انگاره‌های نادرست در مسیر پیشرفت ایران

15:34 ۱۴۹ روز و ۷ ساعت پیش افکار نیوز 146 0
انگاره‌های نادرست در مسیر پیشرفت ایران

تجربه‌ تاریخی کشور در تدوین و اجرای برنامه های توسعه نشان می دهد که مشکلات موجود را باید فراتر و عمیق‌تر از موضوعاتی همچون ناکارآمدی دولت، نقص قوانین، کمبود منابع مالی و ضعف دانش فنی جستجو کرد.

افکار نیوز

به گزارش افکارنیوز،تجربه‌ تاریخی کشور در تدوین و اجرای برنامه های توسعه نشان می دهد که مشکلات موجود را باید فراتر و عمیق‌تر از موضوعاتی همچون ناکارآمدی دولت، نقص قوانین، کمبود منابع مالی و ضعف دانش فنی جستجو کرد.
بی آن‌که قصد قضاوت در مورد عملکرددولتیا قوه‌ای را داشته باشم، با تمرکز بر الگوی کلان حکمرانی فناوری، به تبیین سه انگاره‌ نادرستی می‌پردازم که معتقدم از موانع جدی پیشرفت کشورند؛ باورهای غلطی که به‌نظر می‌رسد، باید پیش و بیش از سایر علل، برای درمان آنها چاره جویی کرد.
نخست انگاره‌ی نخبه سروریضمن احترام به نقش راهبردینخبگانو قدردانی از تمام تلاش‌هایی که در راستای ساماندهی امور نخبگان، انجام شده است، اما واقعیت آن است که نظام برنامه‌ریزی امور نخبگان، اساساً بر پارادایم حقوق نخبگان شکل گرفته است و بخش اجرایی کشور، خواسته یا ناخواسته، خود را در موضع پاسخگویی در برابر انتظارات طبقه نخبگانی قرار داده است. در این میان، سند راهبردی کشور در امور نخبگان نیز عمده توجه خود را بر وظایف حاکمیت در قبال نخبگان معطوف نموده و هر جا نیز که تکلیف نخبگان در حل مسائل کشور را مورد تاکید قرار داده است، زمینه سازی دولت را پیش شرط تحقق این رسالت دانسته است.
حال آن‌که نظام آرمانی نخبگانی، نظامی است تکلیف مدار که در آن، مبتنی بر وسع خدادادی طبقه نخبگانی، سهم ممتاز و ویژه ای از حل مسائل جامعه را بر عهده این گروه می‌داند و حاکمیت نه در مقام پاسخگویی، که در موضع مطالبه گری باید جریان نخبگانی کشور را در معرض مسائل اولویت دار جامعه قرار دهد. بی شک این رویکرد نافی نقش تسهیل گرایانه دولت و حاکمیت در حمایت و ایجاد فرصت حضور نخبگان نیست، اما باید فهمید و فهماند که حتی در غیاب چنین شرایطی، مسئولیت و تکلیف اجتماعی جریان نخبگی نفی نمی شود و در این شرایط، رفع موانع حضور و تکلیف محوری، خود اولین تکلیف نخبگان کشور است.
در این راستا پیشنهاد می­‌شود بنیاد ملی نخبگان با همکاری جمعی از نخبگان، تدوین سند ملی مسئولیت اجتماعی نخبگان را به منظور تبیین جهت گیری ها و اولویت های امر در دستور کار خود قرار دهد.
 دوم انگاره فناوری ثروت آفرینضرورت افزایش ثروت ملی، آن هم از مسیر تولید علم، حقیقتی انکار ناپذیر است. اما در این میان، محدود ساختن غایت نظام فناوری به هدفی به نام ثروت آفرینی، اشتباه بزرگی است که می‌تواند مسیر توسعه علمی و فناوری کشور را گمراه کند.
حقیقت آن است که کشوری که قرار شده الهام بخش باشد و تحقق تمدن آرمانی اسلامی را دنبال کند، نباید از مفهوم راهبردی قدرت در الفبای سیاستگذاری فناوری خود غافل شود. نباید 
ثروت آفرینی و پولسازی، کلید واژه محوری گفتمان سیاستگذاران و فن آفرینان کشور شود و در مقابل، اقتدار، به زینت الاسناد برنامه های توسعه تبدیل گردد. همچنین زیبنده آن است که زیست بوم توسعه فناوری به گونه ای بازتعریف شود تا تحقق پیامدهایی همچون: کرامت بخشی به انسان، خدمت به خلق و شکر نعمت را در کنار تولید ثروت ملی مورد تاکید قرار دهد و ارتقای سرمایه اجتماعی و اعتماد ملی را همراه با ارتقای کیفیت زندگی آحاد جامعه دنبال کند.
از این رهگذار، مسئله دیگری که باید بدان پرداخت، ضعف نظام توسعه فناوری در درون نگری به ظرفیت های ناب و در عین حال بکر تمدنی و دینی خودمان است.
به عنوان قطره بی مقداری که توفیق داشته ام چند سالی ساحل نشین اقیانوس عظیم اربعین باشم عرض می‌کنم از نظر حقیر، اربعین، یک فناوری است. اربعین موجود زنده ای است که هر سال، خودش مسیر نوشوندگی­‌اش را پیدا می‌کند. این فناوری بلد است که چگونه همه ظرفیت های مادی و معنوی را پای کار آورد تا کودک ۴ ساله در کنار پیرمرد ۹۰ ساله اینگونه در خلق پدیده‌­ای بی بدیل نقش آفرینی کنند. و صد افسوس در دنیایی که چشم آبی های اروپایی و آمریکایی، وقتی برای بحران پشه مالاریا در گوشه ای از آفریقا، راهی حلی می‌یابند، از آن تزها و نظریه ها و مدل ها می‌سازند و به جهان معرفی می‌کنند، آنوقت ما اینجا، در جایی که قرار بوده دانشگاه­هایش در تراز ام القرای اسلام باشد، نه تنها جایی برای تئوری پردازی الگوی اربعین در حل مسائل کشور نداریم، بلکه هنوز هم راه حل مسائلی همچون: مصرف بالای انرژی، آلودگی، فرار مالیاتی و ... را نه از منظر اجتماعی و انسانی، که صرفا از منظر فنی و مالی تدبیر می‌کنیم.
آری، مسئولان حوزه علم و فناوری کشور باید بدانند که نیمه پنهان کوه یخ فناوری های اولویت­دار ملی، همین گنجینه های نابی است که ما، در هیاهوی خلق ثروت و « جی دی پی»   و مزیت رقابتی جهانی گم شان کرده ایم. فی المثل، وقف، تعاون و انفاق، فناوری های کارگشای مشکلات امروز کشور در حوزه های اشتغال، کارآفرینی و رفع فقر هستند که خواسته یا ناخواسته، در پس قامت های بحمدلله سربرافراشته نانو و بایو، حتی فرصت دیده شدن هم پیدا نکرده اند که صد البته، این نگاه، به معنای بی توجهی به ظرفیت فناوری های نوظهور این چنینی نیست. باید باورها و نگاه­ها را عوض کرد تا بتوان با استفاده از این فناوری‌­های عجین شده با تار و پود روح ایرانی، از مشکلاتی همچون: بحران ارزی، قاچاق، رکود، سرمایه های سرگردان مردم و امثالهم گره گشود.
در این میان، واقعیت تاسف بار دیگر این است که تا وقتی متون خارجی، واژگانی همچونCrowed Sourcing  و جمع سپاری را در دایره المعارف توسعه فناوری جعل مفهوم نکنند، ما به خودمان اجازه نمی‌دهیم از واژگان اصیل و پر مغزی همچون "فناوری های مردم پایه"، در گفتمان نظام توسعه فناوری رونمایی کنیم.     
 و در نهایت انگاره کفایت و صلاحیتبه عنوان دانشجویی که بیش از ۱۵ سال است در حوزه پژوهش و مطالعات سیاستگذاری دل‌مشغول و سرمشغولم عرض می‌کنم که بر خلاف تصور موجود، آنچه ضعف نظام پژوهش ماست، نه عدم صلاحیت اساتید و مشاوران و نه عدم کفایت راه‌حل‌هایی است که در طول این سال‌ها در بخش‌های مختلف کشور ارائه شده، بلکه ضعف نظام پژوهش را نخست باید در عدم صلاحیت کارفرمایی چاره‌جویی کرد. ناکارآمدی نظام تخصیص بودجه و منابع مالی، عدم اولویت‌مداری و واقع‌نگری در تعریف طرح های پژوهشی، عدم شفافیت و پاسخگویی نظام پژوهش و ناتوانی در تعریف پروژه‌های کاربست، عارضه های شایع نظام کارفرمایی در بخش پژوهش است.
در سایه‌ وجود چنین شرایطی، پیشنهاد می‌شود نظام حکمرانی علم و فناوری، بخشی از ظرفیت حمایتی خود را معطوف به شکل دهی رکن سوم ساختار ملی پژوهش نماید. این رکن، بازیگران میانجی‌گری هستند که با اشراف دو سویه بر نظام مسائل و راه‌حل‌ها، کارکرد به‌هم‌رسانی میان دو رکن دانشگاهی و دولتی را تقویت‌ می‌نماید. واقعیت آن است که بازیگران این نقش شامل اندیشکده ها و کانون های تفکر و امثالهم، نقش بسیار چشمگیری در تسهیل چرخه سیاستگذاری در کشورهای توسعه یافته ایفا نموده‌اند.
* به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای (مد‌ظله‌العالی)مصطفی زمانیان 


گروه های زیر مجموعه سیاسی

سیاست داخلی
سیاست داخلی

آخرین اخبار

انهدام ۲۰ میلیون انواع مواد محترقه
سردار حسین رحیمی با اشاره به شروع اقدامات پلیس در رابطه با چهارشنبه آخر سال از ابتدای زمستان از بازداشت بیش از 93 نفر از تهیه‌کنندگان، فروشندگان مواد محترقه و دارندگان انبار مواد محترقه آسیب‌زا خبر داد.
مهار حریق هواپیمای مسافربری در مهرآباد- همه مسافران سالم پیاده شدند
سخنگوی سازمان اورژانس کشور از وقوع حریق در یک هواپیمای مسافربری در فرودگاه مهر آباد تهران خبر داد.
قدردانی از برخورد قضایی با واحدهای صنعتی مزاحم درقشم
بندرعباس- ایرنا- دبیر ستاد امر به معروف و نهی از منکر هرمزگان از ورود به موقع دستگاه قضایی در قضیه مجوزهای ساخت و ساز واحدهای صنعتی مزاحم در داخل شورای قشم قدردانی کرد.
بازگشایی محور کرج - چالوس
رئیس پلیس راه استان البرز از بازگشایی محور کرج - چالوس خبر داد.
کشف چمدان مشکوک در سعادت آباد + عکس
مأموران پلیس پایتخت یک عدد چمدان مشکوک را که در میدان کاج سعادت آباد رها شده بود کشف کردند.
اولین برنامه کاروانه محله با نشاط در قزوین برگزار شد
قزوین - ایرنا - رئیس سازمان فرهنگی، ورزشی و اجتماعی شهرداری قزوین گفت: اولین برنامه 'کاروان محله با نشاط' به مناسبت نوروز در محله راه آهن اجرا و برگزار شد.
انسداد محور تبریز-زنجان
رئیس مرکز اطلاعات و کنترل ترافیک پلیس راهور ناجا از انسداد آزادراه تبریز-زنجان تا اطلاع ثانوی خبر داد.
طرح نوروزی خادمیاران رضوی در ۲۰۰۰ نقطه مشهد اجرا می‌شود
مدیر امور فرهنگی آستان قدس رضوی گفت: طرح نوروزی خادمیاران رضوی با عنوان مهمان امام در ۲۰۰۰ نقطه مشهد اجرا می‌شود.
صاحب نظران به ارتقای جایگاه علمی بانه کمک کنند
سنندج - ایرنا - سرپرست فرمانداری بانه گفت: باید از ظرفیت همه صاحب نظران علمی، فرهنگی و اجتماعی در راستای ارتقای جایگاه علمی این شهرستان کمک گرفته شود.
برف و کولاک شدید در محورهای  آذربایجان شرقی
سرپرست پلیس راه استان آذربایجان شرقی از بارش شدید برف در محورهای مواصلاتی آذربایجان شرقی خبر داد و گفت: مردم از سفرهای غیر ضروری اجتناب کنند.

پر بازدید ترین اخبار امروز

سانحه رانندگی در قزوین 3 کشته بر جای گذاشت
قزوین - ایرنا - فرمانده پلیس راه قزوین گفت: در پی وقوع یک فقره تصادف در مسیر بویین زهرا-دانسفهان 3 تن جان باختند و یک نفر نیز مصدوم شد.
مهاجم حادثه لندن فریاد «همه مسلمانان باید بمیرند» سر داده بود
یک روزنامه انگلیسی در گزارشی اعلام کرد: مهاجم حادثه شنبه لندن، فریاد «همه مسلمانان باید بمیرند» سر داده بود.
چه ارتباطی میان فواصل کوتاه زایمان و مرگ نوزادان وجود دارد؟
طبق نتایج یک مطالعه جدید، فواصل کوتاه بین زایمان می تواند خطر مرگ نوزادان را افزایش دهد.
کوزه بلاگردان
بیرجند- ایرنا- خاصیت نوروز نو شدن است و کوزه شکنی سنتی زیبا از مردمان شهرستان قاینات در استان خراسان جنوبی است که به اعتقادشان با اجرای این آیین، دردها و بلاها را در آخرین چهارشنبه سال از زندگی خود دور می کنند.
اختصاص هزینه هدایای تبلیغاتی برای آزادی زندانیان
شرکت سرمایه‌گذاری سایه‌گستر سرمایه هزینه هدایای تبلیغاتی پایان سال خود را به آزادی زندانیان جرائم غیر عمد اختصاص داد.
آمریکا یک شرکت مهم ونزوئلا را تحریم کرد
روحانی «قانون بودجه سال۹۸» را برای اجرا ابلاغ کرد
توصیه‌های نوروزی آیت‌الله مکارم شیرازی به مردم و مسؤولان
ماجرای نامه‌های اوباما به رهبر انقلاب- شکست توطئه آمریکایی-سعودی-صهیونیستی در سوریه
اولین تجربه بازداشت حضرت آیت‌الله خامنه‌ای
خط حزب‌الله- فرصت نوروز +دانلود
پذیرش FATF به ضرر ایران، معیشت مردم و منافع ملی است
پاسخ رهبر انقلاب به استفتائی درباره «چهارشنبه‌سوری»
ظریف و لاوروف درباره وضعیت ونزوئلا گفتگو کردند
اولین تجربه بازداشت حضرت آیت‌الله خامنه‌ای