بهترین اقتباس‌های ادبی در سینمای ایران

09:22 ۱۷۰ روز و ۲۳ ساعت پیش برترین ها 185 0
                  بهترین اقتباس‌های ادبی در سینمای ایران

به مناسبت هفته کتاب و کتاب‌خوانی، همه‌جا صحبت از این مهم است. همه به یکدیگر کتاب معرفی می‌کنند و پیشنهاد‌های جذابی برای خرید و مطالعه کتاب ارائه می‌شود.

برترین ها

وب‌سایت نماوا - ساناز رمضانی: به مناسبت هفته کتاب و کتاب‌خوانی، همه‌جا صحبت از این مهم است. همه به یکدیگر کتاب معرفی می‌کنند و پیشنهادهای جذابی برای خرید و مطالعه کتاب ارائه می‌شود. سینما هم از این موضوع مستثنا نیست. همه میدانیم تصویری که بر پرده نقره‌ای می‌بینیم محصول یک نوشته کاغذی است. اقتباس از آثار ادبی پرفروش و جذاب در همه جای دنیا مرسوم است.

هرساله پرفروش‌ترین کتاب‌های داستانی، به پرده سینما راه می‌یابند یا سر از شبکه‌های تلویزیونی درمی‌آورند. دلیلش هم ساده است؛ وقتی کتابی را می‌خوانید، ذهنتان به قلقلک می‌افتد که شخصیت‌ها را تصور کنید، دنیای کتاب را پیش رویتان مجسم کنید و قدم به جهان داستانی پیش رویتان بگذارید و برای این کار چه ابزاری بهتر از سینما.

نگاهی به بهترین آثار سینمای جهان بیندازید تا این تعامل را بهتر دریابید. مجموعه فیلم‌های «جیمز باند»، «هری پاتر»، فیلم «غذا، دعا، عشق»، «مردی به نام اوه»، سریال «بازی تاج‌وتخت» و حتی آثار کلاسیک سینمای جهان چون «ربه‌کا»، «پاپیون»، «آنا کارنینا» و «دکتر ژیواگو» همه از میان جهان داستانی آمده‌اند که بیننده قبلاً با خواندن رمان، آن را تصور کرده است.

اما اقتباس در سینمای ایران، چندان مرسوم نیست. در شرایطی که به نظر می‌رسد ایده‌های اصلی کم شده است و بهتر است بگوییم ته کشیده است، همه یکسان فیلم می‌سازند و هر از چند گاهی موجی سینما را در برمی‌گیرد، ادبیات و کتاب‌های داستانی چرا به پرده سینما راه نمی‌یابند، سؤالی است که پاسخش به‌حق مؤلف و توافق نویسنده برای اقتباس از اثرش برمی‌گردد. پیچیده بودن قوانین مربوط به‌حق مؤلف و ناسازگاری تهیه‌کنندگان و نویسندگان به کنار، بوده‌اند و هستند فیلم‌سازانی که این ریسک را می‌پذیرند و اتفاقاً در بیشتر موارد به موفقیت هم رسیده‌اند. به همین بهانه، یعنی هفته کتاب و کتاب‌خوانی، ما هم بر آن شدیم تا نگاهی به اقتباس در سینمای ایران و معرفی چندتایی از بهترین فیلم‌های ایرانی که فیلم‌نامه‌ای اقتباسی دارند، بیندازیم:

عقاید یک سنتوری

                  بهترین اقتباس‌های ادبی در سینمای ایران

داریوش مهرجویی همان‌طور که پدر موج نوی سینمای ایران است، باید لقب پدر اقتباس در سینما را نیز از آن وی دانست. از «گاو» که اقتباسی از داستان عزاداران بیل، نوشته غلامحسین ساعدی است تا همین اواخر که «اشباح» را از نمایشنامه «خانه اشباح» نوشته هنریک ایبسن، اقتباس کرده است، همیشه در سینمایش با ادبیات در یک تعامل نزدیک بوده است. در میان آثار مهرجویی، «درخت گلابی» اقتباسی از کتابی به همین نام از گلی ترقی، «هامون» که برداشتی آزاد از “بوف کور ” صادق هدایت است، «پری» بر اساس “فرانی و زویی “ نوشته سالینجر، «سارا» بر اساس “خانه عروسک “ نوشته ایبسن، شهرت بیشتری دارند. حتی «مهمان مامان» که از داستانی به همین نام از هوشنگ مرادی کرمانی آمده است هم نزد عموم بسیار محبوب است. دلیل اینکه این بار «سنتوری» را برای معرفی انتخاب کردیم، این است که اولاً سایر آثار مطرح مهرجویی را قبلاً بررسی کرده‌ایم و ثانیاً شاید کمتر کسی بداند که «سنتوری» برداشتی آزاد از رمان محبوب و پرفروش “عقاید یک دلقک “ نوشته هاینریش بل است.


داش آکل در خاک

                  بهترین اقتباس‌های ادبی در سینمای ایران

مسعود کیمیایی نیز ازجمله فیلم‌سازانی است که در طول دوره کاری‌اش، چند باری به سراغ ادبیات رفته است و با اقتباس یا یک برداشت آزاد، یک رمان یا داستان کوتاه را به تصویر کشیده است. معروف‌ترین اقتباس کیمیایی، «داش آکل» از داستانی با همین نام به قلم صادق هدایت است. «غزل» نیز اقتباسی از داستان کوتاه “مزاحم “ نوشته خورخه لوئیس بورخس است؛ اما پرسروصداترین اقتباس مسعود کیمیایی مربوط به «خاک» است. فیلمی که بعد از ساخته‌شدن با اعتراض محمود دولت‌آبادی روبرو شد، زیرا معتقد بود این فیلم با اقتباس از داستان “آوسنه بابا سبحان “ وی ساخته‌شده است و علی‌رغم اینکه فیلم را ستود اما آن را دور از بن‌مایه اصلی قصه‌اش دانست.


ناخدا تقوایی

                  بهترین اقتباس‌های ادبی در سینمای ایران

ناصر تقوایی، یکی از برجسته‌ترین و مهم‌ترین فیلم‌سازان سینمای ایران هم چند باری به اقتباس ادبی روی آورده است. آنچه آثار اقتباسی تقوایی را برجسته می‌کند، توانایی‌اش در تطبیق یک داستان خارجی با فضای ملی و بومی ایران است. تقوایی در «ناخدا خورشید» به سراغ “داشتن و نداشتن ” همینگوی می‌رود و یک داستان آمریکایی را به بهترین شکل به یک قصه بومی در مورد مردمان جنوب کشور تبدیل می‌کند. تقوایی همچنین «آرامش در حضور دیگران» را از داستانی به همین نام به قلم غلامحسین ساعدی اقتباس می‌کند؛ اما نام ناصر تقوایی با «دایی جان ناپلئون» گره‌خورده است؛ یکی از بهترین اقتباس‌های سینمای ایران که به‌خوبی با پایبندی به اصل اثر، به یک اثر نمایشی درجه اول تبدیل‌شده است.


سگی به نام پات

                  بهترین اقتباس‌های ادبی در سینمای ایران

در میان آثار مؤخرتر سینمای ایران، «پات»، ساخته امیر توده روستا، ازجمله بهترین اقتباس‌هایی است که انجام‌گرفته است. توده روستا در این فیلم به سراغ داستان تحسین‌شده صادق هدایت، “سگ ولگرد “ می‌رود و روایتش را ازنقطه‌نظر سگی که صاحبش را گم‌کرده است، روایت می‌کند. ساخته توده روستا، به‌اندازه رمان صادق هدایت، دارای ابعاد روان‌شناختی و جامعه‌شناسی است و همان نگاه سمبولیک هدایت در اثرش است.


فروشنده

                  بهترین اقتباس‌های ادبی در سینمای ایران

اصغر فرهادی هم بله! اثر جهانی و قابل‌ستایش فرهادی «فروشنده» از چند اثر ادبی ریشه گرفته است. شاید بیشترین تأثیر از نمایشنامه «مرگ فروشنده» آرتور میلر باشد که در تار و پور شخصیت‌ها تنیده شده است، اما «فروشنده» بیش از همه وامدار فیلم «مستأجر» رومن پولانسکی است که آن فیلم هم اقتباسی از رمان “مستأجر ” رولان توپور است. در کنار این دو اثر، «فروشنده» مایه‌هایی هم از نمایشنامه بهرام بیضایی، “حقایقی در مورد لیلا دختر ادریس “ هم در خود دارد.


سفر به دوران کودکی با هوشنگ مرادی کرمانی

                  بهترین اقتباس‌های ادبی در سینمای ایران

آثار هوشنگ مرادی کرمانی اصلاً جان می‌دهند برای اقتباس سینمایی و شاید در کنار غلامحسین ساعدی و صادق هدایت، ازجمله نویسندگانی باشد که بیشترین اقتباس از آثار او صورت گرفته است. در کنار «مهمان مامان»، «خمره»، «مربای شیرین» و «گوشواره»، معروف‌ترین اثری که از روی نوشته‌های مرادی کرمانی اقتباس‌شده است،” قصه‌های مجید “، ساخته کیومرث پوراحمد است. پوراحمد، همچنین، درام موزیکال «خواهران غریب» را از رمانی به همین نام نوشته اریش کستنر و «اتوبوس شب» را هم از ” سی‌ونه و یک اسیر “ نوشته حبیب احمدزاده اقتباس کرده است.


اقتباس هنوز زنده است

                  بهترین اقتباس‌های ادبی در سینمای ایران

بهرام توکلی، ازجمله سینماگران نسل جدید است که توجه ویژه‌ای به ادبیات در آثار خود دارد. توکلی، اثر تحسین‌شده «اینجا بدون من» را بر اساس نمایشنامه “باغ‌وحش شیشه‌ای ” تنسی ویلیامز ساخته است و برای فیلم «بیگانه» خود به سراغ “اتوبوسی به نام هوس “ همین نویسنده رفت.

اکتای براهنی، فیلم‌ساز دیگری است که برای اولین تجربه فیلم‌سازی‌اش به سراغ یک شاهکار ادبی جهانی رفته است. وی در «پل خواب» به نگاهی به “جنایت و مکافات “ اثر داستایوفسکی، قصه‌ای شبیه همان داستان اما در ایران و با کشمکش‌های روز اجتماعی آفریده است.

بهروز افخمی هم پس از اقتباس موفق از “گاوخونی ” جعفر مدرس صادقی، در آخرین کارش به سراغ داستانی از مرجان شیرمحمدی، یعنی همسرش می‌رود و با «آذر، شهدخت، پرویز و دیگران» در جشنواره فجر، جایزه بهترین فیلم را از آن خود کرد.

در اینجا فکر نمی‌کنم لازم باشد به آثاری چون «شازده احتجاب»، «شب‌های روشن»، «تردید»، «دایره مینا» و «تنگسیر» صحبت کنیم که به‌عنوان معروف‌ترین و بهترین اقتباس‌های سینمایی، دیده و شناخته‌شده‌اند.


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

رسانه
رسانه

آخرین اخبار

اعزام گلبالیست‌ها به ژاپن برای کسب سهمیه بدون هیچ تدارکاتی!
سرمربی تیم ملی گلبال مردان گفت: از بازیهای پاراآسیایی جاکارتا تا به الان هیچ برنامه خاصی برای تیم ملی گلبال نداشتیم و باید با دست خالی برای کسب سهمیه پارالمپیک 2020 به ژاپن برویم.
نخستین ماموریت بزرگ ژاوی بعد از خداحافظی از مستطیل سبز
نشستن روی نیمکت السد در دیدار برابر الدحیل در لیگ قهرمانان آسیا، نخستین ماموریت بزرگ ژاوی بعد از خداحافظی از مستطیل سبز خواهد بود.
مسقط گزینه جدید میزبانی ذوب آهن از النصر عربستان
سایت عربی کوره از مسقط عمان به عنوان محتمل‌ترین گزینه برای میزبانی دیدار ذوب آهن و النصر عربستان خبر داد.
درخواست ˮائتلاف شوم عربیˮ برای میزبانی جام‌جهانی!
سه کشور عربی امارات، عربستان و بحرین برای میزبانی جام جهانی زیر 20 سال درخواست میزبانی دادند.
زندانیان در خراسان جنوبی 30 میلیارد تومان بدهی دارند
بیرجند - ایرنا - مدیرکل زندان ها و اقدامات تامینی و تربیتی خراسان جنوبی گفت: 175 زندانی جرایم غیرعمد در زندان های استان داریم که بیش از 30 میلیارد تومان بدهکار هستند.
تولید گندم در اصفهان بیش از 2 برابر شد
اصفهان- ایرنا- کارشناس زراعت گندم سازمان جهاد کشاورزی اصفهان گفت: میزان تولید امسال محصول گندم این استان نسبت به سال گذشته بیش از 2 برابر افزایش یافته است.
سایه سنگین خشکسالی در کرمان
کرمان - ایرنا - تاثیرات کاهش نزولات و خشکسالی در استان کرمان در سالهای گذشته چنان عظیم بود که بارش های خوب بهاری سال جاری اثر ملموسی بر سفره ها و منابع آبی این دیار کویری نگذاشته و همچنان صرفه جویی باید در اولویت باشد.
‌دولت در دفاع از طرح جامع مدیریت شهری پیشقدم شود
عضو هیئت رئیسه شورای عالی استان‌ها گفت: انتظار می‌رود دولت با دفاع از طرح جامع مدیریت شهری و روستایی به تقویت مجموعه شوراها و شهرداری‌ها کمک کند.
سدسازی راهکاری برای کنترل سیلاب در لرستان
خرم آباد - ایرنا - وقوع سیل نوروز 98 در لرستان و طغیان رودخانه ها و تخریب زیرساختها و کاشانه مردم ،ضرورت احداث و تکمیل سدهای بزرگ و تاثیرگذار در استان را بیش از پیش نمایان کرد.
احیای «نهاد مطالعات طرح‌های شهری» پس‌از ۱۲سال از انحلال در دوره احمدی‌نژاد
سخنگوی شورای اسلامی شهر تهران در خصوص جزئیات تفاهم‌نامه سه‌جانبه مدیریت شهری، در مورد ایجاد نهاد مطالعات و طرح‌های توسعه شهری توضیحاتی را ارائه کرد.

پر بازدید ترین اخبار امروز

مصرف امگا 3 بر بدن ورزشکاران تاثیر مثبتی دارد
یک عضو هیأت علمی دانشگاه لرستان گفت: مصرف امگا 3 بر بدن ورزشکاران تاثیر مثبتی دارد.
تولد فیفا بدون انگلیسی‌ها
فیفا در حالی در بیست و یکم می سال ۱۹۰۴ تاسیس شد که بریتانیا نام خود را در این سازمان به ثبت نرساند.
سپاهان؛ تیمی که از این رو به آن رو شد
با مشاهده عملکرد سپاهاهان در فصل ۹۸-۹۷ متوجه می‌شویم این تیم با تغییر سرمربی خود و جذب بازیکنان بزرگ موفق شد عملکرد بد فصول قبل خود را جبران کند و تا آخرین بازی فصل شانس قهرمانی داشته باشد. این نتیجه را اگر با وضعیت سپاهان در فصل قبل که خطر سقوط به دسته اول را هم احساس می‌کرد مقایسه کنیم متوجه کار فوق‌العاده این تیم می‌شویم.
پایان اما و اگرها برای وزنه‌برداران جوان - اعزام کامل تیم به قهرمانی جهان
تیم ملی وزنه‌برداری جوانان ایران با ترکیب کامل در مسابقات قهرمانی جهان شرکت می‌کند.
قضاوت اولین داور ایرانی در دوچرخه سواری المپیک ۲۰۲۰
داور ایرانی برای قضاوت در رقابت‌های دوچرخه‌سواری جاده المپیک ۲۰۲۰ انتخاب شد.
پیکر پیشکسوت هنرمند آبادانی در بوشهر آرام گرفت
سینماهای کردستان در لیالی قدر تعطیل است
انتشار فراخوان مسابقه مطبوعاتی انجمن منتقدان خانه تئاتر
«نبات» و «خانه پدری» به لس آنجلس رسیدند
گلایه رهبرانقلاب را جدی بگیریم
افخمی: سینمای جهان کم اهمیت شده است
چتر سینمای ایران در جشنواره فیلم کن
انتشار فراخوان ثبت مراکز آزمایشگاهی در حوزه بازی‌های ویدیویی
دو فیلمنامه مجوز ساخت گرفتند
مستندی که ناتمام آماده نمایش شد