمی وزارت فرهنگ درآمد و پس از 23 سال خدمت در شغل مقدس معلمی به درخواست خود به درجه بازنشستگی نائل شد»
آن طور که دوستان وی می گویند دیبا علاوه بر سرودن شعر در نوازندگی تار، سه تار و سنتور نیز مهارت داشت و چندین سال در ورزش کشتی فعالیت کرده بود؛ استاد دیبا معتقد بود که شاعر حتما باید از موسیقی اطلاع کامل داشته و به نواختن یکی از آلات آن آشنا باشد.
گر نبودی مدد از نغمه این تار مرا / خفه می کرد یقین حسرت دیدار مرا
شهد غزل استاد دیبا نیم قرن است کام دوستداران شعر و شیفتگان دیبا را شیرین کرده و نقل محافل ادبی شده است:
به خدا با تو گنه نیست که من درد پرستم / این گناه من بیدل، که همین دل به تو بستم
با که گویم که چه شهدی زسبوی تو چشیدم / که چنان بی خودم از خود که ندانم ز چه مستم
دیبا در شعر دیگری نیز که به ترکی سروده با استفاده از تعبیرهای لطیف، هنرمندانه مهربانی انسان ها را به تصویر کشیده است:
اول گوز کی توکر یاش، اوره یی داش اولا بیلمز / او داشدی کی، سئلرده گوره، یاش اولابیلمز
غلامرضا دانشفروز، متخلص به شبگرد ارموی در کتاب تذکره شبگرد که درباره شخصیت های علمی، ادبی و هنری آذربایجان غربی نوشته، در مورد دیبا آورده است: «او شاعری است غزل سرا و در تهران یکی از اعضای برجسته انجمن ادبی آذرآبادگان بوده است»
شعری با ردیف گل سرخ رایحه ای دل انگیز به بوستان شعر این تذکره بخشیده است:
جرئتی کرده و بردم بر جانان گل سرخ / مگر این دفعه کند مشکلم آسان گل سرخ
تو مرا فصل بهاران بفرستی گل زرد / من ترا هدیه کنم فصل زمستان گل سرخ
خالق مجموعه شعر «بوردا بیر دنیز وارایمیش / اینجا دریایی بود» نیز گفت: استاد دیبا از قدرتمندترین شاعران کلاسیک آذربایجان غربی و غزل سرای موفق منطقه بوده و بیشتر اشعار موجود از وی عاشقانه است.
گرچه از تیر غمت بال و پری سوخته ام / از تو در سینه بسی خاطره اندوخته ام
چه غمی دارم از این بی سر و سامانی ها / من که در مکتب مجنون هنر آموخته ام
حمید واحدی افزود: اشعار وی در دهه های 1340 و 1350 زینت بخش نشریه های کشور بود و از جمله آنها می توان به نشریه سپید و سیاه، صائب و جوانان در تهران و هفته نامه امانت در آذربایجان غربی اشاره کرد.
وی با اشاره به اینکه دیبا با شاعران نامی آذربایجان چون «دانش»، «واقف» و «تنها» روابط دوستانه داشت، اضافه کرد: عناصر امروزی در شعر این هنرمند وجود دارد و کلاسیک محض نیست و همچنین در قصیده نیز دستی بر آتش داشت.
هفته نامه شفق آذربایجان در سال 1394 مصاحبه ای از استاد دیبا را که در سال 1379 در نشریه سیمرغ منتشر شده بود را بازنشر کرد؛ در این مصاحبه می خوانیم: «غمبارترین خاطره من مربوط می شود به فوت برادر جوانم که هنوز هم از یادم پاک نمی شود اما شادی من شاید به سرودن اولین شعرم در کودکی مربوط شود. نوجوانی 12 – 13 ساله بودم که غزلی با مطلع «روز دیدار تو ای یار فراموشم نیست / تا سحر دیده بیدار فراموشم نیست» را سرودم و یادم هست که مجله ای آن را با حذف بعضی ابیاتش چاپ کرد.»
در این نشریه همچنین آمده است: «اشعار بنده اکثرا در تذکره های چون تذکره الشعرای آذربایجان /جلد 5/، تحفه سرمدی، کتاب های آقای مشفق، سالنامه ایران، دریای رحمت، باران رحمت و شعر نیمروز به چاپ رسیده اما دیوان جامع من گردآوری نشده است.»
استاد دیبا همچنین در این مصاحبه بیان کرده است: «اشعاری چون قصیده وجود دارد که شاعر با قصد و اراده قبلی و در ساعت دلخواه قلم به دست می گیرد و موضوعی را یادداشت می کند و به شعر درمی آورد که قصیده می شود که صد البته نمی تواند حال و هوای شعر ناب را داشته باشد زیرا ساختگی است و در آن فقط مهندسی کلام مدنظر بوده است اما شعر باید زائیده احساسات باشد که شاعری طبع روان می خواهد. هر پیشامدی در روحیه شاعر اثر می گذارد و در شعر منعکس می کند.»
هر کو شنود قصه پنهانی ما را / با کوه کشد بار گرانجانی ما را
مجنون ز پریشانی خود قصه نمی ساخت / می دید اگر بی سرو سامانی ما را
آباد بود خانه ات ای غم که کشیدی / از روز ازل نقشه ویرانی ما را
استاد سیدمنصور دیبا همچنین در این مصاحبه درباره ویژگی های شاعر موفق ذکر کرده است: «شاعر باید زیاد مطالعه داشته باشد و اطلاعات کامل و مستمری از علوم و زمان گذشته خودش داشته باشد؛ شاعر باید بسیار باسواد باشد تا اندوخته هایش را روی کاغذ بریزد و شعرش پرمغز باشد. زمان شعرگویی نیز غالبا شب هاست؛ من نمی دانم چه رمز و رازی در شب وجود دارد که هنر اکثرا در شب می جوشد.»
مدیر مسوول ماهنامه سراسری ندای قلم با اشاره به اینکه تاکنون 9 شماره از این نشریه منتشر شده است، بیان کرد: روزنامه نگاران و اهالی اندیشه در هر شماره به موضوعی به صورت مجزا پرداخته و در این زمینه تولید محتوا کرده اند.
حامد کاظم زاده خویی افزود: هیات تحریره این ماهنامه اجتماعی - فرهنگی در جدیدترین پرونده خبری خود از اواسط آبان سال جاری تحقیق بر روی استاد سید منصور دیبا را شروع کرده اند تا ویژه نامه ای درخور این چهره ماندگار آذربایجان خلق کنند.
وی اضافه کرد: بر این اساس مصاحبه هایی با شاعران و اهالی فرهنگ هم دوره سید منصور دیبا که طی دهه های گذشته به معرفی این استاد پرداخته اند و همچنین تهیه عکس ها و گردآوری نسخه های دست نویس اشعار وی در دستور کار قرار گرفته است.
وی با اشاره به اینکه کنار زدن غبار فراموشی از روی گنجینه های فرهنگی رسالت رسانه ها محسوب می شود، ادامه داد: معرفی دوباره استاد دیبا در جامعه شناساندن تنها یک فرد نیست بلکه احترام به قشری است که سال های سال عصاره زندگی خود را سخاوتمندانه به پای فرهنگ این مرز و بوم نثار کرده اند.
بوالفضول الشعرا، مسوول دفتر طنز حوزه هنری آذربایجان غربی که در دوران جوانی در محضر استاد دیبا تلمذ کرده، گفت: وی را دیباجان خطاب می کردم و داستان زندگی و جایگاه وی در شعر حکایت غریبی است.
سعید سلیمان پور افزود: استاد دیبا در شعر و ادب آذربایجان بی‌شک نامی ماندگار است اما افسوس که این نام بزرگ که باید بر تارک فرهنگ و ادب ‌آذربایجان‌ بدرخشد، امروزه در هاله‌ای از غفلت مسوولان و نیز اهالی فرهنگی که ما باشیم، کمرنگ و کمرنگ‌تر شده ‌است.
به گفته وی زنده‌یاد استاد سید منصور دیبای خویی شاعری از جنس شهریار با همان جان جنونمند و شعر پرشور بود و اشعار وی هم در زبان ترکی‌ آذربایجانی و هم در زبان فارسی چیره‌دستانه، فاخر و لبریز از احساس است.
خالق مجموعه های «خنده های فالش» و «واژه در دست تعمیر» اضافه کرد: 27 سال پیش استاد دیبا تاثیرگذارترین و مهم‌ترین مشوق شعری من بود.
سلیمان پور ادامه داد: منی که تا آن ‌زمان شاعر و شعرشناسی چنان جامع‌الاطراف ندیده‌ بودم، طبیعی بود که با هزاران شوق او را قهرمان ادبی ‌خویش سازم! در این میان محبتی دوطرفه شکل گرفته ‌بود بین من و «دیبا جان» (اینگونه صدایش می‌کردم!)
وی از اینکه خبرنگار ایرنا برای باز معرفی و یادبود آن استاد زنده‌یاد به حافظۀ ضعیفِ جامعه فرهنگی آذربایجان، آستین همت را بالا زده و جور کم‌کاری ها را کشیده ‌است، ابراز خرسندی کرد.
3072/7129
گزارش از: توحید محمودپور


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

عمومی
عمومی

آخرین اخبار

رونق تولید دربرگیرنده همه اجزای اقتصاد کشور است
بیرجند - ایرنا - استاندار خراسان جنوبی گفت: رونق تولید فقط به صنایع سنگین و سبک محدود نشده بلکه حوزه های کشاورزی، دامپروری، صنایع دستی و خانگی را هم شامل می شود و همه اجزای اقتصادی کشور در برگیرنده شعار امسال است.
تشریح آخرین وضعیت سیل گلستان از زبان وزیر کشور
گرگان - ایرنا - وزیر کشور با تشریح آخرین وضعیت استان سیل زده گلستان گفت: خدمات اولیه در روستاهای آسیب دیده تقریبا برقرار و با تخلیه آبگرفتگی بزودی شرایط حالت عادی می گیرد.
خدمات امدادی هلال احمر به 11هزار سیل زده مازندران
ساری - ایرنا - مدیر عامل جمعیت هلال احمر مازندران گفت که تیم های امدادی با تمام توان عملیاتی و پشتیبانی به کمک سیل زدگان رفتند و تاکنون به بیش از 11هزارنفر در قالب 2 هزار و 700 خانوار خدمات لازم را ارائه کردند.
4.9میلیون مسافر وارد خراسان رضوی شدند
مشهد- ایرنا- سخنگوی ستاد اجرایی خدمات سفر خراسان رضوی از ورود چهار میلیون و 911 هزار و 29 نفر زائر و مسافر به استان از 25 اسفند ماه سال گذشته تا دوم فروردین سال 1398 خبر داد.
رییس اورژانس کشور: امکانات درمانی برای سیلزدگان گلستان فراهم است
گرگان - ایرنا - رییس مرکز حوادث و فوریت های پزشکی کشور گفت که امکانات درمانی و بهداشتی برای ارایه خدمات به سیلزدگان استان گلستان فراهم است.
سیلاب اخیر ارتباطی با کاهش پوشش گیاهی جنگلی ندارد
ساری - ایرنا - معاون امور عمرانی استاندار مازندران گفت: سیلاب اخیر که بخش گسترده ای از مناطق مرکزی و شرق استان را در بر گرفت، ارتباطی با پوشش گیاهی در بالا دست ندارد.
بیا به دَرَک؛ نوروز در بلوچستان زیبا
چابهار- ایرنا- روستای ساحلی دَرَک در بخش زرآباد شهرستان کنارک واقع در جنوب سیستان و بلوچستان و در سواحل مکران از روستاهای بکر و زیبای گردشگری علاوه بر داشتن مردمانی مهربان و مهمان نواز از چهار نمونه ساحل صخره ای، ماسه ای، شنی و مرجانی در فاصله نزدیک به هم برخوردار است.
قزوین، انتخابی ایده آل برای گردشگری مذهبی
قزوین -ایرنا - شهر تاریخی قزوین با برخورداری از اماکن مختلف زیارتگاهی از جمله امامزاده حسین ابن علی ابن موسی الرضا (ع) و مقبره پیغمبریه (مدفن چهار پیامبر الهی قوم بنی اسرائیل) که دارای بقعه ها و بناهای تاریخی نیز هستند، از قطب های گردشگری مذهبی کشور به شمار می رود.
1000 بسته غذایی از استان مرکزی به مقصد گلستان ارسال شد
اراک - ایرنا - مدیرعامل جمعیت هلال احمر استان مرکزی گفت: یک هزار بسته غذایی توسط جمعیت هلال احمر این استان برای کمک به سیل زدگان گلستان ارسال شد.
200 راس دام سبک و سنگین در خراسان شمالی تلف شدند
بجنورد- ایرنا- فرماندار راز و جرگلان گفت: بارش باران اخیر موجب تخریب تعدادی از دامداری ها و در نتیجه تلف شدن 150 راس دام سبک و 50 راس دام سنگین در این شهرستان خراسان شمالی شد.

پر بازدید ترین اخبار امروز

ویدئو - با برخی شگفتی‌های برج طغرل آشنا شوید
«برج طغرل» را یکی از زیباترین آثار تاریخی با پیشینه‌ای برابر ۹ قرن یعنی متعلق به دوره سلجوقی می‌دانند. مورخان معتقدند «طغرل بیک سلجوقی» مؤسس و نخستین پادشاه سلسله سلجوقیان در این برج آرمیده و همین امر سبب شده تا این اثر ملی به نام «برج طغرل» شهرت یابد. برای این بنای تاریخی کاربری‌های مختلفی مانند «ساعت»، «منعکس‌کننده صدا» و «راهنمای مسافران» عنوان کرده‌اند. برای رسیدن به برج طغرل در شهرری، خیابان ابن‌بابویه و در مقابل سردر شرقی، استفاده از مترو بهترین راه ممکن است. در فاصله مترو تا برج نیز تاکسی و اتوبوس‌هایی که در مقابل درِ خروجی مترو منتظر مسافران هستند، شما را به مقصد می‌رسانند.
سرمایه‌گذاران خارجی در مناطق آزاد کم شدند
آمارها نشان می‌دهد میزان جذب سرمایه خارجی در ۱۱ ماهه نخست سال 1397 نسبت به سال قبلش بیش از ۳۲ درصد کاهش داشته، این در حالی است که این آمار در سال ۱۳۹۶ روند افزایشی داشته است.
واردات ۲۰۳ تن عروسک به کشور+ جدول
براساس آمار گمرک در ۱۱ ماهه سال ۹۷ بالغ بر ۲۰۳ تن انواع عروسک از ۲ کشور جهان وارد ایران شده است.
موفقیت تیم ملی فوتبال امید، با وجود بدشانسی در راه المپیک
پیشکسوت فوتبال ایران می‌گوید با وجود بدشانسی تیم ملی فوتبال امید کشورمان در بازی برابر ترکمنستان و وجود چند مصدوم، امیدوار است این تیم بتواند امید ایران برای کسب سهمیه المپیک را زنده نگه دارد.
تاریخچه ۶ داربی که در عید برگزار شد
دهم فروردین ۹۸ ایران جذاب‌تر از همیشه خواهد شد. جایی که رفاقت جایش را به رقابت می‌دهد و یک باخت می‌تواند تمام خوشی‌های عید نوروز را به کام هوادار تلخ کند. داربی هشتاد و نهم، هفتمین داربی می‌شود که در تعطیلات عید یا روزهای نزدیک به تعطیلات برگزار می‌شود و پیروزی برای هر تیم می‌تواند به عنوان شیرین‌ترین عیدی ممکن تلقی شود.
معاون شهردار تهران با پدر خوشنویسی معاصر ایران دیدار کرد
موزه هنر، کودکان را در برابر مسئولیت موزه ها تقویت می کند
نوروز، عید و جشن، متبرک و ملی در قزاقستان
جشنواره غذای کشورهای حوزه نوروز در سازمان ملل برگزار شد
وزیر اعظم «سلطان و شبان» درگذشت
هفت سین را با کتاب‌ بچینید
کتاب فرهنگ عامه منطقه دشتی رونمایی شد
کتابخانه عمومی شهر قطب‌آباد افتتاح شد
ترجمه، تنها راه معرفی ادبیات کشور به جهان است
استقبال قم از مسافران نوروزی با 500 برنامه فرهنگی