مهارت آموزی ابزار توسعه و پیشرفت کشور

08:09 ۵۵ روز و ۱۲ ساعت پیش ایرنا 63 0
مهارت آموزی ابزار توسعه و پیشرفت کشور

سمنان - ایرنا - مهارت آموزی ابزاری برای توسعه و پیشرفت کشور در زمینه اجتماعی و اقتصادی است و این مساله با فرهنگ سازی و در نظر گرفتن بسته های تشویقی به منظور ایجاد انگیزه محقق خواهد شد.

ایرنا

به گزارش ایرنا، فراگیری آموزش های مهارتی توسط جوانان یک ضرورت و زمینه ساز موفقیت در زندگی فردی و اجتماعی و رفع مشکل بیکاری است و تا زمانی که در کشور به ارتباط جدی آموزش با اقتصاد و اشتغال دقت نشود شاهد اقتصاد ناپایدار و انبوه بیکاران خواهیم بود.
به اعتقاد کارشناسان، مهارت آموزی و مهار تفکر مدرک گرایی حلقه گمشده و مقدمه ایجاد کسب و کار در کشور است و تحقق این مهم نیازمند هم افزایی دستگاه های اجرایی با یکدیگر است.
آموزش و پرورش و دانشگاه ها باید افزون بر آموزش های تئوری، آموزش عملی را که مدتی است مورد غفلت قرار گرفته مد نظر قرار دهند.
به گفته صاحبنظران، لازمه مهارت افزایی، خودباوری و خود آگاهی نسبت به توانایی ها و استعدادهاست و در نظر گرفتن بسته های حمایتی و تشویقی در سوق دادن افراد به سمت مهارت آموزی نقش مهمی دارد.
هم چنین صاحبنظران بر این باورند که به مقوله مهارت آموزی جوانان باید توجه بیشتری کرد و سهم آموزش از اعتبارات دولتی برای تحقق این راهبرد کافی نیست.
به گفته کارشناسان، ماده 21 قانون پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران به طور مفصل تکالیفی برای دولت در جهت افزایش آموزش های مهارتی تعیین کرده است. از آخرین مصوبه ها در این بخش می ‌توان به تصویب «نظام آموزش مهارت و فناوری» مصوب سال 1390 و «نظام صلاحیت حرفه‌ ای» مصوب سال 1391 در هیات وزیران اشاره کرد.
در اسفند 1394 نیز طرح نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در مجلس شورای اسلامی تصویب شد، اما با وجود بسیاری از زیرساخت ها و قوانین مورد نیاز برای استقرار نظام آموزش های مهارتی در کشور، موضوع آموزش ‌های مهارتی و فنی وحرفه‌ ای آن طور که باید در جامعه رسوخ نکرده است.
در حال حاضر حدود چهار میلیون و 700 هزار دانشجو در مراکز آموزش عالی کشور و بیش از یکصد و 20 هزار دانشجو در دانشگاه ها و موسسات آموزش عالی استان اسمنان تحصیل می کنند و براساس آمار بیش از 40 درصد از جمعیت بیکار سمنان از افراد دانش آموخته دانشگاه ها است.
خبرگزاری ایرنا استان سمنان با توجه به اهمیت موضوع مهارت آموزی، میزگردی با عنوان « ضرورت مهارت افزایی برای مقابله با بیکاری » با حضور مهدی پروینی عضو هیات علمی دانشگاه سمنان و مدیر مرکز کارآفرینی این دانشگاه، جلیله روشن نهاد رئیس اداره اشتغال و هدایت نیروی کار اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی، رستم سعداللهی رئیس انجمن مدیران صنایع و فاطمه منصوری مدیرکل فنی و حرفه ای استان سمنان برگزار کرد.

** نگاهی به ضرورت مهارت افزایی و اهمیت آن
به اعتقاد رئیس انجمن مدیران صنایع استان سمنان، مهارت افزایی مقوله ای مغفول مانده در کشور است و ضروریست به این مهم توجه ویژه شود.
سعداللهی در تشریح وضعیت موجود گفت: تدوین و اجرای نظام جدید آموزشی از سال 1375 به بعد مهارت افزایی را زیر سئوال برده است.
وی اظهار داشت: با اجرای نظام جدید آموزشی، ساعت کار عملی و کارگاه از 24 ساعت به 12 ساعت کاهش یافت که این اقدام تیشه به ریشه مهارت آموزی و مهارت افزایی بوده است.
وی وجود آیین استاد و شاگردی و فرستادن دانش آموزان در تعطیلات تابستان برای یادگیری حرفه های مختلف در گذشته را صرف نظر از مزایای مالی، اقدامی موثر در جهت مهارت افزایی دانست.
وی ادامه داد: اقدام والدین در گذشته در فرستادن فرزندان خود به نزد استادکاران به منظور یادگیری مهارت و حرفه، نقش مهمی در تقویت خودباوری و مستقل بار آمدن فرزندان داشت.
سعداللهی تصریح کرد: در زمان حاضر والدین با ایجاد محدودیت برای فرزندان به دلایل مختلف منطقی و غیر منطقی اتکا به نفس را از کودکان سلب کرده اند.
وی یادآورشد: شناخت توانایی ها، تقویت خودباوری و متکی به خود بودن لازمه مهارت افزایی است و با روش تربیتی کنونی تحقق این راهبرد با چالش رو به رو است.
وی مدرک گرایی را از دیگر چالش ها برشمرد و اضافه کرد: اگر تحصیلات براساس توانایی و استعداد شخص باشد بی شک دانش آموخته برای جامعه مفید خواهد بود اما در زمان حاضر خروجی دانشگاه ها نسبت 100 به 10 است به عبارتی از هر یکصد دانش آموخته تنها 10 نفر در رشته تحصیلی خود زبده و اثرگذار می شوند.
به گفته رئیس انجمن مدیران صنایع استان سمنان، فرهنگ مهارت افزایی از دوران کودکی و از دبستان باید در بین افراد جامعه نهادینه شود.
وی بی هدف و نا امید بودن جوانان را از عوامل ایجاد نشدن مهارت افزایی عنوان و خاطر نشان کرد: برای بهبود وضعیت، برنامه ریزان باید اهل برنامه ریزی و تفکر باشند.
عضو هیات علمی دانشگاه سمنان و مدیر مرکز کارآفرینی این دانشگاه نیز استعدادیابی در قدم اول، سپس آموزش در حوزه دارای توانایی و استعداد و در نهایت کارآفرینی و ایجاد اشتغال را به عنوان تعریف مهارت مطرح کرد.
پروینی گفت: هر شغل به یک استعداد شغلی و مهارت احتیاج دارد و خودآگاهی پیش نیاز هر مهارت آموزی است.
وی افزود: باید در نظر گرفته شود مهارت هر فرد با دیگران متفاوت است و ضروریست که استعدادها برای کسب مهارت شناسایی شود.
وی ادامه داد: اگر در کنار استعدادیابی نهادی برای افزایش مهارت متناسب با استعداد افراد در کشور شکل گیرد نقش کمک کننده در مهارت افزایی و ایجاد اشتغال دارد.
رئیس اداره اشتغال و هدایت نیروی کار اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان سمنان نیز در ادامه میزگرد گفت: مهارت افزایی برای اثر بخش بودن باید متناسب با بازار کار باشد.
روشن نهاد افزود: مهارت افزایی باید پس از شناخت نیازها براساس نیاز و جامعه هدف برنامه ریزی شود.
وی توانایی شناخت از خود، آگاهی از روش های موفقیت در بازار و دانش تجارت روز را از جمله راهکارهای توسعه مهارت فردی برشمرد.
مدیرکل فنی و حرفه ای استان سمنان نیز گفت: توانایی انجام هر کاری که منجر به ارزش افزوده شود مهارت تعریف می شود.
منصوری افزود: مهارت افزایی نقش مهمی در کاهش بیکاری و توانمندسازی جامعه دارد.
وی نیازسنجی بازار کار و ارائه آموزش متناسب با نیاز این بازار همچنین تغییر ذائقه جوانان، تشویق و توجیه آن ها برای کسب مهارت را راهکار مهارت افزایی دانست.
وی متناسب نبودن استعداد و علاقه های فرد با نیاز بازار را از چالش های موجود عنوان و اضافه کرد: باید با فرهنگ سازی، ذائقه ها را تغییر داد.
منصوری یادآور شد: مهارت افزایی باید با در نظر گرفتن فرصت اقتصادی، ظرفیت منطقه و نیاز محیط کسب و کار باشد و ضروریست متولیان امر متناسب با نیاز بازار برنامه ریزی کنند در غیر این صورت با سیل جوانان بیکار رو به رو خواهیم شد.

** ضعف فرهنگ سازی در ترغیب جوانان به کسب مهارت
رئیس انجمن مدیران صنایع استان سمنان گفت: فراگرفتن مهارت های زندگی لازمه و پیش نیاز مهارت آموزی و مهارت افزایی است.
سعدالهی افزود: والدین در قدیم با وجود مکنت مالی، فرزندان خود را به شاگردی یک استاد کار می فرستادند که کسب مهارت زندگی، ایجاد استقلال، تقویت اعتماد به نفس و خوداتکایی در نوجوان نتیجه این تصمیم بود.
وی ادامه داد: نسل جوان دیروز، در بازار کار امروز موفق عمل کرده و از دلایل مهم آن یادگیری مهارت های زندگی در دوران نوجوانی بوده است از این رو باید نقش آموزش و مهارت آموزی از دوران کودکی را جدی گرفت.
وی یادآور شد: خانواده به تنهایی نمی تواند این مهم را محقق کند چرا که کودکان در زمان حاضر بیشتر زمان خود را در جامعه هستند و ضروریست تمامی دستگاه های اجرایی در زمینه آموزش مهارت به کودکان با یکدیگر هم افزایی داشته باشند.
سعداللهی تصریح کرد: برای آن که مهارت به درستی آموزش داده شود لازم است فرهنگیان و مسئولان مربوط تامین باشند تا جز آموزش دغدغه دیگری نداشته باشند.
عضو هیات علمی دانشگاه سمنان هم گفت: خودآگاهی فرد نسبت به استعدادهای خود و سپس نیاز سنجی بازار کار نقش مهمی در یافتن شغل دارد.
پروینی افزود: در جامعه امروز فضای رقابتی وجود دارد و به راحتی می توان در جامعه شغل ایجاد کرد.
وی بررسی و شناخت ضعف های جامعه، شناخت استعداد و توانمندی های فردی ، شناسایی نقاط ضعف فردی و تقویت آن را راهکار اشتغالزایی و مهارت آموزی موفق دانست.
پروینی تصریح کرد: هر فرد متناسب با روحیات، علایق و توانمندی فردی باید وارد حرفه شود در غیر این صورت موفق نخواهد بود.
وی پرهیز از شتاب زدگی برای رسیدن به بازار کار، آموزش مهارت زندگی پیش از آموزش مهارت های دیگر، خودآگاهی از توانمندی ها، اصلاح فرهنگ غلط اعمال اجبار و سلیقه والدین برای تحصیل فرزندان را از راهکارهای رفع چالش ها و سوق دادن جوانان به مهارت افزایی برشمرد.
مدیر کل فنی و حرفه ای استان سمنان با بیان یک سئوال گفت: در شرایطی که استعداد و علایق افراد با نیاز بازار کار متناسب نیست چه باید کرد؟
پروینی در پاسخ به مدیرکل فنی و حرفه ای گفت: اگر خوش بین باشیم 70 درصد افراد از جایگاه شغلی خود احساس رضایت ندارند.
وی استفاده از ابزار های استعدادسنجی را راهکاری برای شناسایی استعدادهای کارکنان یک سازمان و به کار گماردن آن ها در شغل مورد علاقه خود عنوان کرد.
وی ایجاد اشتیاق شغلی و مدیریت صحیح را از دیگر راهکارهای ایجاد علاقه مندی مطرح کرد.
رئیس انجمن مدیران صنایع استان سمنان نیز گفت: در زمان حاضر استعدادها وجود دارد اما شرایط و ابزار استفاده وجود ندارد.
وی وجود مدیران ناکارآمد و نالایق که به جای فکر کردن به منافع مردم تنها به فکر منافع خود هستند را چالش اساسی دانست و افزود: با مدیریت صحیح و به روی کارآمدن مدیران کارآمد بسیاری از مشکلات حل خواهد شد.
وی با بیان این که رشته های دانشگاهی باید متناسب با بازار کار باشد گفت: اگر زمینه اشتغال در رشته های دانشگاهی فراهم باشد جوانان به کسب مهارت مشتاق می شوند.
رئیس اداره اشتغال و هدایت نیروی کار اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان سمنان گفت: وقتی صحبت از فرهنگ و فرهنگ سازی می شود یعنی باید زمان صرف شود و فرهنگ در یک شب و مدت زمان کوتاه نهادینه نمی شود.
روشن نهاد افزود: باید ریشه یابی شود چرا امروز رنگ و بویی از مشاغلی که در گذشته پدران ما در آن حرفه مشغول بودند نیست.
وی خانواده را عامل مهم تغییر ذائقه ها و سبک زندگی دانست و گفت: برای موفق بودن در مهارت آموزی و مهارت افزایی در زمینه کسب و کار در ابتدا باید مهارت های زندگی به افراد آموزش داده شود.
وی اظهار داشت: در زمان حاضر بسیاری از افراد تمایلی به شاغل شدن در جایگاهی مرتبط با رشته تحصیلی خود ندارند و این موضوع عامل اصلی تامین نشدن خواسته هاست.
به گفته روشن نهاد تک فرزندی بودن و حمایت بیش از حد والدین از فرزندان و نبود احساس نیاز در جوانان از موانع ترویج فرهنگ مهارت آموزی است.
مدیرکل فنی و حرفه ای استان سمنان نیز گفت: برگزاری نمایشگاه معرفی مشاغل، برگزاری کارگاه های آموزش مهارت در مدرسه ها به منظور توجیه، آشنایی و فرهنگ سازی در زمینه مهارت به دانش آموزان در قالب طرح ایران مهارت و هر دانش آموز یک مهارت از جمله اقدام های این اداره کل برای فرهنگ سازی مهارت افزایی است.
منصوری یادآور شد: استان سمنان در اجرای طرح آموزش و معرفی مهارت ها به دانش آموزان در کشور به عنوان استان موفق یاد شده و اکنون آموزش مهارت به کودکان از دوران پیش دبستانی در دستور کار قرار دارد.
وی اجرای طرح هر جوان ، یک مهارت در استان سمنان به ابتکار سید شهاب الدین چاوشی استاندار این استان را یک طرح موفق در فرهنگ سازی سوق دادن جوانان به سوی مهارت آموزی عنوان کرد و افزود: در زمان حاضر استقبال از رشته های فنی و حرفه ای دو برابر شده است.
وی تاکید کرد: برای فرهنگ سازی باید از دوران کودکی از دل خانواده ها حتی از دوران جنینی برنامه ریزی شود.

** ضرورت مهارت افزایی در روستاها برای کاهش مهاجرت
رئیس انجمن مدیران صنایع استان سمنان گفت: روستاییان در زمان حاضر درگیر تجملات شهری شدند و همین موضوع عامل مهاجرت از روستاهاست.
سعداللهی، تامین خدمات و امکانات شهری مانند اینترنت، تلفن در کنار مهارت آموزی را لازمه جلوگیری از مهاجرت دانست.
مدیر مرکز کارآفرینی دانشگاه سمنان نیز معتقد است مهارت به دو بخش نرم افزاری و سخت افزاری تقسیم بندی می شود.
پروینی افزود: مهارت خودآگاهی، شخصیت شناسی و صدا شناسی جزو مهارت های نرم و اصول گزارش نویسی، اصول متقاعد کردن و اصول سرپرستی جزو مهارت های سخت است.
وی ادامه داد: توده اجتماعی مردم، منطقی از روستا خارج می شوند و در کنار مهارت آموزی باید همه امکانات و زیر ساخت ها برای بازگشت مردم به روستا فراهم شود.
رئیس اداره اشتغال و هدایت نیروی کار اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان سمنان نیز گفت: عدم توازن بین رشد و توسعه عامل مهاجرت از روستا است.

**نقش مهارت افزایی در کاهش بیکاری
مدیرکل فنی و حرفه ای استان سمنان در ادامه میزگرد گفت: لازمه کاهش بیکاری و مهارت افزایی در جامعه ، تامین زیرساخت های اقتصادی است.
به گفته وی فنی و حرفه ای برای رفع مشکل بیکاری، آموزش متناسب با بازار کار ارائه می دهد.
وی خاطر نشان کرد: براساس آخرین آمار، 43 درصد کارجویان مهارت دیده در فنی و حرفه ای دارای گواهینامه شاغل شدند.
رئیس اداره اشتغال و هدایت نیروی کار اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان سمنان نیز گفت: در شش ماه نخست امسال از هفت هزار نفر بیکار جویای کار ثبت نام شده در مراکز مشاوره کاریابی در استان سمنان 70 درصد بدون مهارت بودند.
روشن نهاد گفت: برای ایجاد ارتباط بین دانشگاه و صنعت نیازی به تشکیل نهاد خاص نیست بلکه باید همه دستگاه های اجرایی و بخش خصوصی با یکدیگر همکاری و مساعدت داشته باشند.
وی طرح کارورزی فارغ التحصیلان دانشگاهی را یکی از اقدام های اداره کار، تعاون و رفاه اجتماعی عنوان کرد و داشتن شرایط سنی، نداشتن سابقه بیمه ای منتهی به زمان ثبت نام در طرح کارورزی را از معایب این طرح برشمرد.
وی در نظر گرفتن معافیت بیمه برای کارفرمایان شرکت کننده در طرح کارورزی را اقدامی تشویقی مطرح و اضافه کرد: دولت به تعهد خود در این طرح پای بند نبود و همین موضوع موجب دلسردی شده است.
رئیس انجمن مدیران صنایع استان سمنان نیز گفت: طرح کارورزی طرحی اشتباه بوده است و پای بند نبودن کارآموز در کار، رعایت نشدن اصل امانتداری و انتقال داده های یک واحد تولیدی به رقبا، خراب شدن دستگاه های چند میلیاردی به دلیل ناواردی کارورز و نبود تعهد قانونی برای کاروز از معایب این طرح است.
سعداللهی اظهار داشت: در نظر گرفتن راهکار تشویقی مانند تخفیف های بیمه ای راهکار خوبی برای ترغیب واحدهای تولیدی برای جذب کارورز است و در برنامه چشم انداز توسعه کشور نیز به این موضوع پرداخته شده ولی در اجرا همواره ضعف هایی وجود دارد که کارفرمایان دلسرد می شوند.
وی ادامه داد: ظرفیت دانشگاه ها براساس نیاز بازار کار نیست و ضروریست در این زمینه بازنگری صورت گیرد.
مدیرکل فنی و حرفه ای استان سمنان نیز گفت: این اداره کل به منظور ارائه آموزش متناسب بازار کار در حال تدوین سند راهبردی توسعه مهارت های استان با برش شهرستانی است‌.
منصوری گفت: در این سند نیازها و فرصت های استان تا پنج سال آینده شناسایی می شود.
وی بر فرهنگ سازی و ایجاد علاقه و احساس نیاز در بین جوانان برای کسب مهارت تاکید کرد.
رئیس اداره اشتغال و هدایت نیروی کار اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان سمنان گفت: مهارت آموزی باید در سه بخش مهارت های توسعه فردی، مهارت های توسعه کسب و کار و مهارت های آکادمیک باشد و نباید نگاه صرف ایجاد شغل داشت.
روشن نهاد بر فرهنگ سازی از طریق برنامه های مختلف و با کمک دستگاه های اجرایی مختلف تاکید کرد.
وی بازنگری در چیدمان و چینش رشته ها در دانشگاه و توجه به دانش فنی در کنار دانش تئوری را یک ضرورت دانست.
عضو هیات علمی دانشگاه سمنان و مدیر مرکز کارآفرینی این دانشگاه نیز گفت: زمان حاضر عصر تکنولوژی است و مدیران باید کار آزمون و خطا را کنار گذاشته و از تجربه های موفق کشورهای پیشرفته استفاده کنند.
پروینی تصریح کرد: در کشورهای پیشرفته صنعت و آموزش هر کدام دفتری دارند که نیازها و خواسته ها را به یکدیگر اعلام می کنند.
وی فرهنگ سازی را اصل مهم در مهارت آموزی دانست و افزود: باید مهارت آموزی از دوران کودکی و حتی جنینی شروع شود.
7342/7408


گروه های زیر مجموعه اقتصادی

عمومی
عمومی

آخرین اخبار

پیروزی یک نیمه‌ای پرسپولیس مقابل پارس جنوبی
نیمه نخست دیدار تیم‌های پرسپولیس و پارس جنوبی با برتری شاگردان برانکو ایوانکوویچ به پایان رسید.
رونالدو تخلف مالیاتی خود را پذیرفت
فوق‌ستاره پرتغالی یوونتوس به تخلف مالیاتی خود در زمان حضورش در اسپانیا اعتراف کرد و به همین منظور باید در دادگاه حاضر شود.
افشاگری پیروانی از شب عجیب فوتبال ایران
سرپرست سابق تیم فوتبال پرسپولیس گفت: از زمانی که برانکو حرف از هت‌تریک زد، هجمه‌ها علیه پرسپولیس شروع شد.
تاج اعلام کرد: VAR می‌آید
رییس فدراسیون فوتبال ایران در حاشیه بازگشت خود از قطر به خبرنگار "ورزش سه" گفت: به تمامی اتفاقات روز گذشته اشراف دارم و نظرمان برای آوردن سیستم VAR به فوتبال ایران مثبت است.
خوشحالی هواداران پرسپولیس از شکست تراکتور
هواداران تیم فوتبال پرسپولیس با شنیدن خبر شکست تراکتورسازی تبریز مقابل فولاد خوزستان به خوشحالی پرداختند.
شجاعی هنوز از قطبی دلخور است؟
مسعود شجاعی و افشین قطبی بعد از هشت سال بار دیگر به هم رسیدند.
شعار پرسپولیسی‌ها دستیار کی‌روش را فراری داد
پس از واکنش هواداران پرسپولیس نسبت به داکروز، مربی تیم ملی به حالت قهر ورزشگاه آزادی را ترک کرد.
ادعای عجیب سولاری در مورد اعتراض ایسکو
سانتیاگو سولاری، سرمربی رئال مادرید مدعی شد که اعتراض ایسکو به اعلام ضربه کرنر بود نه به هواداران رئال.

پر بازدید ترین اخبار امروز

انتقادات تُند صادق خرازی از دولت
دبیرکل حزب ندای ایرانیان ضمن انتقاد از دولت،‌ گفت: مطالبات مردم آن چیزی نیست که اکنون در کشور می‌بینید.
انتقادات تُند صادق خرازی از دولت
دبیرکل حزب ندای ایرانیان ضمن انتقاد از دولت،‌ گفت: مطالبات مردم آن چیزی نیست که اکنون در کشور می‌بینید.
۵ پرواز فرودگاه اهواز لغو شدند
مرکز اطلاعات پرواز فرودگاه بین المللی اهواز از لغو پنج پرواز به مبدأ و مقصد این فرودگاه خبر داد.
داعش، تیراندازی در استراسبورگ را به عهده گرفت
گروه تروریستی داعش مسئولیت تیراندازی سه‌شنبه شب در شهر استراسبورگ فرانسه را به عهده گرفت.
گفت و گوی آوای کرمانشاه با نماینده شرق استان کرمانشاه
هفته نامه آوای کرمانشاه در شماره روز سه شنبه بیستم آذر ماه 96 مصاحبه خبرنگار این نشریه محلی را با حسن سلیمانی نماینده مردم شهرستانهای کنگاور، هرسین و صحنه در مجلس شورای اسلامی با عنوان «روزگارِ شیخ نمایندگان» منتشر کرده است.
طرح الگوی توسعه مشاغل خانگی در 10 استان اجرا می شود
طرح الگوی توسعه مشاغل خانگی در 10 استان اجرا می شود
اما و اگرهای محاسبه حمل کالا بر اساس تن ــ کیلومتر
64 میلیارد ریال تسهیلات به عشایر غرب خراسان رضوی پرداخت شد
وزارت کار مدیران تازه‌نفس و خوش فکر می‌خواهد
تصمیمی برای ورود به دستمزد سال آینده نداریم
استعفای مدیران 2شغله در صندوق های وزارت تعاون پذیرفته شد
23 میلیارد ریال وام اشتغال مددجویی در تکاب پرداخت شد
کارگاه آموزشی توسعه کسب و کار محلی در تکاب برگزار شد
حدود ۳۵ درصد جمعیت بیکار ایران دانش‌آموختگان دانشگاه‌ها هستند