دو عامل مرگ کسب‌وکارها

07:20 ۱۸۳ روز و ۳ ساعت پیش افکار نیوز 489 0
دو عامل مرگ کسب‌وکارها

فضای کسب‌وکار بر سودآوری صنایع کارخانه‌ای در ایران چه تاثیری دارد؟ ارزیابی‌ها حاکی از آن است که اثر فضای کسب‌وکار تاثیر معناداری بر سودآوری بنگاه‌های صنعتی در ایران نداشته است. علت این امر را می‌توان در دو موضوع مورد واکاوی قرار داد.

افکار نیوز

به گزارش افکارنیوز،آسیب‌شناسی‌ها نشان می‌دهد از یک طرف، در کشورهای صادرکننده نفتمانند ایران، مداخله و گسترش بیش از حد دولتدر اقتصادو استفاده از دلارهای نفتی در دوران رونق، دو عامل اساسی مرگکسب‌وکارها بوده‌اند.
این در حالی است که روش پیش گرفته از سوی دولت‌های متکی به درآمدهای نفتی، دو پیامد رشد منفی (تعداد مرگ پیش از تولید) کسب‌وکارها در بخش صنعت در دوره رونق و رشدمنفی کسب‌وکارها در همه بخش‌ها در دوره رکود را به همراه داشته است. از طرف دیگر در بیشتر مطالعات، انحصار بازدارنده‌ترین عامل در فضای کسب‌وکار ایران شناخته شده است و با توجه به سهم کنونی بخش عمومی غیردولتی از اقتصاد و روند فزاینده آن در ارتباط با شیوه کنونی خصوصی‌سازی به‌گونه‌ای که انحصار دولتی را به انحصار بخش عمومی غیردولتی تبدیل کرده است.
اصلاح مقررات کسب‌وکار و بهبود شاخص‌های مزبور در عرصه جهانی نه‌تنها گامی مثبت و اساسی در جهت تقویت جنبه مشارکت بخش‌خصوصی در عرصه اقتصاد و ارتقا و تسهیل ورود فناوری به کشور است، بلکه بررسی‌ها نشان می‌دهد مادامی که فضای کسب‌وکار بهبود نیابد، بهبود عملکرد بنگاه‌ها و به‌طور کلی رشد بخش‌خصوصی امکان‌پذیر نخواهد شد. در این میان کاهش رقابت‌پذیری بنگاه‌ها و گسترش بخش غیررسمی از پیامدهای محیط نامناسب کسب‌وکار است. گسترش بخش غیررسمی اقتصاد، برای دولت به مفهوم کاهش درآمد مالیاتی، برای فعالان اقتصادی غیررسمی به معنی محروم ماندن از منابع تامین مالی رسمی و برای بنگاه‌های رسمی به مفهوم قرار گرفتن در رقابت ناسالم با فعالان غیررسمی است. در مطالعات داخلی انجام گرفته در زمینه صنعت، به عوامل موثر بر عملکرد
صنعتاز جمله اندازه صنعت، سرمایه، ثبات اقتصاد کلان، تحقیق و توسعه، تبلیغات و... اشاره شده است، اما در زمینه اثر فضای کسب‌وکار بر عملکرد صنایع مطالعه‌ای وجود ندارد. باتوجه به اهمیت این مساله، «فصلنامه پژوهش‌ها و سیاست‌های اقتصادی » معاونت امور اقتصادی وزارت اقتصاد، در تازه‌ترین گزارش خود به بررسی تاثیر فضای کسب‌وکار بر عملکرد صنایع کارخانه‌ای در
ایرانو مسیرهای اثرگذاری آن پرداخته است.
عوامل موثر بر عملکرد بنگاه‌هابراساس ارزیابی‌های صورت‌گرفته عملکرد و فعالیت‌های بنگاه‌های اقتصادی متاثر از عوامل متعددی است که می‌توان آنها را در دو دسته کلی عوامل داخلی و خارجی طبقه‌بندی کرد. در عوامل داخلی موثر بر عملکرد بنگاه‌ها، دو محور عوامل مرتبط با فرد (مانند مهارت‌های مدیریتی، صلاحیت مدیران، کیفیت نیروی کار، مسائل روان‌شناختی و جامعه‌شناختی و...) و عوامل ساختاری مرتبط با ساختار و وضعیت بنگاه مورد توجه است. از این دسته عوامل می‌توان به سن و اندازه بنگاه، ساختار حقوقی بنگاه، میزان مشارکتسرمایه خارجی، بهره‌وری عوامل تولید، هزینه
تبلیغاتو... اشاره کرد. اما عوامل خارجی دارای چه تقسیم‌بندی هستند؟ بررسی‌ها نشان می‌دهد در عوامل خارجی (محیطی) موثر بر عملکرد بنگاه، دو دسته عوامل مرتبط با صنعت (مانند میزان رشد صنعت، نوع و طبقه‌بندی صنعت، اندازه صنعت، میزان تمرکز در صنعت، نرخ ورود، شدت صادرات و میزان تحقیق و توسعه صنعت، نوآوری و سودآوری صنعت و...) و عوامل کلان اقتصادی (مانند سطح بیکاری، رشد تولید ناخالص داخلی و نرخ بهره) مطرح هستند. براساس ارزیابی‌های صورت گرفته دسته اول (عوامل داخلی)، در تسلط و قدرت بنگاه‌ها بوده به‌طوری که عملکرد و کارآیی بنگاه به‌طور مستقیم با آنها سنجیده می‌شود. دسته دوم (عوامل خارجی)، خارج از اراده و اختیار بنگاه‌ها بوده است. برخی از این متغیرهای مورد نیاز برای افزایش تولید و گسترش کسب‌وکار، که با وجود تاثیر بسیار بر عملکرد بنگاه‌های اقتصادی، خارج از تسلط و قدرت بنگاه‌ها است، به‌عنوان «فضای کسب‌وکار» شناخته شده‌اند. در این حالت مدیران بنگاه‌ها نمی‌توانند این عوامل را تغییر داده یا بهبود بخشند. به عبارتی فضای کسب‌وکار در گروه عوامل خارجی (محیطی) قرار می‌گیرد.
در ادامه این گزارش به بررسی تاثیر فضای کسب‌وکار (به‌عنوان یک عامل محیطی تاثیرگذار) بر عملکرد بنگاه‌های صنعتی می‌پردازیم. فضای کسب‌وکار، عوامل موثر بر عملکرد واحدهای اقتصادی مانند کیفیت دستگاه‌های حاکمیت، ثبات قوانین و مقررات، کیفیت زیرساخت‌ها و...است که تغییر این عوامل فراتر از اختیارات و قدرت مدیران بنگاه‌های اقتصادی است. به عبارتی فضای کسب‌وکار یک محیط نهادی است که قواعد بازی را مشخص می‌کند و تمامی کسب‌وکارهای اقتصادی در آن شکل می‌گیرند، ادامه حیات می‌یابند یا در آن ورشکست شده و از آن خارج می‌شوند. فضای نامناسب کسب‌وکار (به‌عنوان یک عامل محیطی)، سودآوری یک بنگاه را به شیوه‌های متعددی مانند «افزایش هزینه‌های تولید»، «اندازه نامناسب بنگاه‌ها و امکان از بین رفتن تعامل بین بنگاه‌های کوچک و بزرگ»، «کاهش امکان مشارکت‌های مالی»، «عدم توانایی در ایجاد شبکه» و «حرکت بنگاه‌ها به سمت اقتصاد غیررسمی» تحت تاثیر قرار می‌دهد. افزایش هزینه‌های تولید: بنگاه‌ها با دو نوع هزینه روبه‌رو هستند، یکی هزینه‌ای که بنگاه پرداخت می‌کند و دیگری هزینه‌ای که محیط تحمیل می‌کند که موجب اختلال در ساختار بازار از طریق کاهش انگیزه کارآفرینان برای ورود به بازار و در نتیجه ایجاد انحصار و افزایش تمرکز می‌شود. از طرفی کاهش قدرت رقابت‌پذیری بنگاه‌ها موجب کاهش سطح کارآیی در آنها و عملکرد ضعیف آنها می‌شود. بقا در بازارهای خارجی نیازمند کاهش قیمت‌ها و ارتقای قدرت رقابت‌پذیری بنگاه‌هاست. این کمترین مشکلی است که محیط نامناسب در کسب‌وکار ایجاد می‌کند. اندازه نامناسب بنگاه‌ها و امکان از بین رفتن تعامل بین بنگاه‌های کوچک و بزرگ: فضای نامناسب کسب‌وکار باعث می‌شود که به طور نامناسبی بزرگ شوند و مسوولان بنگاه حس کنند اگر کار را به دیگری بسپارند، مشکلات غیرقابل کنترلی ایجاد می‌شود. بنابراین واحدهایی را ایجاد می‌کنند که در آن تخصصی ندارند و از این رو متحمل هزینه اضافی می‌شوند. از طرفی هر چه تمرکز در صنعت بیشتر باشد فضا برای فعالیت‌ بنگاه‌های جدید دشوارتر می‌شود.
کاهش امکان مشارکت‌های مالی: وقتی نظام قضایی نامناسب باشد یا امنیت به درستی تضمین نشده باشد، امکان مشارکت مالی در اقتصاد پایین می‌آید. به عبارتی کاهش سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی در بخش صنعت، موجب کاهش تولید، رکود و کوچک ماندن مقیاس بنگاه‌ها و خروج آن‌ها از صنعت یا حرکت به سمت اقتصاد غیررسمی می‌شود. عدم توانایی در ایجاد شبکه: در کشورهایی که نظام قضایی و حقوقی یکپارچه و روان دارند، شبکه‌سازی بسیار راحت است. امروزه این شبکه‌ها هستند که با یکدیگر در
رقابتهستند. شعار نوین «یا شبکه‌ای تولید کن یا تولید نکن»، به دلیل اهمیت تولید شبکه‌ای در ایجاد بهره‌وری و قدرت رقابت‌پذیری است. با توجه به اینکه یکی از ویژگی‌های بنگاه‌های موفق، برخورداری از قدرت رقابت‌پذیری است و در عین حال ویژگی بارز بنگاه‌های ناموفق، عدم برخورداری از این‌قدرت است، از دلایل مهم ناکامی و عملکرد ضعیف شرکت‌های تولیدی و خدماتی در بازارهای بین‌المللی، رقابت‌پذیری آن‌ها در بازارهای هدف جهانی است. حرکت بنگاه‌ها به سمت اقتصاد غیررسمی: فعالیت در اقتصاد غیررسمی منجر به کوچک ماندن بنگاه‌ها می‌شود. زمانی که مقررات کسب‌وکار بنگاه‌ها پرهزینه و دردسرساز باشد، بنگاه‌ها به فعالیت در بخش غیررسمی متمایل می‌شوند و از آنجا که امکان سرمایه‌گذاری‌های بزرگ و گسترش فعالیت‌های بنگاه‌ها در بخش غیررسمی میسر نیست، مقیاس این بنگاه‌ها کوچک مانده و به شرایط صرفه‌های ناشی از مقیاس نمی‌رسد و در نتیجه رشد اقتصادی و اشتغال کمتری ایجاد می‌شود. اصلاح و بهبود فضای کسب‌وکار می‌تواند سبب کاهش هزینه و ریسک راه‌اندازی کسب‌وکار جدید شده و فضای انتقال بنگاه‌ها از بخش غیررسمی به بخش رسمی و رشد و گسترش آنها را فراهم کند.
باتوجه به نتایج به دست آمده در این گزارش پیشنهاد می‌شود که سیاست‌گذاران به دنبال افزایش سرمایهو بهبود کیفیت نیروی انسانی از طریق افزایش دانش، بهداشت، ایمنی و... باشند تا از این طریق سودآوری صنایع کارخانه‌ای افزایش یابد. همچنین بهبود فضای کسب‌وکار باید به‌گونه‌ای باشد (از طریق حذف انحصارات دولتی) که شاهد اثرات مثبت آن بر صنایع کارخانه‌ای باشیم.
 


گروه های زیر مجموعه اقتصادی

ارتباطات و فناوری اطلاعات
ارتباطات و فناوری اطلاعات

آخرین اخبار

استیضاح ترامپ، دستور کار دمکرات ها برای انتخابات2020
تهران - ایرنا- موضوع استیضاح دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا بعد از انتشار گزارش تحقیقات از دخالت روسیه در انتخابات ریاست جمهوری 2016، وارد مرحله جدیدی شده که از نگاه برخی نمایندگان دمکرات، فشار حداکثری برای ایجاد تزلزل در حزب رقیب تا دور بعدی انتخابات در سال 2020 تلقی می شود.
۱۸ حمله روسیه به مواضع استراتژیک النصره در اطراف ادلب
جنگنده‌های روسیه صبح امروز (سه شنبه) طی زنجیره حملاتی مواضع نظامی تحریرالشام (جبهه‌النصره) در اطراف ادلب را ویران کردند.
سی ان ان: سیاست جدید آمریکا در قبال ایران به بازار نفت فشار وارد می کند
تهران - ایرنا - شبکه خبری تلویزیونی سی ان ان در پی تصمیم کاخ سفید مبنی بر لغو معافیت برخی کشورهای خریدار نفت ایران گزارش داد: اعمال سیاست جدید و تند آمریکا در قبال ایران در واقع بر بازار جهانی نفت فشار وارد می کند و بر افزایش قیمت ها تاثیر می گذارد.
ارتش سوریه حمله داعش به شرق دیرالزور را خنثی کرد
یک منبع عالی رتبه نظامی صبح امروز (سه‌شنبه) هر گونه حمله به فرودگاه نظامی دیرالزور را تکذیب کرد.
یک مسئول خراسان شمالی:سرانه ورزش استان حدود نیم متر است
بجنورد- ایرنا- معاون ورزشی اداره کل ورزش و جوانان خراسان شمالی گفت: هم اکنون سرانه ورزشی این استان حدود نیم متر است که براساس آمارهای موجود، میانگین کشوری 1.2 متر است.
تاکید پامپئو بر حمایت واشنگتن از حاکمیت و شکوفایی عراق
وزیر خارجه آمریکا در جریان گفت‌وگوی تلفنی با نخست وزیر عراق بر حمایت واشنگتن از حاکمیت و شکوفایی عراق تاکید کرد.
قراخانلو: آیین نامه حفاظت از ورزشکاران در حال تدوین است
تهران- ایرنا- رییس آکادمی ملی المپیک از تهیه پیش نویس آیین نامه حفاظت از ورزشکاران برای نخستین بار توسط کمیته المپیک خبر داد.
پایان همه‌پرسی قانون اساسی جدید مصر و آغاز شمارش آرا
همه پرسی اصلاح قانون اساسی مصر در داخل این کشور پس از سه روز پایان یافت.
سه کبدی کار اهل نقده در رقابت های جهانی حضور می یابند
ارومیه - ایرنا - رییس هیات کبدی نقده گفت: سه کبدی کار جوان این شهرستان با عضویت در تیم ملی جوانان جمهوری اسلامی در مسابقات جهانی به میزبانی شهر زابل حضور می یابند.
بیشترین احتمال سقوط سنگ در کدام نقطه جاده کرج- چالوس است؟
رئیس پلیس راه استان البرز گفت: با توجه به بارش باران و برف در مناطق کوهستانی استان، شهروندان از سفرهای غیرضروری در مناطق کوهستانی خودداری کنند.

پر بازدید ترین اخبار امروز

نگرانی درباره شرایط جسمی شیخ زکزاکی
یکی از اعضای جنبش اسلامی نیجریه اظهار داشت: حال شیخ زکزکی اکنون بسیار وخیم است و ایشان مریض هستند و دولت نیجریه هم او را بدون هیچ جرمی زندانی کرده است و ما درمورد اوضاع جسمانی ایشان بسیار نگران هستیم.
نمی‌توانید مرا استیضاح کنید
رئیس‌جمهور آمریکا در حساب توییتر خود ضمن انتقاد از دموکرات‌ها اعلام کرد هیچکس نمی‌تواند او را استیضاح کند.
جایزه ۱۰ میلیون دلاری آمریکا برای از کار انداختن سیستم مالی حزب‌الله
آمریکا ضمن تأکید بر تعهد خود برای استفاده از تمامی امکاناتش به منظور از بین بردن شبکه مالی حزب‌الله، ۱۰ میلیون دلار جایزه برای شناسایی منابع مالی مقاومت لبنان و اطلاعاتی که به دستیابی آمریکا به سه تن از گردانندگان امور مالی آن شود، تعیین کرد.
جوانترین ورزشکار ایران در پارالمپیک ریو: ورزش زندگی‌ام را تغییر داد
یک مدال‌آور معلول می‌گوید: ورزش زندگی‌ام را به طور کلی تغییر داده است.
میررحیمی: جام‌جهانی چین تنها جنبه تدارکاتی دارد-امیدوار به کسب سهمیه المپیک در ریکرو زنان هستیم
سرمربی تیم ملی تیروکمان با بیان این که برای کسب مدال در جام جهانی چین شرکت نمی‌کنیم، گفت: جام جهانی چین تنها به منزله مسابقات تدارکاتی برای آماده‌سازی تیم ریکرو برای شرکت در مسابقات جهانی هلند است.
برنامه وزارت راه برای ساخت مسکن مشارکتی با ترک‌ها
افت ۲.۵ میلیارد دلاری صادرات با وجود ۳ برابر شدن نرخ ارز
رشد نجومی قیمت مسکن بازار را به هم ریخت
برنامه دولت برای ایجاد یک میلیون شغل در سال ۹۸
آمریکا نمی تواند فروش نفت ایران را به صفر برساند
ابراهیمی: قیمت واقعی گندم نباید کمتر از ۳هزار تومان باشد
زمان ۶۰ روزه برای حذف دلار از مبادلات اقتصادی
دیدار رئیس کل بانک مرکزی ایران با نخست وزیر عراق
چند نرخی بودن ارز اصلی‌ترین مشکل صادرات است
واردکنندگان قطعه برای ترخیص بازگشته‌اند