فراز و فرود روابط مغرب و الجزایر

14:47 ۱۹۴ روز و ۱۵ ساعت پیش ایرنا 443 0
فراز و فرود روابط مغرب و الجزایر

الجزیره - ایرنا - مغرب و الجزایر دو کشور همسایه هستند که بیش از یک هزار و 700 کیلومتر مرز مشترک زمینی و قرابت فرهنگی زیادی با هم دارند، اما این روزها روابط آنها نه تنها گرم نیست، بلکه پرتنش شده و نوعی جنگ سرد میان دو کشور در جریان است .

ایرنا

به گزارش ایرنا، مغرب در سال 1956 و الجزایر در سال 1962 به استقلال دست یافتند، اما روابط دو کشور از آن زمان پیوسته پرتنش بوده است. در سال 1976 روابط دیپلماتیک آنها به مدت 12 سال قطع شد و تا سال 1988 این روابط برقرار نشد.

** بن بست در روابط
هرچند دو کشور همسایه با هم روابط دیپلماتیک دارند، اما سطح این روابط یکسان نیست، مغرب در الجزایر سفیر دارد و حتی با وجود تنش های زیاد و فراخواندن وی در مواردی، اما بار دیگر سطح روابط را به سفیر ارتقاع داده ، ولی الجزایر در این کشور فقط کاردار دارد.
«ناصر بوریطه» وزیر خارجه مغرب تابستان گذشته در مصاحبه با مجله فرانسوی «ژون افریک» گفت: روابط دو کشور در همه زمینه ها به بن بست رسیده و از چند سال پیش این روابط شاهد هیچ پیشرفتی نبوده، دیدارهای رسمی دو کشور از هفت سال پیش متوقف شده است.
وی افزود: رباط در تابستان 2016 اعلام کرد که قصد دارد به اتحادیه آفریقا بازگردد، کشورهای آفریقایی از این اقدام استقبال کردند، اما الجزایر حملات رسانه ای و سیاسی سختی علیه مغرب آغاز کرد.

** بسته بودن مرزهای زمینی دو کشور از 24 سال پیش تاکنون
از سال 1962 یعنی استقلال الجزایر، این کشور چندین بار مرزهای خود را با مغرب بسته است، اما آخرین بار در سال 1994 این اقدام را انجام داد و با گذشت بیش از دو دهه هنوز آن را باز نکرده است . یکی از دلایل این اقدام الجزایر نیز این بوده که آن زمان مغرب ورود الجزایری ها به این کشور را منوط به دریافت روادید کرد و این باعث شد، روابط تجاری دو کشور به حداقل برسد. مغرب آن زمان الجزایر را به دست داشتن در حمله به هتلی در شهر مراکش متهم کرد که در جریان آن چند تبعه اسپانیایی کشته شدند. الجزایر این اتهام را رد کرد.

** دیوارهای بی اعتمادی میان دو کشور
الجزایر از دو سال پیش شروع به ساختن دیواری حایل در 271 کیلومتر از مرزهای خود با مغرب کرد که ارتفاع آن حدود هفت متر و عرض آن دو متر است . الجزایر هدف از این کار را جلوگیری از قاچاق مواد مخدر از طریق خاک مغرب و تامین امنیت این کشور عنوان کرده است .
مغرب نیز پیش ازآن دیواری به طول 100 کیلومتر در مرزهایش ایجاد کرده و هدف از آن را مبارزه با جرایم سازمان یافته و جلوگیری از نفوذ تندروها از خاک الجزایر به این کشور اعلام کرده است .

** رقابت تسلیحاتی
بر اساس گزارش «مرکز پژوهش های صلح جهانی استکهلم»، از سال 2011 تا 2015، 56 درصد سلاح های خریداری شده در آفریقا توسط مغرب و الجزایر صورت گرفته است .
الجزایر از جمله کشورهایی است که بیشتر تجهیزات دفاعی اش روسی است، اما مغرب بیشتر تجهیزات و سلاح های آمریکایی و بلوک غربی تهیه می کند و اختلافات دو کشور باعث شده، هر یک برای تقویت توان دفاعی خود تلاش کنند.
پایگاه خبری الجزایری «الشروق» نیز آبان سال گذشته در گزارشی در خصوص اقدام مغرب به پرتاب یک ماهواره به فضا با کمک فرانسوی ها و پس از آن انتشار اخباری مبنی بر پرتاب یک ماهواره توسط الجزایر به فضا با کمک چینی ها، به این رقابت میان دو کشور اشاره کرد و این سوال را مطرح کرده که آیا جنگ ماهواره ای و نبرد ضد جاسوسی میان الجزایر و مغرب آغاز شده است.

** اختلافات مرزی
پس از استقلال الجزایر در سال 1962، بحث ترسیم مرزهای مشترک با مغرب باعث اختلاف دو کشور شد. الجزایر ملاک تعیین مرزها را زمانی می دانست که فرانسه خاک الجزایر را ترک کرد و اعتقاد داشت، چارچوب مرزهای دو کشور همین است، اما مغرب بر این باور بود که برای ترسیم مرزها باید به دوران پیش از ورود استعمارگران فرانسوی بازگشت و به همین دلیل دو منطقه «تندوف » و «بشار» را که اکنون جزو خاک الجزایر است، بخشی از خاک خود می داند.
اختلافات مرزی میان مغرب و الجزایر منحصر به درگیری های سیاسی نشد، دو کشور در سال 1963میلادی به دلیل اختلافات مرزی ، با هم وارد جنگی شدند که به 'جنگ شن ها' معروف شد. این درگیری با دخالت کشورهای عربی و آفریقایی به پایان رسید.

** صحرای غربی اصلی ترین عامل اختلاف
صحرای غربی منطقه‌ای است در شمال غرب آفریقا و جنوب کشور مغرب که جبهه آزادی ‌بخش «پولیساریو» و پادشاهی مغرب بر سر کنترل آن مناقشه دارند. اسپانیا در سال 1883 میلادی صحرای غربی را به قلمرو خود ملحق کرد و این روند ادامه داشت تا این که در سال 1973 جبهه پولیساریو که سازمان سیاسی نظامی در صحرای غربی است، تشکیل و نبرد با اشغالگران را آغاز کرد.
مجمع عمومی سازمان ملل متحد در سال 1975 میلادی از دیوان بین‌المللی دادگستری خواست درباره وضعیت صحرا رای صادر کند. این دادگاه وجود روابط تاریخی بین صحرا با مغرب و موریتانی را تائید، اما وجود رابطه حاکمیت و سیطره قانونی میان آن‌ها را رد کرد. در همین حال، توافق سه گانه مغرب، اسپانیا و موریتانی منجر به خروج اسپانیا شد.
پس از خروج اسپانیا از صحرای غربی در سال 1975 میلادی، صحرای غربی به مغرب الحاق شد. این امر با مخالفت شدید نیروهای جبهه پولیساریو روبه رو شد و درگیری های شدیدی میان طرفین در گرفت که در سال 1991 میلادی با میانجی گری سازمان ملل، متوقف شد.
جبهه پولیسارو در سال 1976 از تشکیل کشوری به نام جمهوری صحرا به مرکزیت «العیون» خبر داد که این خود با درگیری هایی در منطقه همراه بود زیرا مغرب و موریتانی مخالف این امر بودند. مغرب نوعی خودمختاری به صحرای غربی پیشنهاد داده، اما جبهه پولیساریو خواستار برگزاری همه پرسی تحت نظارت سازمان ملل برای استقلال «جمهوری دمکراتیک عربی صحرا» است.
«مصطفی الخلفی» تحلیلگر سیاسی و کارشناس روابط بین الملل ، مساله صحرای غربی را یکی از علل اصلی اختلاف میان مغرب و الجزایر می داند.
«بوحنیة قوی» استاد علوم سیاسی الجزایر نیز می گوید، مساله صحرای غربی به بخشی جداناپذیر از سیاست خارجی الجزایر تبدیل شده، زیرا این منطقه را آخرین مستعمره در آفریقا می داند.
مقام های مغربی، پیوسته الجزایر را به حمایت از جبهه پولیساریو متهم می کنند و می گویند، الجزیره باید به عنوان یکی از طرف های اثرگذار در مذاکرات حضور داشته باشد و این در حالی است که الجزایر معتقد است، از تلاش های سازمان ملل برای حل مساله صحرا حمایت می کند و طرف این درگیری نیست.

** صدور مواد مخدر از مغرب، یکی دیگر از عوامل اختلاف
مغرب بزرگترین تولید کننده شاهدانه در جهان است که از آن مواد مخدری مانند «حشیش» و «ماری جوانا» تهیه می شود. الجزایر پیوسته مغرب را به تجارت مواد مخدر و تسامح در برخورد با قاچاقچیان متهم می کند و اعلام کرده که کشورهای شمال آفریقا و از جمله الجزایر، آسیب زیادی از این جهت دیده اند.
«عبدالقادر مساهل» وزیر خارجه الجزایر اکتبر گذشته گفت: مغرب اقدام به پولشویی در بانک های آفریقایی می کند و شرکت هواپیمایی این کشور نیز غیر از مسافر، چیزهای دیگر(مواد مخدر) جابجا می کند.
مساهل افزود: این سخن او نیست، بلکه همه این را می دانند و این مطلب را از شمار زیادی از روسای کشورهای آفریقایی شنیده است.
این سخنان وزیر خارجه الجزایر با واکنش شدید مغرب مواجه شد، کاردار الجزایر در مغرب احضار شد و مغرب سفیر خود در الجزایر را نیز برای مشورت فراخواند، اما مدتی وی را بدون سر و صدا به الجزیره بازگرداند.
«احمد اویحیی» نخست وزیر الجزایر نیز چند هفته بعد مغرب را عامل گسترش مواد مخدر در شمال آفریقا دانست و گفت: ما از افغانستان دور هستیم، پس معلوم است مواد مخدر از کجا به الجزایر می آید.

** قطع روابط دیپلماتیک ایران و مغرب و تشدید اختلافات میان الجزایر و مغرب
مغرب 11 اردیبهشت با ادعای این که حزب الله لبنان به نیروهای پولیساریو کمک می کند و سفارت ایران در الجزایر دیدار مقام های این حزب با رهبران پولیساریو را تسهیل کرده است، با ایران قطع رابطه کرد . حزب الله لبنان، جبهه پولیساریو، وزارت خارجه جمهوری اسلامی ایران و همچنین سفارت ایران در الجزایر در بیانیه هایی جداگانه، این اتهام ها را شدیدا تکذیب کردند. «بهرام قاسمی» سخنگوی وزارت خارجه ایران در این خصوص گفت: با صراحت تمام بار دیگر تاکید می کنیم که یکی از مهم ترین پایه های اساسی و اصولی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در مناسبات خود با سایر دولت ها و کشورهای جهان، احترام عمیق به حق حاکمیت و امنیت آنان و عدم مداخله در امور داخلی دیگر کشورها بوده و خواهد بود.
وزیر خارجه مغرب آن زمان و چند بار در مصاحبه با رسانه های منطقه ای و بین المللی ادعا کرد، مدارک و شواهدی در دست دارد که ثابت می کند ایران و حزب الله از طریق سفارت جمهوری اسلامی ایران در الجزایر، به پولیساریو کمک می کنند. این ادعاها با واکنش مقام های الجزایری مواجه شد و اتهامات مغرب را بی اساس دانستند. الجزایردر اعتراض به این اتهامات، «حسن عبدالخالق» سفیر مغرب را احضار و مراتب اعتراض خود را به این سخنان اعلام کرد.
روزنامه «الخبر» چند هفته پیش به نقل از یک دیپلمات الجزایری نوشت: روابط دو کشور از حدود 40 سال پیش تا کنون، این اندازه پرتنش نبوده، رفتارهای اخیر مقام های مغربی در مورد الجزایر خصمانه است و هنگام احضار سفیر مغرب به وزارت خارجه نیز این مطلب به وی تذکر داده شد.
با توجه به اینکه وزیر خارجه مغرب اتهامات خود ضد ایران و الجزایر را طی چند هفته گذشته چندین بار تکرار کرد، به نظر می رسد این کشور عمدا در پی تنش آفرینی در روابط خود با ایران و الجزایر است و در نتیجه به نظر نمی رسد روابط این دو همسایه هم به زودی به حالت عادی بازگردد، زیرا دو مشکل و مساله اصلی مواد مخدر و صحرای غربی که از عوامل اختلاف دو کشور است، همچنان حل نشده باقی مانده است، هرچند «عبدالعزیز بوتفلیقه » رئیس جمهوری الجزایر چندی پیش پیام تبریکی برای شاه مغرب به مناسبت حلول ماه مبارک رمضان فرستاد، اما به نظر نمی رسد روابط دو کشور به این زودی به حالت عادی و در حد روابط دو کشور دوست و همسایه بازگردد.
خاورم **2041**1651


گروه های زیر مجموعه بین‌الملل

بین‌الملل
بین‌الملل

آخرین اخبار

سپاهان مقابل پرسپولیس به بن بست خورد
رضا جباری بازیکن پیشین تیم فوتبال پرسپولیس گفت که شاگردان برانکو در دیدار با سپاهان شایسته پیروزی بودند.
پیراهن‌های شماره دار را چه کسی وارد فوتبال کرد؟
هربرت چپمان که هدایت آرسنال را در سال ۱۹۲۵ بر عهده گرفت برای نخستین بار تیمش را با پیراهن های شماره دار راهی میدان کرد.
ایرج عرب سرپرست پرسپولیس می‌شود
شواهد خبر از امضای حکم سرپرستی ایرج عرب طی امروز و جانشینی حمیدرضا گرشاسبی در پرسپولیس می‌دهد.
قاتل ۱۴ ساله افغان منتظر صدور رای دادگاه
جلسه رسیدگی به جنبه عمومی قتل توسط پسر افغان متولد 83 در شعبه 5 دادگاه کیفری 1 تهران برگزار شد.
پیرترین میلیاردر دنیا هر روز سرکار می‌رود
پیرترین میلیاردر جهان در ۱۰۰ سالگی فراموش نمی کند که زندگی را آسان بگیرد و از ثروتش که طی ۸ دهه جمع کرده، مراقبت کند.
راه «عمره» باز می‌شود؟
با گذشت بیش از سه سال از تعلیق عمره، ایران تصمیم گرفته این پرونده را دوباره باز کند.
ماجرای ۴۰ میلیون لیتر قاچاق روزانه و نفت سر سفره مردم
به گفته رییس کمیسیون انرژی اتاق بارگانی ایران، طی این سال‌ها بهتر بود به‌جای آن که منبع درآمد ایران، پول نفت باشد، از آن در سرمایه‌گذاری برای تولید و اشتغال‌زایی استفاده شده بود؛ چراکه نفت دارایی نسل بعدی است و کسی حق حراج آن را ندارد.
دلیل کاهش قیمت بلیت هواپیما
دبیر انجمن شرکت‌های هواپیمایی اعلام کرد که دلیل کاهش نرخ بلیت پروازهای داخلی کمبود مسافر در فصل‌های سرد سال است.

پر بازدید ترین اخبار امروز

سپاهان مقابل پرسپولیس به بن بست خورد
رضا جباری بازیکن پیشین تیم فوتبال پرسپولیس گفت که شاگردان برانکو در دیدار با سپاهان شایسته پیروزی بودند.
پیراهن‌های شماره دار را چه کسی وارد فوتبال کرد؟
هربرت چپمان که هدایت آرسنال را در سال ۱۹۲۵ بر عهده گرفت برای نخستین بار تیمش را با پیراهن های شماره دار راهی میدان کرد.
ایرج عرب سرپرست پرسپولیس می‌شود
شواهد خبر از امضای حکم سرپرستی ایرج عرب طی امروز و جانشینی حمیدرضا گرشاسبی در پرسپولیس می‌دهد.
بن سلمان به دنبال توطئه در انتخابات تونس است
11 کشته در سقوط یک بالگرد حامل مسئولان سودانی
جلیقه اعتراض در تونس به رنگ قرمز درآمد
مصر و سودان نیروی مشترک در مرز لیبی تشکیل می دهند
ارتش الجزایر از کشف11 موشک هوا به زمین از تروریست ها خبرداد
کاهش 1.5 میلیون بشکه ای تولید نفت در شرایط کنونی ضروری است
دور نخست مذاکرات صحرای غربی پایان یافت
وضعیت فوق العاده در تونس تمدید شد
زمزمه های به تاخیر افتادن انتخابات ریاست جمهوری الجزایر
دست رد اروپایی ها برسینه مغرب برای میزبانی جام جهانی فوتبال