شکوه سنت ایرانی «شب چله» در افغانستان

13:17 ۳۲ روز و ۳ ساعت پیش ایرنا 58 0
شکوه سنت ایرانی «شب چله» در افغانستان

کابل - ایرنا - «شب چله» ( یلدا) از آیین های سنتی ایران زمین در افغانستان همسایه هم از جایگاه ویژه ای برخوردار است بطوریکه مردم این کشور طولانی ترین شب سال را که به رسم قدیمیان به پیروزی روشنایی بر تاریکی معروف است، با خواندن قصه های تاریخی و شاهنامه و تناول میوه از جمله هندوانه و انار به صبح می رسانند تا خود شاهد پیروزی روشنایی بر تاریکی باشند.

ایرنا

به گزارش ایرنا، در افغانستان اگر چه ادامه جنگ های داخلی تاثیری بدی بر فرهنگ ها و سنت های دیرینه و با ارزش این سرزمین گذاشته و اثرات جنگ، روان مردم این کشور را آشفته کرده است اما هنوز هم افغان ها از این شب به معنی سنت کهن خویش تجلیل کرده و برنامه های ویژه ای را انجام می دهند.
یلدا به تعبیر برخی کارشناسان مسائل فرهنگی افغانستان به معنی دراز و طولانی است و از جمله جشن های باستانی این مرز و بوم محسوب می شود که مانند نوروز، جشن سده و مهرگان در کشورهای منطقه تجلیل می شود.
«صاحب‎نظر مرادی» کارشناس مسائل فرهنگی ـ تاریخی افغانستان به ایرنا گفت: شب یلدا همانند جشن نوروز، سده و مهرگان یکی از پرشکوه ‎ترین جشن‎ها و مناسبت‎های تاریخی و فرهنگی افغانستان است.
وی گفت: در بین «زرتشتیان» ایران باستان، سفره شب یلدا شامل میوه‎های تازه و خشک بود که به افتخار پیروزی 'اهورا مزدا بر اهریمن' و یا غلبه روشنایی بر تاریکی چیده می شد.
وی گفت: شب یلدا درازترین شب سال است ویلدا معنی دراز نیز می دهد و تاریخچه این شب را به تولد حضرت عیسی نیز مرتبط می دانند و مسیحیان این شب را بعنوان تولد عسیی مسیح جشن می گیرند.
وی گفت افغان ها این شب را با خوردن میوه های تازه مانند هندوانه و انار و آجیل جشن می گیرند و این روایت وجود دارد که کسی اگر در شب یلدا هندوانه مصرف کند از گرمی تابستان در امان می ماند و تشنه نمی شود.
به باورمرادی، از سوی دیگر این شب سمبولیک و نمادین نیز محسوب می شود بدین معنی که دراز ترین عمر سیاهی به پایان می رسد و بعد از این روزهای دراز و نور و روشنی بر ظلمت و تاریکی پیروز می شود.
به گفته وی در این شب از محصول دسترنج کشاورزان نیز قدردانی می شود و استفاده از هندوانه به همین معنی است که دستاوردکشاورزان را پاس بدارند وهمچنین با مصرف هندوانه پایان خزان را خبر می دهد که دیگر فصل رویش و تولید محصولات کشاورزان به پایان رسیده است.
مرادی گفت که این شب در شمال افغانستان نسبت به دیگر مناطق به گرمی بیشتری تجلیل می شود و مردم این سرزمین در شب یلدا گردهم جمع شده، افراد مسن و با تجربه برای دیگر افراد از جمله کودکان قصه و افسانه های شرین بیان می کنند و برخی شاهنامه و «حمله حیدری» می خوانند و به شب زنده داری می پردازند تا زمانی که سیاهی در پیش چشمان شان جای خود را به روشنایی تعویض کند.
هرات یکی از استان های غربی افغانستان و یکی از مراکز مهم تمدن کهن ایرانی که با ایران امروز هم مرز مشترک دارند و اکثر شهروندان این استان یا در ایران مدتی را زندگی کرده و یا به سیر و سیاحت در کشور همسایه سفری داشته اند.
این استان بیشتر از دیگر مناطق افغانستان به برپایی یلدا، مهرگان، نوروز و دیگر بخش های فرهنگی تمدن ایرانی علاقه دارند و با شکوه تر آن برگزار می کنند.
هراتی ها چند روز پیش از رسیدن شب یلدا برای خرید جشن یلدا به بازار رفته ومیوه های ویژه ای این شب یعنی هندوانه ،انار، وتنقلات را خریداری کرده وخود را برای تجلیل ازاین شب آماده میکنند.
شهروندان هرات میگویند که شب یلدا ازجمله جشن های کهن آریایی ها است و در این شب همه مردم بویژه تازه عروس ها و دامادها دورهم در منزل بزرگ خانوده جمع شده وغذاهای مخصوصی که دراین شب تهیه دیده اند را نوش جان کرده و با خوردن تنقلات و خواندن حافظ شیرازی این شب را سپری می کنند.
هراتی ها علاقه زیادی به خواندن اشعار حافظ شیرازی دارند و بزرگان خانواده برای دیگران فال حافظ می گیرند .
«نقیب اروین» روزنامه نگار و نویسنده درهرات به ایرنا گفت: سابقه شب یلدا به تاریخ های قدیم و روزگار کهن کشورهای منطقه برمی گردد که کشورهای منطقه در این میراث مشترک فرهنگی سهیم هستند.
وی افزود: هراتی ها به دلیل تحول فرهنگی بیشتر و با جستجوی ریشه های هویتی،بیشتر این آیین ها و مراسم تاریخی و فرهنگی را که احساس می کنند به هویت تاریخی آنها برمی گردد جدی تراز گذشته دنبال می کنند و همه ساله درشهر بزرگ هرات مردم، جامعه فرهنگی توده های مختلف به تجلیل ازاین شب می پردازند، حتی دربازارها هم شاهد حضور پرشورمردم برای خرید وامادگی شب یلدا هستیم .
اروین گفت درشبکه های اجتماعی تبلیغ گسترده مردم ازشب یلدا وبرنامه های مختلف این شب از طرف رسانه های محلی هرات در این شب بازتاب گسترده ای دارد و به همین دلایل مردم یلدا و آیین هایی مثل این شب را بیشتر از پیش گرامی میدارند.
گفته می شود که شاعران در افغانستان هم با خوش ذوقی خود و ارزش نهادن به زبان پارسی درسروده هایشان ازشب یلدا نام برده و از آن با القابی چون زلف یار و شب هجران شعرهایی می سرایند.
آساق*291****1663**


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

عمومی
عمومی

آخرین اخبار

بازگشت برادران محمودی با «دلدار» به آنتن تلویزیون
سریال «دلدار» پروژه جدید برادران محمودی برای ماه مبارک رمضان جلوی دوربین رفت.
وعده‌های پلاسکویی دوساله شد
دو سال از فاجعه‌ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو و سیاه شدن روزهای کسبه آسیب‌دیده آن می‌گذرد اما وعده‌های پلاسکویی‌ها هم دو ساله شد و برخی از آنها هنوز اجرایی نشده است.
رونمایی از تازه‌ترین تیزر «نهنگ آبی» با بازی لیلا حاتمی
تازه ترین تیزر سریال «نهنگ آبی» در آستانه انتشار رونمایی شد.
گرانفروشان مرغ در ارومیه لو رفتند
معاون نظارت و بازرسی سازمان صنعت، معدن و تجارت آذربایجان غربی، از اعمال جریمه نقدی 5 میلیارد و 547 میلیون ریالی کشتارگاه‌های طیور در ارومیه به دلیل تخلف گرانفروشی و اختلاف قیمت خبر داد.
مدیرعامل سایپا تغییر کرد
با حکم هیات مدیره گروه خودروسازی سایپا، سید جواد سلیمانی مدیرعامل این شرکت شد.
طوفان فیلم «شیشه» در گیشه هالیوود- عکس
فیلم سینمایی "شیشه" به نویسندگی، تهیه کنندگی و کارگردانی "ام نایت شیامالان" که از ۱۸ ژانویه ۲۰۱۹ اکران خود را آغاز کرده با فروش معادل ۱۶ میلیون دلار افتتاحیه فوق العاده‌ای را در فصل تعطیلات برای خود به ثبت رساند.
پوشش متفاوت آقای بازیگر درکنار بازیگر زن خارجی- عکس
فیلم سینمایی «پارادایس» به کارگردانی علی عطشانی از ۳ بهمن روی پرده می‌رود.
افزایش قیمت خودرو با هدف حفظ تولید بوده است
وزیر صنعت، معدن و تجارت اعلام کرد که برنامه اصلی این وزارتخانه، انجام همزمان تعهدات خودروسازان در کنار حفظ تولید بوده است.
تولید برنامه تلویزیونی «هنرپیشه» چرا متوقف شد؟
تهیه کننده مسابقه تلویزیونی «هنرپیشه» با تایید توقف تولید این مسابقه از برگزاری جلسات و ادامه مذاکرات با مدیران تلویزیون برای از سرگیری تولید این مجموعه خبر داد.
ادغام رنو و نیسان؛ درخواست جدید فرانسوی‌ها
دولت فرانسه با ارسال هیئتی از پاریس به توکیو اعلام کرده است که به دنبال ادغام دو شرکت رنوی فرانسه و نیسان موتورز ژاپن است.

پر بازدید ترین اخبار امروز

پیشکسوتان در بدرقه پیکر سلیم نیساری
مراسم تشییع پیکر سلیم نیساری آغاز شد.
سرودهایی در رثای ام الشهدا:ˮتا فاطمه زنده‌ست علی خانه‌نشین نیستˮ
مجموعه اشعار آیینی ویژه شهادت حضرت زهرا سلام الله علیها منتشر شد.
معاندها از راه سینما وارد نمی‌شوند
ایرج تقی پور گفت:کسانی که معاند هستند از راه سینما وارد نمی شوند. با سینما هیچ جای دنیا نه می شود انقلاب کرد و نه می شود جلوی انقلابی را گرفت.
سرپرست اداره کل میراث فرهنگی استان قزوین منصوب شد
قزوین - ایرنا - علیرضا خزائلی روز یکشنبه با صدور حکمی از سوی معاون رئیس جمهوری و رئیس سازمان میراث فرهنگی به عنوان سرپرست اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری قزوین منصوب شد.
واکنش سرپرست استقلال به مصدومیت مهاجم آبی پوشان
امیرحسین فتحی سرپرست باشگاه استقلال در تماس تلفنی با مرتضی آقاخان بازیکن این تیم، جویای احوال و شرایط او شد و دقایقی با این بازیکن گفت و گو کرد.
نقش فرهنگ در توسعه برای مدیران استان ناشناخته است
تصمیمات حوزه جوانان باید اجرایی باشد
مدارس چند مقطع تحصیلی در برخی مناطق خراسان رضوی تعطیل شد
8200 دانش آموز دختر کردستانی زیر پوشش طرح خود مراقبتی هستند
حفظ انقلابی‌گری راهکار مقابله با تهاجم نرم دشمن است
هویت فرهنگی یک منطقه را به خاطر اغراض شخصی زیر سوال نبریم
راسته های فرهنگی در پایتخت افزایش می یابد
40 چهره فرهنگی هنری برتر در «فصل رویش» تجلیل می شوند
هزینه های جاری دولت روزانه هزار میلیارد تومان است
چهار همایش و جشنواره در کهگیلویه و بویراحمد برگزار می شود