مرگ خاشقچی پرونده دو سر باخت برای آل سعود

09:37 ۲۱۶ روز پیش ایرنا 206 0
مرگ خاشقچی پرونده دو سر باخت برای آل سعود

دوحه - ایرنا - مقامات سعودی در حالی به دنبال قربانی تراشی با هدف فرار ولیعهد از تبعات سنگین پرونده ربوده شدن و قتل 'جمال خاشقچی' روزنامه نگار ناراضی عربستان در استانبول ترکیه هستند که به نظر می رسد آل سعود در چنان مخمصه ای گرفتار شده که همه طرف آن باخت است .

ایرنا

خاشقچی که دوم اکتبر ( 10 مهر ) برای ثبت ازدواج خود به کنسولگری عربستان در استانبول ترکیه مراجعه کرده بود، ناپدید شد . رویکرد رژیم سعودی ابتدا با سکوت، انکار و عدم همکاری با آنکارا و در ادامه با تهدید و وقت خریدن برای طولانی کردن روند رسیدگی به پرونده و اکنون نیز با فرافکنی همراه بوده است.
پس از فشارهای بین المللی و افشای نقش مسئولان عالی سعودی، عربستان بامداد شنبه با صدور بیانیه ای کشته شدن خاشقچی را تایید و اعلام کرد، با دستور شاه پنج مسئول عالی سیاسی و امنیتی برکنار شدند.
'سلمان بن عبدالعزیز' شاه سعودی در احکامی جداگانه 'سعود القحطانی' مشاور دیوان پادشاهی و از نزدیکان 'محمد بن سلمان' ولیعهد، 'احمد العسیری' معاون دستگاه اطلاعات عمومی و سخنگوی پیشین (به اصطلاح) ائتلاف سعودی، سرتیپ 'محمد مریح' معاون اطلاعاتی، سرتیپ 'عبدالله بن خلیفه الشایع' معاون امور انسانی و سرتیپ 'رشاد المحمادی' مدیر اداره اطلاعات عمومی و حفاظت در دستگاه اطلاعات عمومی عربستان را برکنار کرد.
سلمان همچنین دستور تشکیل کمیته وزارتی به ریاست ولیعهد را برای بازبینی در ساختار دستگاه اطلاعات عمومی صادر کرد.
دادستانی عمومی عربستان نیز اعلام کرد: تحقیقات اولیه مرگ خاشقچی در پی مشاجره لفظی را تأیید می کند.
دادستانی عمومی سعودی افزود: تحقیقات در خصوص مرگ خاشقچی همچنان ادامه دارد و در این خصوص تا کنون 18 نفر بازداشت شده اند.
این نهاد قضایی مدعی شده که قرار است افراد دخیل در کشته شدن خاشقچی را به دادگاه معرفی کند.
سناریوی اعلامی از سوی رژیم سعودی شبیه همان طرحی است که مطبوعات غربی از قبل هم به آن پرداخته بودند.
روزنامه آمریکایی 'نیویورک تایمز' پیشتر در این ارتباط نوشت: سه فرد آگاه از برنامه های سعودی گفتند که حاکمان این کشور در حال بررسی متهم کردن ژنرال العسیری مقام اطلاعاتی نزدیک به بن سلمان ولیعهد عربستان به قتل خاشقچی روزنامه نگار مفقود هستند.
به نوشته نیویورک تایمز، با وجود آنکه پلیس ترکیه تاکید می کند که شواهدی مبنی بر قتل خاشچقی در کنسولگری ترکیه توسط 15 مامور سعودی در دست دارد، سه فرد آگاه تاکید کردند که عربستان همچنان قصد دارد العسیری را مجرم بداند.
این روزنامه آمریکایی همچنین خبر داد که افراد نزدیک به کاخ سفید نیز در جریان این موضوع قرار گرفته اند و نام العسیری به اطلاع آنها رسیده است.
یک فرد نزدیک به کاخ سفید و یک مقام پیشین آمریکایی نیز گفته اند که 'جراد کوشنر' داماد و مشاور 'دونالد ترامپ' رئیس جمهوری آمریکا از وی خواسته که از بن سلمان حمایت کند.
استدلال کوشنر این بوده که موضوع قتل خاشقچی نیز مثل دیگر اشتباهات سعودی ها از جمله ربودن 'سعد الحریری' نخست وزیر لبنان و بمباران اتوبوس حامل کودکان یمنی، از خاطر جامعه بین المللی زدوده خواهد شد.
دو فرد آگاه از برنامه های سعودی ها گفتند که مقام های عربستانی قصد دارند ماجرا را اینگونه توضیح دهند که العسیری دستور دستگیری خاشقچی را به صورت شفاهی از بن سلمان دریافت کرده، اما به دلیل سوء تفاهم یا تصمیمات خودسرانه، اقدام به کشتن وی کرده است.
به نظر می رسد سعودی ها در حال حاضر راهی جز پذیرفتن دخالت در قتل خاشقچی را ندارند و از قبل هم دو نوع رویکرد برای برخورد رسمی با این پرونده پیش بینی می شد؛ اول اینکه دخالت بن سلمان در این پرونده را بپذیرد و دوم اینکه فرد یا افرادی را متهم به دخالت در این امر نماید که ظاهرا ریاض گزینه دوم را مد نظر قرار داده است.
پذیرش رسمی مرگ خاشقچی در محل کنسولگری این کشور چه تبعاتی برای رژیم سعودی خواهد داشت :
این اعتراف به منزله زلزله مهیبی است که دیر یا زود دودمان آل سعود را بر باد خواهد داد . پذیرش این واقعیت و برکناری برخی نزدیکان ولیعهد معنایی جز تایید دخالت خاندان بن سلمان در تروریسم دولتی نیست و ممکن است علاوه بر دامن زدن به اعتراضات مردمی، مشروعیت رژیم را بیش از گذشته زیر سئوال ببرد و بن سلمان را از رویای رسیدن به تخت پادشاهی برای همیشه محروم نماید.
این شرایط اختلافات میان اعضای خاندان آل سعود را هم گسترده تر می کند و فشارها برای بازگشت سلمان به قواعد خانواده یعنی استفاده از فرزندان ذکور موسس عربستان در منصب ولیعهدی را افزایش خواهد داد و حتی با توجه به بیماری ملک سلمان موضوع جانشینی وی می تواند به یکی از چالش های عمده این کشور در آینده نزدیک تبدیل شود .
از هم اکنون زمزمه هایی در میان خاندان آل سعود شنیده می شود که ملک سلمان باید با برکناری فرزند خود، برادرش یعنی 'احمد بن عبدالعزیز' را ولیعهد کند. تاکید بر جانشینی احمد برای آن است که تلاش عده ای برای اجرای پروژه جابجایی بن سلمان با برادرش 'خالد بن سلمان' که سفیر سعودی در واشنگتن بود، ناکام بماند.
برخی از خاندان آل سعود حتی پروژه عبور از خود ملک سلمان را هم کلید زده اند، چنانکه 'خالد بن فرحان آل سعود' شاهزاده مخالف سعودی، از سلمان شاه عربستان، خواست از قدرت کنارگیری و آن را به شاهزاده احمد (برادر ملک سلمان) واگذار کند.
خالد بن فرحان در یک پیام ویدیویی چنین توصیه کرد: از باب نصیحت، بهتر است سلمان برای حفظ آبرو از قدرت کناره‌گیری کند، لازم نیست چهارمین پادشاه نیز از خاندان سلمان باشد، افرادی هستند که از فرهنگ عالی و انسانی برخوردارند و دارای محبوبیت مردمی هستند، شاهزاده احمد فردی با اخلاق و دارای همه صفات مناسب است.
اقرار به دخالت در این پرونده همچنین روابط خارجی عربستان به ویژه در ارتباط با غرب و بالاخص آمریکا را تحت الشعاع خود قرار می دهد . این اعتراف سرآغاز فشارهای کنگره آمریکا و به ویژه نمایندگان دمکرات آن علیه دولت جمهوری خواه 'دونالد ترامپ' می شود .
اعتراف به دخالت در ماجرای قتل خاشقچی فشارهای داخلی و خارجی علیه آمریکا را هم افزایش خواهد داد و علاوه بر اینکه واشنگتن ناچار به اعمال تحریم ها علیه سعودی ولو در سطح اندک خواهد بود، از سوی مخالفان داخلی هم تحت فشار قرار خواهد گرفت که نتیجه این فشارها می تواند اثر منفی روی انتخابات آتی کنگره و حتی خطر یک دوره ای شدن ریاست جمهوری ترامپ را فراهم آورد.
نتیجه این اعتراف در بعد منطقه ای هم رشته شدن تمام تلاش های مشترک سعودی و آمریکا در منطقه علیه کشورهایی مانند ایران محسوب می شود . رژیم سعودی هم دیگر نمی توانند با سوء استفاده از کلمه تروریسم خود را مدعی مبارزه با این پدیده نشان دهد و به بهانه های مختلف دیگران را متهم به حمایت از آن کند.
نتیجه این اعتراف ممکن است حتی موجب پایان یافتن جنگ ظالمانه ائتلاف خود خوانده علیه مردم یمن شود. قطر و یمن مهم ترین موضوعات پرونده های عربستان و امارات در سه سال گذشته بوده و دیپلماسی ریاض وقت و تلاش بسیاری صرف کرده که به دیگر کشورها بقبولاند که چرا قطر را محاصره کرده و چرا در یمن جنگ افروزی می کند.
دخالت در مرگ روزنامه نگار ناراضی تلاش دیگر این کشور به همراه آمریکا برای اعمال فشارهای بیشتر در قالب طرحهای متعدد از جمله ایده ناتوی عربی را هم ناکام خواهد گذاشت و تمام هزینه های صورت گرفته برای ایجاد ائتلاف ضد مقاومت در منطقه را به شکست می کشاند.
چالش عمده ای که برای این تصمیم وجود دارد، اطلاعاتی است که پلیس ترکیه در اختیار دارد . اگر چنانکه پلیس این کشور وعده داده این اطلاعات در اختیار رسانه ها قرار گیرد ، پنهان کردن نقش ولیعهد سعودی در این پرونده و جا زدن فرد دیگری به جای وی، بسیار دشوار و احتمالا غیر ممکن خواهد شد.
رسانه های ترکیه در واکنش به بیانیه رژیم سعودی اعلام کردند، روایت رسمی عربستان در مورد قضیه خاشقجی با اطلاعاتی که از تیم تحقیقاتی ترکیه در این خصوص درز کرده، همخوانی ندارد.
چالش دیگری که برای این تصمیم وجود دارد، بی اعتمادی است که طی 16 روز گذشته در افکار عمومی و رسانه های جهان نسبت به حاکمان آل سعود ایجاد شده است . این بی اعتمادی تا جایی است که حتی بر فرض محال اگر واقعا بن سلمان در مرگ خاشقچی دست نداشته باشد، باز هم مردم باور نخواهند کرد .
قربانی کردن العسیری یا هر فرد دیگری غیر از ولیعهد همچنین به بی اعتمادی مطلق در میان کسانی دامن می زند که با حکومت این کشور همکاری دارند، به نحوی که هر کس گمان می کند که ممکن است روزی به خاطر اشتباهات دیگر ولیعهد سعودی قربانی شود و این موضوع شرایط ناپایداری را در میان نزدیکان آل سعود ایجاد خواهد کرد.
از سوی دیگر چنانچه بن سلمان همچنان در قدرت بماند، امکان تکرار ماجراجویی های جدید از سوی وی وجود خواهد داشت و با توجه به مخالفانی که در میان اعضای خاندان سلطنتی دارد، احتمال بالا گرفتن اعتراضات بیشتر آنها هم وجود خواهد داشت .
ادامه حضور او در قدرت همچنین ممکن است آثار و تبعات وحشتناکی برای این کشور در بر داشته باشد، چنانکه همین حالا رسوایی ناشی از پرونده خاشقچی دهها شخصیت اقتصادی ، سیاسی و رسانه ای از بخش های دولتی و خصوصی جهان از شرکت در کنفرانس اقتصادی ریاض موسوم به 'داووس عربی ' که قرار است در هفته جاری و به ریاست بن سلمان برگزار شود ، منصرف کرده است .
وزرای اقتصادی هلند و فرانسه ، وزیر تجارت انگلیس و حتی وزیر خزانه داری آمریکا هم شرکت در این همایش را منتفی کرده اند. در حالی که این همایش تلاش دارد بر یکی از بزرگ ترین مشکلات عربستان یعنی موضوع سرمایه گذاری فائق آید و سرمایه گذاران خارجی را متقاعد به حضور در بازار این کشور نماید.
رسانه‌های خبری دیروز (جمعه) گزارش دادند که مقام‌های شرکت‌های 'ایرباس' فرانسه و 'دویچه ‌بانک' آلمان هم به صف تحریم‌کنندگان کنفرانس اقتصادی هفته آینده عربستان پیوسته‌اند.
به نظر می رسد باقی ماندن یا نماندن بن سلمان در قدرت درد سر بزرگی برای آمریکا به عنوان شریک راهبردی عربستان هم محسوب می شود.
این مهم را می توان در سخنان ترامپ رییس جمهوری آمریکا در واکنش به بیانیه سعودی هم دید . او گفت : آنچه برای خاشقچی اتفاق افتاد، غیرقابل قبول است و پذیرش کشته شدن او از سوی عربستان در کنسولگری‌اش گامی رو به جلو است.
ترامپ افزود: اعتقاد دارم، رهبران عربستان به من دروغ نگفته اند . اقدامات تنبیهی نباید شامل لغو قراردادهای فروش تسلیحات باشد .
این سخنان نشان می دهد، آمریکا اکنون در موقعیتی قرار گرفته که هرگز دوست نداشته است. اگر عربستان دچار بی ثباتی شود، واشنگتن هم با مشکل مواجه خواهد شد و هر چه بن سلمان بیشتر در قدرت بماند، هم پادشاهی سعودی با بی ثباتی بیشتری مواجه خواهد شد و در مجموع پایان خوشی برای ادامه قدرت وی پیش بینی نمی شود.
خاورم**1508**1651


گروه های زیر مجموعه بین‌الملل

خاورمیانه
خاورمیانه

آخرین اخبار

شهرام هروی: باید بدون اشتباه حرکت کنیم- نتیجه نگرفتن برخی چهره‌ها طبیعی بود
سرمربی تیم ملی کاراته گفت: هنوز برای کسب سهمیه کامل المپیک راه درازی در پیش داریم و باید با تمرکز بالا و بدون اشتباه به سمت جلو حرکت کنیم.
برای درمان «فشار خون» و «دیابت» به کجا مراجعه کنیم؟
رییس مرکز مدیریت پیوند و درمان بیماری‌های وزارت بهداشت درباره نحوه ارائه خدمت در مراکز درمان بیماری‌های غیرواگیری چون دیابت و فشار خون توضیح داد.
چرا چینی‌ها نمی‌توانند اپل را تحریم کنند؟
با توجه به اقدامات تلافی جویانه چین و آمریکا در طول یک سال اخیر، بسیاری از مردم چین خواستار تحریم محصولات اپل و ضربه زدن به اقتصاد ایالات متحده شده اند. این در حالیست که بسیاری از کارشناسان این اقدام را به ضرر چین می دانند.
ماندگاری شغل در بخش صنعت بیشتر است
یک مقام مسئول کارگری با بیان این که بدون ایجاد زیرساختهای لازم برنامه های اشتغال به نتیجه نمی‌رسد، گفت: اگر چه اشتغال پایدار هزینه‌بر است ولی باید به سمت پایداری مشاغل برویم.
نفت ایران، برگ برنده چین در مقابله با آمریکا
درحالی که ترکش‌های جنگ تجاری آمریکا و چین تمام بازارهای جهانی را تحت تأثیر قرار داده است، بازار طلای سیاه نیز از این ماجرا بی‌تاثیر نبوده است. چینی‌ها که از رفتارهای غیرمنطقی دولت آمریکا در وضع تعرفه‌های تجاری علیه محصولات خود شاکی هستند، ممکن است تصمیم‌هایی در بازار نفت بگیرند که چندان مورد پسند آمریکایی‌ها نباشد.
سمامی: عدم آشنایی مردم از حقوق‌شان یکی از دلایل کثرت دعاوی است
یک وکیل دادگستری گفت: عدم آشنایی مردم نسبت به حق و حقوق خودشان یکی از دلایل مهم کثرت دعاوی و نزاع‌ها در جامعه است.
برای حفاظت از غیرنظامیان در درگیری‌ها باید از ملاحظات سیاسی خودداری کرد
نماینده دائم ایران گفت: یکی از مشکلات اساسی در حفاظت از غیر نظامیان در درگیری‌های مسلحانه تصمیم‌گیری بر اساس ملاحظات سیاسی و مسئول نشناختن عاملان جنایات است.
تخت‌روانچی: ترامپ خصومت بی حد و حصر نسبت به ملت ایران دارد
نماینده ایران در سازمان ملل گفت: حرف‌های متناقض رئیس‌جمهور آمریکا درباره ایران، نشانه روشنی از خصومت بی حد و حصر وی نسبت به ایران و ملت بزرگ ایران است.
یاغی در پرسپولیس بهتر بود یا استقلال!
در جدولی که بر اساس داده‌های متریکا جمع‌آوری شده، مقایسه می‌کنیم که در لیگ هجدهم منشا برای ثبت هر کنش در پیراهن استقلال و پرسپولیس چقدر منتظر می‌ماند و در کدام تیم عملکرد بهتری داشت.
ترابی از ملی‌پوش سابق برزیل پیش افتاد
گل مهدی ترابی به السد قطر در صدر نظرسنجی AFC برای کسب عنوان بهترین گل هفته است.

پر بازدید ترین اخبار امروز

هنر ذوب‌آهن؛ بازگشت در نیم فصل دوم
تیم فوتبال ذوب‌آهن فصل ۹۸-۹۷ را هم مشابه فصل قبل با شروعی بد و سرانجامی خوش به پایان رساند؛ آن‌ها اگر می‌خواهند نیم فصل اول سال بعد را همانند فصول قبل بد شروع نکنند باید از همین حالا به فکر انسجام تیم‌شان باشند.
فائقی: افراد حرفه‌ای از نابسامانی در بلیت‌فروشی درآمد دارند- به تماشاگران احترام نمی‌گذاریم
معاون اسبق تربیت بدنی با اشاره به این که شماره گذاری صندلی ها در ورزشگاه آزادی نیاز به ارتقاء فرهنگی دارد، گفت‌: باید سطح فرهنگی و حقوق شهروندی مردم را ارتقاء دهیم و علاوه بر آن می‌توان با جریمه کردن باشگاه ها هواداران را اجبار به نشستن بر روی صندلی های خود کرد.
وجود حیات روی کره زمین به خاطر ماه است
محققان دانشگاه مونستر آلمان می‌گویند بیشتر آب‌های موجود روی کره زمین از برخورد کیهانی که باعث شکل گرفتن ماه شده، آمده است.
خبر خوش برای تولیدکنندگان
معاون امور صنایع وزارت صنعت، معدن و تجارت ضمن تشریح بازنگری‌هایی که در طرح‌ رونق تولید صورت گرفته، از پیش‌بینی پرداخت ۱۴۰ هزار میلیارد تومان تسهیلات به ۳۵ هزار و ۶۱۰ واحد صنعتی طی این طرح در سال جاری خبر داد و اظهار کرد که واحدهای صنعتی در سال جاری مجموعاً به ۷۲۰ هزار میلیارد تومان نقدینگی نیاز دارند که درخواست پرداخت این مبلغ به بانک مرکزی اعلام شده است.
سبحانی‌فر: طرح ساماندهی بازار خودرو در بلند مدت در مدیریت بازار موثر خواهد بود
یک عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی با اشاره به این که طرح ساماندهی بازار خودرو نمی‌تواند در شرایط کنونی تاثیر بسزایی را در بازار خودرو ایفا کند، گفت‌: آن چه که امروز می‌تواند در مدیریت بازار خودرو موثر باشد، افزایش تولید و رساندن خودرو به دست مصرف کننده واقعی است.
دیده بان حقوق بشر: صدای آزادیخواهی لرزه بر اندام مقامات سعودی انداخت
آتش سوزی گسترده در سرزمین های اشغالی
وزیران امور خارجه انگلیس و عمان درباره ایران رایزنی کردند
انفجار خودرو در غرب عراق کشته و زخمی بجا گذاشت
فرودگاه نجران عربستان باردیگر هدف حمله پهپادی یمن قرار گرفت
ارتش سوریه از مردم خواست که ادلب را ترک کنند
نماینده کویت درسازمان ملل : صلح، با فشار بر فلسطینی ها حاصل نمی شود
اعلام ارتش سوریه برای آغاز قریب‌الوقوع عملیات آزادسازی ادلب
شهردار برکنار شده استانبول حزب اردوغان را به دروغگویی متهم کرد
انصارالله: ۵۲ هزار تن در حملات ائتلاف عربی به یمن کشته و زخمی شده‌اند