احیای سنت رمضان خوانی در خراسان جنوبی

12:28 ۱۹۹ روز و ۱۳ ساعت پیش ایرنا 341 0
احیای سنت رمضان خوانی در خراسان جنوبی

بیرجند- ایرنا- رسم کهن رمضان خوانی یا به گویش محلی«رمضو خوانی» از آیین های ماه رمضان در خراسان جنوبی است که در گذر زمان به فراموشی سپرده شده اما سال های اخیر این سنت در برخی از روستاهای استان احیا شده است.

ایرنا

به گزارش ایرنا، روزهای آخر شعبان همواره برای مردم خراسان جنوبی روزهای پر کاری است از قدیم در این روزها مردم روستاها به فکر پخت نان می افتادند و معمولا هم نزدیک ماه رمضان گوسفندی را ذبح کرده تا برای ارتزاق این ماه گوشت به میزان لازم داشته باشند.
مردم خراسان جنوبی در قدیم شب اول که احتمال رویت ماه بود با آب، آیینه و سبزه به پشت بام خانه ها می رفتند تا هلال ماه را به چشم خود ببیند و آنگاه این اشعار را می خوانند: « آمد رمضان و مقدمش بوسیدم، در رهگذرش طبق طبق گل چیدم ، من با چه زبان شکر بگویم که بچشم یک بار دگر ماه خدا را دیدم.»
در گذشته که وسایل ارتباط جمعی به گستردگی امروز نبود، آیین « رمضو خوانی» بهانه ای بود تا در هر منطقه عده ای بانی خبررسانی ماه رمضان شوند و در کنار آن نیز برنامه هایی را اجرا می کردند تا در بین مردم شور و نشاط ایجاد کنند، این سنت ها نشان از فرهنگ غنی مردم در آداب اجتماعی داشت که در مرور زمان به فراموشی سپرده شد.
اما در سالهای اخیر برخی از روستاها سنت رمضو خوانی را احیا کرده اند که روستای خراشاد از توابع شهرستان بیرجند جزو این روستاهاست.
حسن رضا خراشادی زاده از اهالی این روستا به خبرنگار ایرنا گفت: رمضو خوانی خراشاد معمولا در شب نیمه رمضان انجام می گرفته است.
وی در خصوص اجرای آن در نیمه رمضان افزود: چون نیمه ماه مهتاب بوده و کوچه ها روشن است افراد مراسم را به این شب موکل می کردند تا از نور ماه در کوچه های تاریک قدیم بهره ببرند و از طرفی هم نیمه ماه رمضان مصادف با ولادت کریم اهل بیت امام حسن مجتبی (ع) است که همین بهانه ای می شود برای ایجاد شادی در روستا تا مردم فضای مفرحی را تجربه کنند.
خراشادی زاده اظهار داشت: افرادی که رمضو خوانی می کردند در گروه های 10 تا 15 نفره تقسیم می شدند و معمولا یک نفر انباردار گروه بود و یک نفر هم به عنوان استاد یا مرشد اشعار رمضو خوانی را می خواند.
وی با بیان اینکه بقیه اعضا نیز مرشد را با خواندن اشعاری دیگر همراهی می کردند اضافه کرد: این افراد بعد از افطار در کوچه ها به راه می افتادند و به هر خانه ای که می رسیدند اشعار معروفی را می خواندند و صاحبخانه نیز از آنان با اقلامی همچون گردو، نان و یا شیرینی پذیرایی می کرد.
وی یادآور شد: البته گاهی هم صاحبخانه با سطلی از آب به استقبال آنان می رفت که این کار معمولا جنبه شوخی و خنده را داشته است.
خراشادی زاده با بیان اینکه نذورات جمع آوری شده در مسجد بین مردم تقسیم می شد افزود: گاهی نیز وجوه نقدی جمع آوری شده صرف امور خیریه روستا می شود.
وی با اشاره به حضور کودکان و نوجوانان در گروه «رمضو خوانی» گفت: جلودار این گروه نیز جمعی از سادات و ریش سفیدان روستا هستند.
وی از احیای سنت «رمضو خوانی» در روستای خراشاد خبر داد و یادآور شد: گرچه مدت ها بود این مراسم اجرا نمی شد اما در سالهای اخیر تمایل جوانان روستا به برگزاری این سنت کهن بیشتر شده است.
به گفته وی، سال گذشته مستندی از این آیین تهیه و در برنامه «برای مهمانی » از شبکه مستند سیما روی آنتن رفت.

** محمود آباد پرچم دار «رمضو خوانی »
یکی از اهالی روستای محمود آباد بیرجند نیز در این خصوص به خبرنگار ایرنا گفت: جوانان این روستا سنت رمضو خوانی را از گذشته تاکنون حفظ کرده اند و هر ساله نیز این مراسم اجرا می شود.
جمشید محمود آبادی قدمت این مراسم را در روستای محمودآباد بنا به گفته ریش سفیدان مربوط به حدود 400 سال قبل عنوان کرد.
وی با اشاره به خاصیت گروهی بودن این سنت افزود: اهالی روستا از گروه رمضو خوانی به گرمی استقبال می کنند و اعتقاد دارند اشعار خوانده شده در این شب برای اهالی خانه برکت به همراه دارد.
وی ادامه داد: البته در کنار اشعار مخصوص رمضو خوانی یادی از اموات هر خانه می شود، بخشی از شعرهای این آیین سنتی نیز بدین شرح است:
«رمضو آمد آمد رمضو، رمضو آمد خوشنام خدا»، «رمضو آمد ، ماهِ رمضو روزه می گیرن از خُردوُ کلوُ»، « های رَمَضو یارب، یارب ، رمضو»، « رمضو آمد، مهمانش کنید بز و بزغاله رو قربانش کنید»، « بز و بزغاله که چیزِ نِمِشو، گاو و گوساله رُوقربانش کنید»
«رمضو آمد با سیصد سوار چویِ وَر دَشتِه یا الله روزه دار»،«روزه میدارُم لاغر می شوم، گر نمی دارُم کافر می شوم»،،«صاحبخونه رفته در بَالا خونه ،کتاب لیلی و مجنون مِخونه»،«بی بی جان برخاستی سحر خوری ، نان با فالوده و عسل خوری»،و «بی بی جان برخاستی ،بنشستی کاسه چینی موره بشکستی ».

** رمضو خوانی از ثبت ملی تا اجرا در هتل سپهر بیرجند
معاون پژوهشی اداره‌ کل میراث فرهنگی، صنایع ‌دستی و گردشگری خراسان‌ جنوبی هم در گفت و گو با خبرنگار ایرنا گفت: برای ثبت آیین رمضان خوانی در استان کار پژوهشی در این زمینه انجام و فیلم و مستند آن نیز تهیه شد تا اینکه در سال 91 آیین« رمضو خوانی» در لیست آثار ملی به ثبت رسید.
سیداحمد برآبادی افزود: بعد از اینکه رمضو خوانی ثبت ملی شد در جشنواره های مختلف این مراسم اجرا می شود که آخرین اجرای آن نیز در هتل سپر بیرجند اتفاق افتاد.
وی با این اعتقاد به اینکه باید اجرای سنت «رمضو خوانی» از شکل دولتی خارج شده و در محلات به مردم سپرده شود اظهار داشت: در جشنواره های عکسی که برگزار می شود رمضو خوانی یک موضوعی است که هنرمندان آن را به تصویر کشیده و در جشنواره شرکت می کنند.
یکی از راه های افزایش نشاط اجتماعی احیای همین سنت های قدیمی است که ضمن ایجاد فضای همدلی می تواند شادی هایی را در جامعه خلق کند که ماندگاری و اثر گذاری آن عمیق و گسترده است.
مراسم سنتی رمضان خوانی به شماره 811 سال 1391 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.
ع.ب* 6054


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

دین و اندیشه
دین و اندیشه

آخرین اخبار

نبرد تلگرام با هاتگرام و طلاگرام آغاز شد
پیام‌رسان تلگرام امروز به کاربران تلگرام‌های غیررسمی هاتگرام و طلاگرام پیام داد که امنیت این پیام‌رسان‌ها را تضمین نمی‌کند.
ابراز احساسات، سیستم ایمنی را تقویت می‌کند
طبق نتایج تحقیقات، نوجوانانی که مایل به سرکوب هیجانات یا استرس شان هستند، این مسئله در آینده بر میزان ایمنی بدن شان تاثیر می گذارد.
افزایش قریب الوقوع نرخ جرایم راهنمایی و رانندگی
جرایم راهنمایی و رانندگی که به تازگی و در آغاز سال جاری تا حدودی به روز شده و افزایش یافته، به زودی دستخوش تغییراتی وسیع‌تر خواهد شد؛ این را سخنان اخیر دو مقام مسئول نشان می‌دهد.
کاریکاتور: آخرین زور بازنشسته‌ها برای ماندن!
«آخرین مقاومت بازنشستگان قبل از رفتن!» عنوان کارتون محمدرضا میرشاه ولد در خبرورزشی است.
هشدار: بیمه سلامت بازاریابی تلفنی ندارد
مدیرکل دفتر مرکزی حراست سازمان بیمه سلامت گفت: با شرکت‌های سودجویی که از عنوان بیمه سلامت جهت کلاهبرداری از ‏مردم استفاده می‌کنند، از طریق مراجع قضایی پیگیری میشود.
مهم‌ترین تغییرات قانون صدور چک
بانک مرکزی در یک نامه ۱۳ بندی خطاب به بانک‌ها، مهم‌ترین تغییرات قانون صدور چک را تشریح کرد.
ممنوعیت جدید برای واردات برخی کالاها
رئیس سازمان ملی استاندارد ایران، با بیان اینکه کالاهای غیراستاندارد، اجازه ورود به کشور را ندارند، گفت: تحریم ما را از نظارت بر اجرای استانداردها، منصرف نمی‌کند.
اثرات مشورت کردن از زبان امام کاظم(ع)
حدیث امام کاظم(ع) درباره اهمیت مشورت کردن را در اینجا بخوانید.
تمرین وزنه‌بردار کلمبیایی در کنار تیم ملی ایران
وزنه‌بردار کلمبیایی در کنار تیم ملی ایران تمرینات خود را سپری می‌کند.
«علی ضیا» بازیچه دست یارشد-عکس
علی ضیا مجری تلویزیون در اینستاگرام با انتشار تصویر خودش در کنار عروسک ها نوشت: بازیچه ی دست یار بودن ،عشق است...

پر بازدید ترین اخبار امروز

ابراز احساسات، سیستم ایمنی را تقویت می‌کند
طبق نتایج تحقیقات، نوجوانانی که مایل به سرکوب هیجانات یا استرس شان هستند، این مسئله در آینده بر میزان ایمنی بدن شان تاثیر می گذارد.
هشدار: بیمه سلامت بازاریابی تلفنی ندارد
مدیرکل دفتر مرکزی حراست سازمان بیمه سلامت گفت: با شرکت‌های سودجویی که از عنوان بیمه سلامت جهت کلاهبرداری از ‏مردم استفاده می‌کنند، از طریق مراجع قضایی پیگیری میشود.
ممنوعیت جدید برای واردات برخی کالاها
رئیس سازمان ملی استاندارد ایران، با بیان اینکه کالاهای غیراستاندارد، اجازه ورود به کشور را ندارند، گفت: تحریم ما را از نظارت بر اجرای استانداردها، منصرف نمی‌کند.
اثرات مشورت کردن از زبان امام کاظم(ع)
حدیث امام کاظم(ع) درباره اهمیت مشورت کردن را در اینجا بخوانید.
«علی ضیا» بازیچه دست یارشد-عکس
علی ضیا مجری تلویزیون در اینستاگرام با انتشار تصویر خودش در کنار عروسک ها نوشت: بازیچه ی دست یار بودن ،عشق است...
جذاب‌ترین اکتشافات باستان‌شناسی سال ۲۰۱۸
سرنوشت کنسول‌گری سابق آمریکا به کجا رسید؟
اینفوگرافی - وضعیت سفرهای خارجی ایرانی‌ها
پرنده‌های صلح کودکان ایرانی به آلمان رسید
گذری بر یک دهه تلاش در تاریخ و یک نمایشگاه
گردشگران گیلان در مسافر کاشانه های غیرمجاز اقامت نکنند
آموزش شهروندی حلقه گمشده گردشگری آذربایجان غربی است
پیکر هنرمند قلمزن اصفهانی تشییع شد
دومین نمایشگاه عکس و ابزار استادکاران قدیم سنندج برپا شد
2 اثر از ارومیه در انتظار ثبت در ردیف آثار معنوی کشور است