من هیچ وقت گریه نمی‌کنم!

18:05 ۱۸۱ روز و ۲۲ ساعت پیش ایرنا 161 0
من هیچ وقت گریه نمی‌کنم!

تهران - ایرنا پلاس- «من هیچ وقت گریه نمی کنم. چون اگر اشک می‌ریختم، آذربایجان شکست می‌خورد و اگر آذربایجان شکست بخورد، ایران زمین می‌خورد». این جملات رهبر مبارزانی است که در اوج ناامیدی مجاهدان کوی امیرخیز، با سلاح در دست در راه آزادی جنگید.

ایرنا

در کنار اشراف و طبقه حاکم در میانه خیزاب انقلاب مشروطه، گم‌نامانی در عرصه پیکار سیاسی و اجتماعی میهن پای نهادند که از میان قشرهای متوسط، پیشه‌وران و اعضای اصناف و شاگردان آن‌ها، دکان‌داران و کاسب‌ها، کارگران، فرودستان شهری، زنان و روستاییان بودند. در این میان داوطلبان مسلح ملی که به‌نام «مجاهد» شناخته می‌شدند، از جمله گروه‌های مشروطه‌خواه متعلق به همین طبقه بودند. هرچند مجاهدان، بخش اندکی از کل جمعیت کشور بودند، اما توانستند تحولی بزرگ در نظام سیاسی ایران پدید آورند.

جنبش تبریز از همان آغاز ورود به پیکار مشروطه‌خواهی ویژگی‌هایی داشت که آن را از سایر شهرهای ایران متمایز می‌ساخت: سازمان‌یافتگی و هدایت از طریق انجمن‌های مخفی شهر.

با مرگ مظفرالدین شاه و حرکت محمدعلی میرزای ولیعهد از تبریز، گروه‌های تبریزی که تجربه ظهور ضدانقلاب را در ایران ممکن می‌دانستند، برپایی سازمان مسلح ملی برای رویارویی با نیروهای «آزادی‌کش» را ضروری می‌خواندند. تجربه اجتماعیون عامیون قفقاز نیز نشان می‌داد که طرفداران مشروطه بدون پشتوانه نیروهای مسلح در برابر مخالفان خود آسیب‌پذیرند. چنان که موقعیت سیاسی و اجتماعی تبریز که ‌به‌واسطه فروپاشی نظام گذشته فرو می‌ریخت، زمینه مناسبی برای رشد نیروهای مجاهد در تبریز فراهم می‌ساخت.

در روز بیست و سوم جمادی‌الاول/ دوم تیرماه 1287 کودتای شاه رخ داد. مجلس به توپ بسته شد و نظام مشروطه برافتاد. تنش چند روزه تبریز به نقطه اوج خود رسید. نیروهای طرفدار دربار همین که از نابودی مجلس باخبر شدند، بر مشروطه‌خواهان حمله بردند. در تهران مجلس شورای ملی، پس از نبردی چندساعته فروریخته‌بود و مشروطه‌خواهان پایتخت، کمابیش به‌سادگی، در برابر نیروهای دولتی تسلیم شده‌بودند. اما جنگ روز بیست و سوم جمادی الاول/ دوم تیرماه، سرآغاز مبارزه چند ماهه تبریز در برابر نیروهای استبدادطلب بود.

از نخستین روزهای جنگ یازده‌ماهه تبریز، رهبری مقاومت بر دوش ستارخان در کوی امیرخیز و باقرخان در کوی خیابان افتاده‌بود. سپس باقرخان کنار کشید. ستارخان با گروه اندکی مجاهد که از محله‌های مختلف به یاری وی آمده‌بودند، برجا ماند. آنان سرسخت‌ترین رزمندگان مشروطه بودند. پولی در بساط نداشتند، گرسنه بودند و بر اثر فشار و خستگی از پای درآمده‌بودند. با این همه تلاش کنسولگری روسیه و نیروهای دولتی برای به تسلیم کشاندن ستارخان کارگر نیفتاد. ستارخان با گروهی کوچک تا ارک پیش رفت تا پرچم‌های سفید را از روی بام‌ها برافکند؛ حرکتی که باعث شد تا باقرخان دوباره تفنگ به‌دست‌ گیرد و مجاهدان از خانه‌ها و مخفیگاه‌های خود خارج شوند.

حرکت ستارخان یکی از رویدادهای شگرف عصر مشروطه بود. طبق ‌گزارش سوسیال دموکرات ارمنی، واسو خاچاتوریان، اگر عمل ستارخان نبود، تبریز نیز سرنوشتی مانند شهرهای دیگر می‌یافت. به ‌این ترتیب، رشته‌های دربار استبدادی در تبریز پنبه شد. مجاهدان نیروهای دولتی را گریزاندند و پیروزی روحی بزرگی به‌دست آوردند.

از روزی که جنگ آغاز شد، نام «مجاهد» مفهومی تازه پیدا کرد. این نام دیگر نشان وابستگی به سازمانی خاص – مانند اجتماعیون عامیون – نبود، بلکه به همه کسانی گفته می‌شد که مسلحانه ضد حکومت استبدادی می‌جنگیدند. همچنین در جامعه سنتی و مردسالار ایران انتظار نمی‌رفت که زنان در نبرد مسلحانه شرکت بجویند. درعین حال گزارش‌هایی وجود دارد که نشان می‌دهد گروه‌هایی از زنان برخلاف راه و روش متعارف رفتار کردند. ناظران بیگانه می‌گویند که دسته‌ای از زنان، محافظ یکی از سنگرهای شهری بودند. اجساد زنان و دختران بسیاری در سنگرهای امیرخیز دیده ‌می‌شد. با این وجود، سنت‌های نیرومند اجتماعی و نگرش جامعه نسبت به زنان، اجازه نمی‌داد زنان به‌طور وسیع در زمره مجاهدان درآیند.

ستارخان که در اوایل دوره مشروطه از مجاهدان کناره گرفت، پس از مدتی کوتاه دوباره به مشروطه‌خواهان پیوست. در عین حال، ستارخان از ویژگی‌هایی برخوردار بود که دیگران را به فرمانبرداری از خود وا می‌داشت. قدرت فرماندهی بی‌همتا، شجاعت فراوان، خونسردی و برخورداری از قوت قلب در رفتار، وفاداری و وطن‌دوستی، ستارخان را از سایر مجاهدان مشروطه متمایز می‌ساخت. به‌گزارش کنسول انگلیس، ستارخان بیش از اندازه خود را در جنگ‌ها به‌خطر می‌انداخت، در صورتی‌که مقاومت تبریز به وجود او بستگی داشت.

درآمیختگی ویژگی فرماندهی، رزمجویی، فروتنی و مهربانی و سرشت نیک انسانی ستارخان را از حد فرمانده نظامی مشروطه‌خواهان تبریز فراتر برد. او مظهر مبارزه با حکومت خودکامه و نماد آزادی‌خواهی ایرانیان شد. عکس‌های وی را در پایتخت استبدادزده پنهانی می‌فروختند و او را «پدر ملت» می‌خواندند. آوازه او از مرزهای کشور گذشت. قبایل ترک قفقاز او را قهرمان می‌دانستند. مراکشی‌ها سرودهایی در ستایش او می‌خواندند. روزنامه‌های مسکو ستارخان را «پوگاچف آذربایجان» می‌نامیدند. به‌این ترتیب، ستارخان قهرمان ملی مشروطه شناخته شد و در میان رهبران آزادی‌خواه میهن جایگاهی متمایز یافت.

یادداشت از سیدعمادالدین محمودی

**اداره کل اخبار چندرسانه‌ای**ایرناپلاس**


گروه های زیر مجموعه سیاسی

سایر حوزه‌ها
سایر حوزه‌ها

آخرین اخبار

نگران حج نباشید
حجت الاسلام والمسلمین قاضی‌عسکر با تشریح اقدامات صورت گرفته برای برگزاری حج ۹۸ تأکید کرد: هیچ نگرانی برای برگزاری این مراسم معنوی وجود ندارد.
غافلگیری پرسپولیسی‌ها توسط افسر دوپینگ AFC
افسر پزشکی کنفدراسیون فوتبال آسیا، طبق برنامه‌های مبارزه با دوپینگ در لیگ قهرمانان آسیا، امروز به صورت اتفاقی در هتل محل اقامت سرخپوشان حضور پیدا کرد و به حکم قرعه از چهار سرخپوش تست دوپینگ گرفت.
نوسان اندک قیمت طلا و سکه در بازار آزاد
تهران- ایرنا- افت قیمت اونس جهانی، تاثیر چندانی بر بازار آزاد تهران نداشت؛ به طوری که هر قطعه سکه تمام بهار آزادی طرح جدید امروز (شنبه) چهار میلیون و 730 هزار تومان فروخته شد.
بهتاج: نگرانی برای بازی با پرسپولیس نداریم
مدیرکل ورزش و جوانان آذربایجان شرقی، گفت: هیچ نگرانی در مورد دیدار تراکتورسازی مقابل پرسپولیس وجود ندارد و نمی‌دانم چه کسانی نگران هستند؟
شعار حج ۹۸ اعلام شد
حوزه‌ نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت شعار حج ۹۸ را «حج؛ خودسازی، اخوت دینی، تمدن اسلامی» اعلام کرد.
سرمازدگی محصولات کشاورزی و ضرورت اقدامات پیشگیرانه
قزوین - ایرنا - اقدامات پیشگیرانه از قبیل اطلاع رسانی به موقع و صحیح، ایجاد بادشکن در حریم باغها، برافروختن آتش و دود و استفاده از تجهیزات و فناوری های تازه بهترین راهکار برای مقابله با سرمازدگی محصولات باغی و کشاورزی هستند.
تیمی ممتاز در میان ۵ لیگ معتبر اروپایی
وردربرمن تنها تیمی از ۵ لیگ معتبر اروپایی است که در هر بازی گل می‌زند و امتیاز می‌گیرد.
اجرای فاضل جمشیدی در این نیز بگذرد...
حسین پرنیا و فاضل جمشیدی کنسرت «این نیز بگذرد» را برگزار می‌کنند.
غافلگیری شورای شهر از رفتن شهردار ساری به وزارت راه
ساری-ایرنا- در حالی حدود یک هفته از انتصاب شهردار سابق شهر ساری در کسوت معاونت توسعه منابع و نیروی انسانی وزیر راه و شهرسازی می گذرد که اکثر اعضای شورای اسلامی ساری پیش از این در جریان این انتصاب قرار نداشتند.
فیلم- کارشناسی داوری بازی تراکتورسازی و پیکان
در برنامه تلویزیونی شبهای فوتبالی نحوه قضاوت داور دیدار تراکتورسازی و پیکان در هفته بیست و ششم لیگ برتر با حضور علی خسروی به عنوان کارشناس داوری مورد نقد و بررسی قرار گرفت.

پر بازدید ترین اخبار امروز

معاون نخست وزیر روسیه راهی سوریه شد
مسکو - ایرنا - معاون امور نظامی نخست وزیر روسیه برای دیدار با بشار اسد و بررسی آخرین تحولات میدانی سوریه راهی دمشق شد.
انفجاری در نزدیکی وزارت مخابرات افغانستان رخ داد
تهران - ایرنا - منابع خبری افغانستان امروز شنبه از وقوع یک انفجار در شهر کابل پایتخت افغانستان خبر دادند و منابع رسمی دولت از وقوع تیراندازی در نزدیکی محل انفجار گفتند.
دانلود سریال سال‌های دور از خانه (شاهگوش ۲) از سبزپندار
سریال سال‌های دور از خانه در واقع اولین اسپین آف ایرانی است که با کارگردانی مجید صالحی ساخته شده است. این سریال بر اساس سریال شاهگوش ساخته شده و در واقع اسپین آفی از سریال شاهگوش می‌باشد و می‌توان آن را شاهگوش ۲ دانست.
تیمی ممتاز در میان ۵ لیگ معتبر اروپایی
وردربرمن تنها تیمی از ۵ لیگ معتبر اروپایی است که در هر بازی گل می‌زند و امتیاز می‌گیرد.
غافلگیری شورای شهر از رفتن شهردار ساری به وزارت راه
خانزادی: چین و ایران ظرفیت های زیادی برای همکاری نظامی دارند
رئیس شورای عالی استانها: 120 هزار نفر عضو این نهاد هستند
استاندار خراسان رضوی: دولت به خوبی بحران مالی را مدیریت کرد
شوراها فارغ از گرایش های سیاسی خدمتگزار مردم باشند
پیروی از رهبری رمز عملیاتی آشکار سربازان گمنام امام زمان (عج)
امام جمعه شیراز: ارتش جمهوری اسلامی سربازان امام زمان (عج) هستند
رئیس جمهور از مناطق سیلزده پلدختر دیدن کرد
قدرت نیروهای مسلح برای رویارویی با دشمن هر روز افزایش می یابد
امنیت ایران ثمره تلاشهای سربازان گمنام امام زمان (عج) است